pentref ym Mhowys, Cymru From Wikipedia, the free encyclopedia
Pentref a chymuned ym Mhowys, Cymru, yw Pen-y-bont-fawr,[1] weithiau Penybontfawr (yr hen enw: "Bont Fawr").[2] Saif ar lawr gwastad Dyffryn Tanat ar lan Afon Tanad, i'r gogledd-orllewin o bentref Llanfyllin ar y ffordd B4396.
Math | pentref, cymuned ![]() |
---|---|
Poblogaeth | 440 ![]() |
Daearyddiaeth | |
Sir | Powys ![]() |
Gwlad | ![]() |
Arwynebedd | 2,348.37 ha ![]() |
Cyfesurynnau | 52.8°N 3.4°W ![]() |
Cod SYG | W04000339 ![]() |
Gwleidyddiaeth | |
AC/au | Russell George (Ceidwadwyr) |
AS/au | Craig Williams (Ceidwadwr) |
![]() | |
Yn ogystal â phentref Pen-y-bont-fawr, mae'r gymuned yn cynnwys pentref Hirnant, prif bentref yr ardal yn wreiddiol. Roedd y boblogaeth yn 2011 yn 440.
Codwyd Eglwys Sant Tomos ar gyrion y pentref yng nghanol y 19g, ac mae'r pentref cyfan yn dyddio o'r un ganrif. Tyfodd o ganlyniad i groesffordd bwysig: y lôn o Orllewin Cymru i Groesoswallt yn nadreddu o'r gorllewin i'r dwyrain, ac yn ei groesodi: y ffordd o'r Bala i'r Amwythig. Fodd bynnag, ceir nifer o ffermydd hynafol iawn yn yr ardal, gan gynnwys: Peniarth-uchaf gyda'i nenfforch o'r 15g neu ffermdy Penybont ei hun, sy'n dyddio'n ôl i'r 17g. Codwyd yr eglwys leol yn 1855.
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan Russell George (Ceidwadwyr)[3] ac yn Senedd y DU gan Craig Williams (Ceidwadwr).[4]
Brodorion o Ben-y-bont-fawr oedd Nansi Richards (Telynores Maldwyn) a Robert Ellis (Cynddelw).
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:[5][6][7]
Cyfrifiad 2011 | ||||
---|---|---|---|---|
Poblogaeth cymuned Pen-y-bont-fawr (pob oed) (440) | 100% | |||
Y nifer dros 3 oed sy'n siarad Cymraeg (Pen-y-bont-fawr) (213) | 50% | |||
:Y ganran drwy Gymru | 19% | |||
Y nifer sydd wedi'u geni yng Nghymru (Pen-y-bont-fawr) (173) | 39.3% | |||
:Y ganran drwy Gymru | 73% | |||
Y nifer dros 16 sydd mewn gwaith (Pen-y-bont-fawr) (62) | 32.5% | |||
:Y ganran drwy Gymru | 67.1% |