From Wikipedia, the free encyclopedia
Kaliningrad (ven.: Калинингра́д, edel 1946. vot — saks.: Königsberg i ven.: Короле́вец, amuižiš aigoiš Tvangste, ven.: Тва́нгсте) om lidn da lidnümbrik Venäman päivlaskmaižes anklavas. Se om Kaliningradan agjan pälidn da kaikiš suremb lidn.
Lidnanznam![]() | Flag![]() |
Valdkund | Venäma |
Eläjiden lugu (2023) | 489,735 ristitud |
Pind | 224,7 km² |
![]() | |
Pämez' | Oleg Aminov (semendku 2023—) |
Telefonkod | +7−4012-xxx-xxx |
Avtokod | 39, 91 |
Aigvö | UTC+2 (MSK−1) |
Eländpunktan aluz om pandud vl 1255.
Vspäi 1945 NSTÜ anasti lidnad Saksanmal kaikenke Päivnouzmaiženke Prussijanke ühtes Toižen mail'man sodan aigan. Mülütihe Venäman NFST:ha territorijad lidnanke, i vhesai 1947 vajehtihe saksalašt ristitištod nevondkundaližil rahvahanikoil. Lidn om valdkundröunanverine zon kaiken agjan kartte, i om äi sodavägid ümbrištos.
Kaliningrad šingotase järedal meriportal, laivansauvomižen, vagonansauvomižen i gazavtomatikan tegimil, kebnavtoiden ühthekeradusen edheotandoil, turizmal (enamba mi sada adivpertid).
Lidn sijadase Pregol'-jogensun randoil i Baltijan meren suvipäivlaskmaižel randal (Kaliningradan (Vislan) laht), viž metrad ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Moskvhasai om 1290 km päivnouzmha orhal. Lähembaižed järedad lidnad oma Ol'štin 100 km suvhe orhal, Gdan'skan aglomeracii 125 km päivlaskmha i Klaiped 120 km pohjoižhe.
Kaliningrad jagase koumeks (edel 2009. vot jagoihe videks) administrativižeks rajonaks, ned ei olgoi municipaližikš ühtnikoikš. Lidn om lidnümbrikon üks'jäižeks eländpunktaks.
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 431 902 ristitud. Kaikiš suremb ristitišt lidnas om nügüd'. Kaik 467 289 eläjad oli lidnas vl 2017. Läz 715 tuhad ristituid (2002) elädas ezilidnoidenke, se om koume nelländest agjan ristitištos.
Rahvahad (2010): venälaižed — 81,3 %, ukrainalaižed — 3,7 %, vaugedvenälaižed — 3,5 %, armenijalaižed — 0,7 %, totarlaižed — 0,5 %, saksalaižed — 0,4 %, litvalaižed — 0,4 %, pol'šanmalaižed — 0,3 %, toižed rahvahad — 2,2 %, rahvahuden ozutandata — 7,0 %.
Lidnan üläopendusen aluzkundad oma Baltijan federaline universitet Immanuil Kantan nimed[1], Kaliningradan valdkundaline tehnine universitet[2] i sen Baltijan kalanpüdon laivišton valdkundaline akademii, Kaliningradan röunmaradnikoičendan institut, mugažo om Piterin üläopendusen aluzkundoiden filialoid (südäiazjoiden ministrusen universitet, sodameriinstitut).
Edeližed lidnan pämehed oma Jevgenii Lübivii (reduku 2021 — keväz'ku 2023), Andrei Kropotkin (reduku 2020 — reduku 2021), Aleksei Silanov (sulaku 2018 — reduku 2020).