وانېديوم
From Wikipedia, the free encyclopedia
From Wikipedia, the free encyclopedia
وانېديوم (په انگرېزي: Vanadium) له کیمیاوي عناصرو څخه یو دی چې په تناوبي جدول کې د V سمبول او ۲۳ اتمي شمېرې په وسیله ښودل شوی دی.
![]() | |||||||||||||||||||||
عمومي خواص | |||||||||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Pronunciation | /vəˈneɪdiəm/ və-NAY-dee-əm | ||||||||||||||||||||
Appearance | blue-silver-grey metal | ||||||||||||||||||||
Vanadium په دوراني جدول کې | |||||||||||||||||||||
اټومي شمیره (Z) | 23 | ||||||||||||||||||||
گروپ, پیریود | group 5, period 4 | ||||||||||||||||||||
بلاک | d-block | ||||||||||||||||||||
Element category | transition metal | ||||||||||||||||||||
معياري اټومي وزن (Ar) | کينډۍ:Val[1] | ||||||||||||||||||||
Electron configuration | [Ar] 3d3 4s2 | ||||||||||||||||||||
Electrons per shell | 2, 8, 11, 2 | ||||||||||||||||||||
فزیکي خواص | |||||||||||||||||||||
حالت (at STP) | جامد | ||||||||||||||||||||
دويلې کيدو ټکى | 2183 K (1910 °C, 3470 °F) | ||||||||||||||||||||
يشنا ټکی | 3680 K (3407 °C, 6165 °F) | ||||||||||||||||||||
Density near r.t. | 6.0 g/cm3 | ||||||||||||||||||||
when liquid, at m.p. | 5.5 g/cm3 | ||||||||||||||||||||
Heat of fusion | 21.5 kJ/mol | ||||||||||||||||||||
Heat of vaporization | 444 kJ/mol | ||||||||||||||||||||
Molar heat capacity | 24.89 J/(mol·K) | ||||||||||||||||||||
Vapor pressure
| |||||||||||||||||||||
اټومي خواص | |||||||||||||||||||||
Oxidation states | 5, 4, 3, 2, 1, −1, −3 (an amphoteric oxide) | ||||||||||||||||||||
Electronegativity | Pauling scale: 1.63 | ||||||||||||||||||||
Ionization energies |
| ||||||||||||||||||||
Atomic radius | empirical: 134 pm | ||||||||||||||||||||
Covalent radius | 153±8 pm | ||||||||||||||||||||
Miscellanea | |||||||||||||||||||||
Crystal structure | body-centered cubic (bcc) | ||||||||||||||||||||
Speed of sound thin rod | 4560 m/s (at 20 °C) | ||||||||||||||||||||
Thermal expansion | 8.4 µm/(m·K) (at 25 °C) | ||||||||||||||||||||
د تودوخې تېرېدنه | 30.7 W/(m·K) | ||||||||||||||||||||
Electrical resistivity | 197 nΩ·m (at 20 °C) | ||||||||||||||||||||
Magnetic ordering | paramagnetic | ||||||||||||||||||||
Magnetic susceptibility (χmol) | +255.0·10−6 cm3/mol (298 K)[2] | ||||||||||||||||||||
Young's modulus | 128 GPa | ||||||||||||||||||||
Shear modulus | 47 GPa | ||||||||||||||||||||
Bulk modulus | 160 GPa | ||||||||||||||||||||
Poisson ratio | 0.37 | ||||||||||||||||||||
Mohs hardness | 6.7 | ||||||||||||||||||||
Vickers hardness | 628–640 MPa | ||||||||||||||||||||
Brinell hardness | 600–742 MPa | ||||||||||||||||||||
CAS Number | 7440-62-2 | ||||||||||||||||||||
History | |||||||||||||||||||||
Discovery | Andrés Manuel del Río (1801) | ||||||||||||||||||||
First isolation | Nils Gabriel Sefström (1830) | ||||||||||||||||||||
Named by | Nils Gabriel Sefström (1830) | ||||||||||||||||||||
Main isotopes of vanadium | |||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||
وینډیم یو منرال دی. دا د نورس ښکلا دیوی لپاره نومول شوی ،د ښکلي رنګونو له امله د وینډیم سپلیمنټونه د درملو په توګه کارول کیږي. دا دشکر ناروغۍ لپاره هم کارول کیږي ، مګر د دې کارونو ملاتړ لپاره هیڅ ښه ساینسي شواهد شتون نلري شاوخوا 98 سلنه کان کیندل شوي وینډیم اوسپنه د سویلي افریقا ، روسیې او چین څخه راځي.
وانډیم په 1801 کې د هسپانوي منرالوژیست اندریس مانویل ډیل ریو لخوا کشف شو.په 1831 کې سویډني کیمیا پوه نیلز ګابریل سیفسټرم دا عنصر په نوي آکسایډ کې کشف کړ کله چې هغه د اوسپنې اکسایډ سره کار کولو پرمهال وموند.
وینډیم شاوخوا 65 مختلف ډول منرالونو کې موندل کیږي پشمول د وینادینیت ، کارنوټایټ او پیټروینایټ.
د وینډیم سپلیمنټونه د درملو په توګه کارول کیږي. وینډیم د شکر ناروغۍ ، ټیټ وینې شکر درملنې لپاره کارول کیږي ،لوړ کولیسټرول ، د زړه ناروغي ، نري رنځ ، سیفلیس ، د "ستړي شوي وینې" (انیمیا) ،او د اوبو ساتل (اډیما) د وزن روزنې کې د ورزشی فعالیت ښه کولو لپاره او د سرطان مخنیوي لپاره کارول کیږی دا اساسن د ځانګړي فولادو الیاژونو تولید لپاره کارول کیږي لکه د لوړ سرعت وسیلې سټیلونه ، او ځینې المونیم الیاژونه.