From Wikipedia, the free encyclopedia
روبيډيوم (په انگرېزي: Rubidium) له کیمیاوي عناصرو څخه یو دی چې په تناوبي جدول کې د Rb سمبول او ۳v اتمي شمېرې په وسیله ښودل شوی دی.
عمومي خواص | ||||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Pronunciation | /rʊˈbɪdiəm/ RUU-BID-EE-əm | |||||||||||||||
Appearance | grey white | |||||||||||||||
Rubidium په دوراني جدول کې | ||||||||||||||||
اټومي شمیره (Z) | 37 | |||||||||||||||
گروپ, پیریود | group 1 (alkali metals), period 5 | |||||||||||||||
بلاک | s-block | |||||||||||||||
Element category | alkali metal | |||||||||||||||
معياري اټومي وزن (Ar) | کينډۍ:Val[1] | |||||||||||||||
Electron configuration | [Kr] 5s1 | |||||||||||||||
Electrons per shell | 2, 8, 18, 8, 1 | |||||||||||||||
فزیکي خواص | ||||||||||||||||
حالت (at STP) | جامد | |||||||||||||||
دويلې کيدو ټکى | 312.45 K (39.30 °C, 102.74 °F) | |||||||||||||||
يشنا ټکی | 961 K (688 °C, 1270 °F) | |||||||||||||||
Density near r.t. | 1.532 g/cm3 | |||||||||||||||
when liquid, at m.p. | 1.46 g/cm3 | |||||||||||||||
Triple point | 312.41 K, ? kPa[2] | |||||||||||||||
Critical point | 2093 K, 16 MPa (extrapolated)[2] | |||||||||||||||
Heat of fusion | 2.19 kJ/mol | |||||||||||||||
Heat of vaporization | 69 kJ/mol | |||||||||||||||
Molar heat capacity | 31.060 J/(mol·K) | |||||||||||||||
Vapor pressure
| ||||||||||||||||
اټومي خواص | ||||||||||||||||
Oxidation states | +1, −1 (a strongly basic oxide) | |||||||||||||||
Electronegativity | Pauling scale: 0.82 | |||||||||||||||
Ionization energies |
| |||||||||||||||
Atomic radius | empirical: 248 pm | |||||||||||||||
Covalent radius | 220±9 pm | |||||||||||||||
Van der Waals radius | 303 pm | |||||||||||||||
Miscellanea | ||||||||||||||||
Crystal structure | body-centered cubic (bcc) | |||||||||||||||
Speed of sound thin rod | 1300 m/s (at 20 °C) | |||||||||||||||
Thermal expansion | 90 µm/(m·K)[3] (at r.t.) | |||||||||||||||
د تودوخې تېرېدنه | 58.2 W/(m·K) | |||||||||||||||
Electrical resistivity | 128 nΩ·m (at 20 °C) | |||||||||||||||
Magnetic ordering | paramagnetic[4] | |||||||||||||||
Magnetic susceptibility (χmol) | +17.0·10−6 cm3/mol (303 K)[5] | |||||||||||||||
Young's modulus | 2.4 GPa | |||||||||||||||
Bulk modulus | 2.5 GPa | |||||||||||||||
Mohs hardness | 0.3 | |||||||||||||||
Brinell hardness | 0.216 MPa | |||||||||||||||
CAS Number | 7440-17-7 | |||||||||||||||
History | ||||||||||||||||
Discovery | Robert Bunsen and Gustav Kirchhoff (1861) | |||||||||||||||
First isolation | George de Hevesy | |||||||||||||||
Main isotopes of rubidium | ||||||||||||||||
| ||||||||||||||||
روبیډیم په 1861 کې د رابرټ بنسن او ګوستاو کرچوف لخوا کشف شوo د دې د اخراج په طیف کې د روښانه سرې کرښو له امله ، دوی یو نوم غوره کړ چې د لاتین کلمې روبیډوس څخه اخیستل شوی ، معنی یې "ژور سور".
ځینې عام روبیډیم مرکبات عبارت دي له: روبیډیم کلورایډ (RbCl) ، روبیډیم مونو اکسایډ (Rb2O) او روبیډیم مسو سلفیټ Rb2SO4 · CuSO4 · 6H20).
روبیډیم په خلا ټیوبونو کې د ګیټر په توګه کارول کیږي ، هغه مواد چې د خلا ټیوبونو سره ټریس ګازونه سره یوځای کوي او لرې کوي