Loading AI tools
จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ตัวเลขไทย เป็นอักษรตัวเลขที่ใช้แสดงจำนวนนับในภาษาไทย ประวัติการเกิดขึ้นของเลขไทยที่ใช้กันในปัจจุบัน พ่อขุนรามคำแหงมหาราชทรงริเริ่มนำมาใช้เป็นภาษาของชาติไทย ทรงนำอักษรขอม (เขมร) มาดัดแปลง และมีต้นตอมาจากอักษรเทวนาครีของอินเดีย เช่นเดียวกับเลขอาหรับ เป็นหนึ่งในไม่กี่ภาษาที่ใช้ระบบจำนวนนับเป็นเลขฐานสิบ และมีการเปลี่ยนแปลงสัณฐาน จากอดีตสู่ปัจจุบันน้อยมาก
ศูนย์ในเลขอาหรับเขียนเป็น 0 แบบวงรี แต่ในเลขไทยเขียนเป็น ๐ แบบวงกลมเล็ก ในบางกรณีสามารถมีความหมายว่า ตรงกลาง ด้วย[1] คำนี้มีที่มาจากภาษาสันสกฤตว่า ศูนฺย
ชื่อเลขไทยสำหรับ จำนวน +1 และหน่วยทั่วไปของ 2 ถึง 9 อยู่ในตารางข้างล่าง ซึ่งเทียบกับรูปแบบภาษาจีน (เช่น กวางตุ้งและหมิ่นหนาน) ที่มีผู้พูดในจีนตอนใต้ บ้านเกิดของชาวจีนโพ้นทะเลที่อาศัยอยู่ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ในความเป็นจริง ศัพทมูลวิทยาของตัวเลข 2, 3, 4, 6, 7, 8, 9 และ 10 คือภาษาจีนสมัยกลาง ส่วนตัวเลข 5 คือภาษาจีนเก่า[2]
ตัวเลขอาหรับ | ตัวเลขไทย | |||||
---|---|---|---|---|---|---|
ตัวเลข | ตัวเขียน | สัทอักษรสากล | แบบอดีต | ศัพทมูลวิทยา | ||
0 | ๐ | ศูนย์ | /sǔːn/ | สันสกฤต ศูนฺย | ||
1 | ๑ | หนึ่ง | /nɯ̀ŋ/ | อ้าย | ไทดั้งเดิม */nʉŋ/[2] | |
2 | ๒ | สอง | /sɔ̌ːŋ/ | ยี่ | จีนสมัยกลาง /saŋ/[2] (เทียบกับ 雙 sang1 ของหมิ่นหนาน) และ /nyijH/[2] (เทียบกับ 二 ji7 ของหมิ่นหนาน) | |
3 | ๓ | สาม | /sǎːm/ | สาม | จีนสมัยกลาง /sam/[2] (เทียบกับ 三 sam1 ของแคะ/กวางตุ้ง) | |
4 | ๔ | สี่ | /sìː/ | ไส | จีนสมัยกลาง sijH[2] (เทียบกับ 四 si3 ของหมิ่นหนาน) | |
5 | ๕ | ห้า | /hâː/ | งั่ว | จีนเก่า /*ŋaʔ/[2] (เทียบกับ 五 ngo. ของหมิ่นหนาน) | |
6 | ๖ | หก | /hòk/ | ลก | จีนสมัยกลาง /ljuwk/[2] (เทียบกับ 六 liok8 ของแคะ + กวางตุ้ง) | |
7 | ๗ | เจ็ด | /t͡ɕèt/ | เจ็ด | จีนสมัยกลาง /tshit/[2] (เทียบกับ 七 chit4 ของหมิ่นหนาน) | |
8 | ๘ | แปด | /pɛ̀ːt/ | แปด | จีนสมัยกลาง /peat/[2] (เทียบกับ 八 pat4 ของกวางตุ้ง) | |
9 | ๙ | เก้า | /kâːw/ | เจา | จีนสมัยกลาง /kjuwX/[2] (เทียบกับ 九 kau2 ของหมิ่นหนาน) | |
10 | ๑๐ | สิบ | /sìp/ | จ๋ง | จีนสมัยกลาง dzyip (เทียบกับ หมิ่นหนาน[2] (เทียบกับ 十 sip8 ของแคะ) |
อย่างไรก็ตาม รูปร่างเลขโดดมีความคล้ายกับตัวเลขเขมร ถึงแม้ว่าชื่อเรียกสำหรับตัวเลขในภาษาไทยและลาวมีความคล้ายกัน แต่รูปร่างตัวเลขทั้งสองภาษามีรูปร่างแตกต่างกันบางส่วน โดยตารางข้างบนเทียบอักษรและการสะกดแบบกวางตุ้งกับหมิ่นหนาน ส่วนตารางข้างล่างเทียบรูปร่างตัวเลขในแบบเขมร ไทย และลาว
ตัวเลข | ไทย | เขมร | ลาว | |||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
ตัวเลข | ตัวเขียน | สัทอักษรสากล | แบบอดีต | ตัวเลข | ตัวเขียน | สัทอักษรสากล | ตัวเลข | ตัวเขียน | สัทอักษรสากล | |
0 | ๐ | ศูนย์ | /sǔːn/ | (ศูนฺย ในสันสกฤต) | ០ | សូន្យ | /soun/ | ໐ | ສູນ | /sǔːn/ |
1 | ๑ | หนึ่ง | /nɯ̀ŋ/ | อ้าย | ១ | មួយ | /muəj/ | ໑ | ນຶ່ງ | /nɯ̌ŋ/ |
2 | ๒ | สอง | /sɔ̌ːŋ/ | ยี่ | ២ | ពីរ | /piː/ | ໒ | ສອງ | /sǒːŋ/ |
3 | ๓ | สาม | /sǎːm/ | สาม | ៣ | បី | /ɓəj/ | ໓ | ສາມ | /sǎːm/ |
4 | ๔ | สี่ | /sìː/ | ไส | ៤ | បួន | /ɓuən/ | ໔ | ສີ່ | /sìː/ |
5 | ๕ | ห้า | /hâː/ | งั่ว | ៥ | ប្រាំ | /pram/ | ໕ | ຫ້າ | /hâː/ |
6 | ๖ | หก | hòk | ลก | ៦ | ប្រាំមួយ | /pram muəj/ | ໖ | ຫົກ | /hók/ |
7 | ๗ | เจ็ด | /t͡ɕèt/ | เจ็ด | ៧ | ប្រាំពីរ | /pram piː/ | ໗ | ເຈັດ | /t͡ɕét/ |
8 | ๘ | แปด | /pɛ̀ːt/ | แปด | ៨ | ប្រាំបី | /pram ɓəj/ | ໘ | ແປດ | /pɛ́t/ |
9 | ๙ | เก้า | /kâːw/ | เจา | ៩ | ប្រាំបួន | /pram ɓuən/ | ໙ | ເກົ້າ | /kâw/ |
10 | ๑๐ | สิบ | /sìp/ | จ๋ง | ១០ | ដប់ | /ɗɑp/ | ໑໐ | ສິບ | /síp/ |
เลขไทย | เลขอาหรับ | ค่าของตัวเลข |
---|---|---|
๑๐ | 10 | สิบ |
๑๑ | 11 | สิบเอ็ด |
๒๐ | 20 | ยี่สิบ |
๑๐๐ | 100 | (หนึ่ง)ร้อย |
๑,๐๐๐ | 1,000 | (หนึ่ง)พัน |
๑๐,๐๐๐ | 10,000 | (หนึ่ง)หมื่น |
๑๐๐,๐๐๐ | 100,000 | (หนึ่ง)แสน |
๑,๐๐๐,๐๐๐ | 1,000,000 | (หนึ่ง)ล้าน |
เลข ๑๓๒ อ่านว่า หนึ่งร้อยสามสิบสอง คำว่า ร้อย, พัน ฯลฯ ซึ่งเป็นค่าประจำหลัก จะต้องอ่านออกเสียงหลังเลขในหลักนั้น ๆ และในหลักภาษา จะต้องอ่านออกเสียง ๑๐๐ ว่า หนึ่งร้อย ไม่ใช่ ร้อย[ต้องการอ้างอิง] ในภาษาพูดทั่วไป คำว่า หนึ่ง มีออกเสียงเพี้ยนเป็น นึง ซึ่งทำให้ความหมายของ 100 (ร้อยนึง) กับ 101 (ร้อยหนึ่ง : ตามหลักภาษา อ่านว่า หนึ่งร้อยเอ็ด) แตกต่างกัน[ต้องการอ้างอิง]
ตัวเลขที่สูงกว่าหนึ่งล้าน สามารถใช้คำว่า ล้าน เป็นตัวคูณ เช่น 10,000,000 อ่านว่า สิบล้าน มาจากเอา "สิบ" คูณ "ล้าน"