concello de Navarra From Wikipedia, the free encyclopedia
Lizarra[1] (en galego medieval: Estela[2], en éuscaro: Lizarra, en castelán: Estella, oficialmente Estella-Lizarra), é unha cidade e municipio da zona media da Comunidade Foral de Navarra, en España. É a capital do meiriñado de Estella e da comarca de Tierra Estella ou Lizarrerria, situada a metade de camiño entre as cidades capitais de Pamplona e de Logroño, na Rioxa, nunha zona de unión entre a Montaña e a Ribera Alta de Navarra.
Localización | |||||
---|---|---|---|---|---|
| |||||
Estado | España | ||||
Comunidade foral | Navarra ![]() | ||||
Capital de | |||||
Capital | Estella-Lizarra (en) ![]() ![]() | ||||
Contén a división administrativa | |||||
Poboación | |||||
Poboación | 14.195 (2023) ![]() | ||||
Lingua oficial | lingua éuscara (zona lingüística) lingua castelá (zona lingüística) ![]() | ||||
Xeografía | |||||
Parte de | |||||
Superficie | 15 km² ![]() | ||||
Altitude | 421 m ![]() | ||||
Comparte fronteira con | |||||
Santo padrón | André Apóstolo ![]() | ||||
Organización política | |||||
• Alcaldesa ![]() | Rosa López Garnica (en) ![]() María José Bozal (en) ![]() María José Fernández Aguerri (2003–2007) Begoña Ganuza Bernaola (2003–2007) ![]() | ||||
Identificador descritivo | |||||
Código postal | 31200 ![]() | ||||
Fuso horario | |||||
Código INE | 31097 ![]() | ||||
Páxina web | estella-lizarra.com ![]() | ||||
![]() |
O seu nome oficial é Estella-Lizarra. Antigamente o poboado recibía o nome de Lizarra, ata a creación da cidade en 1076. Na colección diplomática de Irache son frecuentes en documentos do século XI as referencias a este poboado denominado, segundo os casos, Leizarrara, Lizarrara, Liçarrara, Lizarara, Liçarra e Lizarra. O topónimo, inequivocamente en lingua vasca, nalgunhas ocasións interpretouse como ilizar, "cidade antiga", e tamén como elizar, "igrexa antiga"; con todo parece ter maior solvencia a etimoloxía lizar, "freixo" en éuscaro, relacionada coa posible abundancia desta árbore na paraxe.
Outra das posibles orixes do nome, relacionado tamén coa propia fundación da cidade polo Rei de Navarra Sancho Ramírez, como punto de atención ao peregrino ao seu paso polo camiño de Santiago navarro, é o latín stella (estrela). Hai varias referencias á denominación L'izarra, traída por habitantes de orixe franca, e que poden dar orixe a este nome. De feito, a presenza dunha estrela de oito puntas nos monumentos da cidade remóntase ao seu estadio fundacional, punto que parece testemuñar esta etimoloxía. A estrela permaneceu ata a actualidade como símbolo distintivo da cidade
Situada a 421 metros de altitude, rodeada por montañas: Montejurra, Peñaguda, Cruz de los Castillos, Monte de Santa Bárbara e Belástegui e tan oculta entre elas para quen se achega que, segundo o devandito, "non se ve Estella ata chegar a ela". Este cerco de montañas que a rodea suaviza o seu clima, abrigándoa do vento.
Cruzada polo río Ega, afluente do río Ebro, aséntase nun gran meandro do mesmo, que proporciona auga para as leiras e zonas axardinadas, entre as que destaca o chamado paseo de "Os Chairos".
Dispón de boas comunicacións por estrada con:
Estella limita cos seguintes termos municipais: ao oeste con Aiegi e Allín; ao norte con Allín, a facería 21 de Navarra e o Val de Yerri; ao leste co Val de Yerri e Villatuerta; e ao sur con Aberin.
1897 | 1900 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1975 | 1981 | 1991 | 1998 | 2000 | 2002 | 2004 | 2006 |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
5.114 | 5.766 | 6.355 | 6.568 | 7.296 | 8.209 | 10.200 | 11.267 | 12.230 | 12.741 | 12.535 | 12.683 | 13.150 | 13.439 | 13.892 |
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.