Cedrzyniec (Calocedrus) – rodzaj drzew należących do rodziny cyprysowatych. Obejmuje trzy gatunki występujące we wschodniej Azji i jeden rosnący w Ameryce Północnej. Rośliny te uprawiane są jako ozdobne i pozyskiwane są jako źródło drewna.
![]() Cedrzyniec kalifornijski | |
Systematyka[1][2] | |
Domena | |
---|---|
Królestwo | |
Podkrólestwo | |
Nadgromada | |
Gromada | |
Podgromada | |
Nadklasa | |
Klasa | |
Rząd | |
Rodzina | |
Rodzaj |
cedrzyniec |
Nazwa systematyczna | |
Calocedrus Kurz J. Bot. 11: 196. Jul 1873[3] |
Morfologia
- Pokrój
- Drzewa osiągające do 46 m (C. decurrens). Pędy mają rozgałęzione i spłaszczone w jednej płaszczyźnie, o kształcie i ulistnieniu podobnym do żywotników[4], często też ułożone są w płaszczyźnie pionowej[5]. Gałązki z góry są ciemnozielone, od dołu jaśniejsze[5]. C. macrolepis wyróżnia się bardzo jasną korą[5].
- Liście
- Łuskowate są spłaszczone i mają wyrównaną długość[4].
- Organy generatywne
- Męskie szyszki są owalne lub wydłużone, składają się z 6–16 szerokoowalnych mikrosporofili[4], osiągają ok. 4 mm długości i dojrzałe są żółte[5]. Tworzą się zwykle w wielkich ilościach w górnej części korony[5]. Szyszki żeńskie są zielonawe[5], zwisają na krótkich, okrytych łuskami szypułach. Podłużnie owalne drewnieją w ciągu jednego roku. Szyszki zawierają 6 łusek, z których te w dolnej parze mają kształt owalny i są odwinięte na końcach, środkowe są wydłużone, a górne równowąskie i zrośnięte. Nasiona są spłaszczone i zaopatrzone w dwa nierówne skrzydełka. Powstają po dwa na płodnych łuskach nasiennych[4].
Systematyka
- Calocedrus decurrens (Torr.) Florin – cedrzyniec kalifornijski (zachodnie USA, północny Meksyk)
- Calocedrus formosana (Florin) Florin (Tajwan)
- Calocedrus macrolepis Kurz (południowo-zachodnie Chiny, północny Wietnam, północny Laos, północna Tajlandia i północno-wschodnia Mjanma)
- Calocedrus rupestris Aver., T.H.Nguyên & P.K.Lôc (Wietnam)
Zastosowanie
Drewno roślin z tego rodzaju jest miękkie, łatwe do obróbki, odporne na rozkład[8] i aromatyczne[5]. Znajduje w związku z tym wszechstronne zastosowanie (m.in. do wyrobu ołówków[5]). Ze względu na szersze rozpowszechnienie istotne znaczenie gospodarcze ma cedrzyniec kalifornijski i Calocedrus macrolepis. Oba te gatunki uprawiane są także jako rośliny ozdobne[8].
Przypisy
Wikiwand in your browser!
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.