Loading AI tools
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Haplocnemata – takson stawonogów z gromady pajęczaków, obejmujący zaleszczotki i solfugi.
Haplocnemata | |||
Börner, 1904 | |||
![]() Zaleszczotek | |||
![]() Solfuga | |||
Systematyka | |||
Domena | |||
---|---|---|---|
Królestwo | |||
Typ | |||
Podtyp | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
(bez rangi) | Dromopoda | ||
(bez rangi) | Haplocnemata | ||
Synonimy | |||
|
Charakterystyczną cechą tych pajęczaków jest obecność rostrosomy – aparatu przedgębowego z częścią grzbietową utworzoną przez doprzodowe przedłużenie nadgębia doczepione do powiększonych bioder nogogłaszczków i ograniczone po bokach wyrostkami bocznymi nogogłaszczków, a częścią brzuszną utworzoną przez zrośnięcie się z biodrami nogogłaszczków pośrodkowo-brzusznych apofiz sternalnych (sternapophysis). Dwuczłonowe szczękoczułki cechują się połączeniem z karapaksem za pomocą brzuszno-grzbietowego stawu wewnętrznego oraz stawu grzbietowo-bocznego. Odnóża cechują się rzepkami wydłużonymi w formę przypominającą uda. Ponadto przynajmniej dorosłe osobniki mają apotel przekształcony w wywracalne empodium lub w przylgę. Opistosoma ma przetchlinki układu oddechowego na trzecim i czwartym segmencie[1].
Takson ten został wprowadzony w 1904 roku przez Carla J.B. Börnera w randze sekcji w obrębie podgromady Lipoctena[2]. Ludwig van der Hammen w pracy z 1977 nadał mu rangę odrębnej gromady pod nazwą Apatellata[3]. Peter Weygoldt i Hannes Paulus nadali mu rangę nadrzędu w obrębie podsekcji Holotracheata, sekcji Apulmonata i podgromady Lipoctena. Według ich analizy Haplocnemata zajmowały pozycję siostrzaną dla Cryptoperculata[4]. Ludwig van der Hammen w pracy z 1989 umieścił je w nadgromadzie Rostrosomata i gromadzie Sternocoxata jako siostrzane dla Epimerata[3]. W 1990 Jeffrey Shultz przeprowadził analizę na podstawie której umieścił Haplocnemata w Dromopoda, w obrębie kladu Novogenuata jako siostrzane dla skorpionów[5]. Takie same wyniki w tym zakresie uzyskali W.C. Wheeler i Cheryl Hayashi w 1998[6] oraz Gonzalo Giribet i inni w 2002[7]. W analizie J. Shultza z 2007 ponownie rozpoznano Dromopoda i Haplocnemata, ale te drugie tym razem zajęły pozycję siostrzaną dla Stomothecata[1]. Monofiletyzmowi Haplocnemata przeczą natomiast wyniki nowszych analiz filogenetycznych: Mirosławy Dabert i innych z 2010 (Acariformes siostrzane dla solfug, a Parasitiformes dla zaleszczotków)[8], Almira Pepato i innych z 2010 (kapturce siostrzane dla Tetrapulmonata; Acariformes siostrzane dla solfug, tworzące z nimi Poecilophysidea)[9], A. Pepato i P.B. Klimowa z 2015 (monofiletyczne Poecilophysidea, siostrzane dla Parasitiformes)[10], Russella Garwooda i Jasona Dunlopa z 2014 (solfugi zajmują pozycję siostrzaną dla Acariformes, a skorpiony dla zaleszczotków)[11] oraz Jesúsa Ballesterosa i Prashanta Sharmy z 2019 (zaleszczotki w pozycji siostrznej dla Acariformes)[12].
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.