From Wikipedia, the free encyclopedia
Հարփագուս հայտնի է նաև որպես Հարփագոս կամ Հարփարգուս (Անտիկ Հունաստան Ἅρπαγος; Akkadian: Arbaku մ.թ.ա. 7-րդ դար - մ.թ.ա. 6-րդ դար), եղել է մ.թ.ա. 6-րդ դարի գեներալ Հերոդոտոսի կարծիքով, գեներալ է դարձել Կյուրոսի գահ բարձրանալուց հետո Պասարգադի մոտ տեղի ունեցած ճակատամարտի շնորհիվ։
Ըստ Հերոդոտոսի պատմության` Հարփագուսը եղել է Միջին արքայական տան անդամ, որը ծառայել է Աստիագեսին` Մեդիայի վերջին թագավորին։
Երբ Աստիագեսը լուր է ստանում, որ Կյուրոսը ուժերը հավաքում է, հրամայում է Հարփագուսին` որպես իր գլխավոր հրամանատարի գլխավորել զորքը ընդդեմ Կյուրոսի։ Պասարգադի դաշտավայրում եռօրյա ճակատամարտից հետո Հարփագուսը վրեժխնդիր է լինում որդու մահվան համար` ճակատամարտի ժամանակ կռվելով հօգուտ Կյուրոսի, որը հաղթանակ է բերում Կյուրոսին, և հիմնադրվում Պարսկական կայսրությունը։
Հերոդոտոսը ներկայացնում է Հարփագուսի աջակցությունը[1]։ Նա պատմում է, թե ինչպես Աստիագեսը երազ է տեսել, որի համաձայն՝ Մանդանան՝ դուստրը ծնելու է որդի, որը գահազուրկ է անելու Աստիագեսին։ Նա հանձնարարում է Հարփագուսին, որ սպանի մանուկ Կյուրոսին։ Հարփագուսը չի ուզում արյուն թափել և մանկանը հանձնում է Միթրադատեսին՝ հովվին, որի կինը հենց նոր մեռած զավակ էր լույս աշխարհ բերել։ Մեռած երեխային Հարփագուսը ներկայացնում է որպես Կյուրոս[2]։
Տասը տարի անց, երբ Կյուրոսին կենդանի է տեսնում Աստիագեսը, անգթորեն պատժում է Հարպագուսին՝ սպանելով նրա միակ որդուն և ցանկանալով խնջույքի ժամանակ նրա մսով կերակրել հորը։ Ասում են, որ Հարփագուսը չի օգտվել դրանից, նույնիսկ հավաքել է մարմնի մասերը և թաղել։ Աստիագեսը իր խորհրդականներից հետո կարծիք է հարցնում, թե ինչպես վարվի Կյուրոսի հետ։ Նրանք ասում են, որ Կյուրոսը այլևս գահի համար վտանգ չի ներկայացնում։ Աստիագեսը նրանց խորհրդով Կյուրոսին ուղարկում է Անշան (Պարսկաստան, հարավարևմտյան Իրան, Շիրազի մոտ)՝ ծնողների՝ Կամբիզ I-ի և Մանդանայի մոտ։
Հերոդոտոս, Պատմություններ։
![]() |
Աստիագեսը կոչ է անում իր զորքին և շարժվում է Կյուրոսի՝ Անշանի (Իրանի հարավ-արևմուտք) թագավորի դեմ, որպեսզի նրան հանդիպի մարտադաշտում։ Աստիագեսի բանակը ըմբոստանում է նրա դեմ և նրան փղերի հետ մեկտեղ հանձնում է Կյուրոսին։ Կյուրոսը տիրում է երկրին Եքբատանին և որպես ավար Անշան է տեղափոխում նրա հարստությունները՝ արծաթ, ոսկի և այլ արժեքավոր իրեր[3] | ![]() |
Աստիագեսի պարտությունից հետո (մ.թա.ա. . 550 ) Հարփագուսը, Կյուրոսի հաղորդման համաձայն, սկսում է իր կարիերան այլ կառավարողի՝ Կյուրոսի ղեկավարության ներքո։
Հարփագուսը ուղտերին օգտագործում է ճակատային գծում՝ ցրելով լիդիական հեծելազորը։ Ձիերը տագնապի մեջ էին ընկնում ուղտերի հոտից։
Փոքր Ասիայում։ Հարփագուսը Կյուրոսի ամենահաջողակ գեներալն էր։ Մեդիական գեներալը հաղթանակներ է ձեռք բերել Լիդիայում, նվաճվել է Իոնիան, Փյունիկիան, Կարիան, Լիկիան և Փոքր Ասիայի շատ այլ շրջաններ (բացի Միլեթից), որոնց նա հասնում է մեծ իմաստուն Թալեսի՝ լիդիական պատերազմի ժամանակ չեզոք մնալու խորհրդի շնորհիվ։
Նրա մի շարք նվաճումներից հետո նա նշանակվում է Ասիա Մինորի սատրապ։ Նրա ժառանգները համարվում են Լիկիայի (հարավ-արևմտյան Թուրքիա) արքայական ընտանիքից։
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.