Loading AI tools
Vikipedi'den, özgür ansiklopediden
Rüzgar Birliği (Türkçe: Rüzgâr Birliği, Azerice: Rüzgar birliyi)[1] veya Rüzgar Grubu (Türkçe: Rüzgâr Grubu, Azerice: Rüzgar qrupu),[2] Türk milliyetçilerinden oluşan gönüllü bir piyade taburuydu. Milliyetçi Hareket Partisi ve Ülkü Ocakları'nın kurucusu Alparslan Türkeş tarafından 1992 yılında kurulan birliğin amacı, Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra bağımsızlığını kazanan tüm Türk ülkelerinde Turancılık fikrini yaymaktı.
Rüzgar Birliği | |
---|---|
Türkçe: Rüzgâr Birliği | |
Etkin | 1992–1994 |
Ülke | ![]() |
Bağlılık | Ülkü Ocakları |
Tipi | Piyade Taburu |
Görevi | Gerilla Savaşı |
Büyüklük | 500 (1992) |
Karargâh | Tovuz, Azerbaycan (1992) |
Renkleri | Turkuaz |
Savaşları | Birinci Dağlık Karabağ Savaşı |
Komutanlar | |
Ünlü komutanları |
|
Çoğunluğu Türkiye'nin eski özel kuvvetler askerlerinden oluşan Rüzgar Birliği'nin yaklaşık 500 üyesi, 1992'deki Hocalı katliamından sonra, Birinci Dağlık Karabağ Savaşı sırasında Azerbaycan güçlerini eğitmek için Azerbaycan'a gitti, ancak Azerbaycan'ın savaş çabalarına da sınırlı katkıda bulundular. Buna rağmen, 1993 yılında Azerbaycan'dan çıkarıldılar ve tabur bir yıl sonra Türk hükümetinin baskısı üzerine dağıtıldı.
Rüzgâr Birliği, Milliyetçi Hareket Partisi ve Ülkü Ocakları'nın kurucusu Alparslan Türkeş'in emriyle, Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra bağımsızlığını kazanan Türk ülkelerinin tamamında Turancılık fikrini yaymak amacıyla kurulmuştur.[3]
Birinci Dağlık Karabağ Savaşı sırasında, 1992 yılında en az 200[4][5] ve muhtemelen 613[6] etnik Azeri sivilin Ermenistan Silahlı Kuvvetleri ve 366. BDT alayı tarafından katledildiği Hocalı katliamından sonra,[7][8] Türkeş, Aydoğan Aydın ve diğer Türk subaylarına Azerbaycan güçlerini savaş çabalarında desteklemeleri ve "bölgedeki insanları katliamlardan korumaları" talimatını vermiştir."[1] Tovuz'da görev yapmış Azerbaycanlı polis memuru Novruz Hasanov'a, nam-ı diğer Novruz Hasan Bozalganlı'ya göre, Türk subaylar dönemin Azerbaycan Cumhurbaşkanı Ebulfez Elçibey'le bile görüşüp onayını almışlarsa da uygun bir eğitim alanı bulunamamış ve Türk subayların bir kısmı Azerbaycan'dan ayrılmıştır.[9]
Daha sonra 1992'de Azerbaycan'da, Ermenistan-Azerbaycan sınırına yakın Tovuz'un yaklaşık 40 kilometre (25 mil) uzağında, Sovyet döneminden kalma eski bir izcilik kampında,[9] Azerbaycan'da yeni bir ordunun temelini oluşturacak gönüllü Azeri milliyetçilerini eğitmek için bir kamp kuruldu.[3] Kampta Rüzgar Birliği üyelerine askeri ve siyasi eğitim verildi. Kamptaki askeri eğitim daha önce Türk Özel Kuvvetler Komutanlığı'nda çalışmış olan Türk Hava Kuvvetleri yedek subayı Hamit İlbey tarafından, siyasi eğitim ise Atilla Kaya, İrfan Özcan ve diğer bazı Türk milliyetçileri tarafından verilmiştir.[10] Yusuf Ziya Arpacık ve Aydoğan Aydın da Rüzgâr Birliği'nin bir parçası olarak Azerbaycan'da bulunmuştur.[11][12] Bu askerler Türk Silahlı Kuvvetleri'nden ihraç edilmiş ve gönüllü olarak Azerbaycan'da görev yapmışlardır.[13] Arpacık'a göre, Cumhurbaşkanı Haydar Aliyev göreve geldikten sonra, Türk askerleri tarafından eğitilen Azerbaycanlı askerlerden oluşan 22 gönüllü tabur dağıtılmıştır. Arpacık, Aliyev'in 1993 yılında Rüzgar Birliği'ni Azerbaycan'dan uzaklaştırdığını ve askeri operasyonların eğitimsiz acemi askerlerle yürütüldüğü için cephede yenilgiler yaşandığını belirtmişti.[1]
Bozalganlı'ya göre 1992 yılında 500 Türk Ülkü Ocakları üyesi Azerbaycan'da görev yapmaktaydı.[9][14] Bozalganlı ayrıca taburun 2.000 kişiden oluşması gerektiğini, diğer 1.500 kişinin Azerbaycan Halk Cephesi Partisi ve Musavat Partisi'nden gelmesinin planlandığını iddia etmiştir. Türk askerleri arasında ölen olmamış, ancak savaş sırasında çok sayıda Türk askeri yaralanmıştır.[1]
1994 yılında Türk hükümetinin Alparslan Türkeş'e baskı yapmasının ardından Rüzgar Birliği feshedildi.[15]
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.