Loading AI tools
Vikimedya liste maddesi Vikipedi'den, özgür ansiklopediden
Burada listelenen nesneler, kendi yerçekimleri nedeniyle küre veya elipsoidal bir şekle sahip olan, yani hidrostatik denge durumunda bulunan Güneş Sistemi cisimlerini içermektedir. Listelenen cisimlerin boyutları ve türleri cüce gezegenler ve uydulardan, gezegenler ve Güneş'e kadar değişmektedir. Bu liste küçük Güneş Sistemi cisimlerini içermemekte, ancak şekilleri henüz belirlenmemiş olası gezegen kütleli cisimleri içermektedir. Güneş'in yörünge öğeleri Galaksi merkezine göre listelenirken, diğer tüm nesneler Güneş'e olan mesafelerine göre listelenir.
Güneş, G tipi ana dizi bir yıldızdır. Güneş Sistemi'ndeki toplam kütlenin neredeyse %99,9'unu içerir.[1]
Güneş | ||
---|---|---|
![]() | ||
Astronomik sembol [q] | ![]() | |
Galaksi merkezinden
ortalama mesafe |
km | ~ 2,5 ×1017 ~ 26.000 |
Ortalama yarıçap | km
|
696342
|
Yüzey alanı | km2 :D[f] |
6.0877 ×1012 11990 |
Hacim | km3
:D[f] |
1.4122 ×1018 1.300.000 |
Kütle | kilogram :D[f] |
1.9855 ×1030 332,978.9 |
Standart kütleçekim parametresi | m3 / s 2 | 1.327 × 10 20 |
Yoğunluk | g / cm3 | 1,409 |
Ekvatoral yerçekimi | m / s2 | 274,0 |
Kaçış hızı | km / s | 617,7 |
Dönme süresi | gün [g] | 25.38 |
Galaktik Merkez çevresinde yörünge süresi [2] | milyon yıl | 225-250 |
Ortalama yörünge hızı | km / s | ~ 220 |
Ekliptiğe eksen eğikliği [i] | ° | 7.25 |
Galaktik düzleme eksen eğikliği [i] | ° | 67,23 |
Ortalama yüzey sıcaklıği | K | 5778 |
Ortalama korona sıcaklığı[3] | K | 1–2 ×106 |
Fotosfer kompozisyonu | H, He, O, C, Fe, S |
Anahtar | ||
---|---|---|
* Karasal gezegen |
° Gaz devi |
‡ Buz devi |
2006'da Uluslararası Astronomi Birliği (IAU), bir gezegeni, Güneş'in etrafında yörüngedeki, hidrostatik dengeye ulaşacak ve "yörüngesi civarını temizleyecek" kadar büyük bir gökcismi olarak tanımlamaktadır.[4] "Civarını temizleme"nin pratik anlamı, bir gezegenin çevresindeki tüm nesnelerin yörüngelerini kontrol edecek kadar büyük olmasıdır. IAU'nun tanımına göre, Güneş Sistemi'nde sekiz gezegen vardır; bunlar dört karasal gezegen (Merkür, Venüs, Dünya ve Mars) ve iki gaz devi (Jüpiter ve Satürn) ile iki buz devi (Uranüs ve Neptün) olmak üzere dört dev gezegen olarak ayrılabilir. Güneş hariç tutulduğunda dört dev gezegen Güneş Sistemi kütlesinin %99'undan fazlasını oluşturur.
*Merkür[5][6] | *Venüs[7][8] | *Dünya[9][10] | *Mars[11][12] | °Jüpiter[13][14] | °Satürn[15][16] | ‡Uranüs[17][18] | ‡Neptün[19][20] | ||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() | ||
Astronomik sembol[q] | ![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() | |
Güneş'ten ortalama mesafe |
km AU |
57,909,175 0.38709893 |
108,208,930 0.72333199 |
149,597,890 1.00000011 |
227,936,640 1.52366231 |
778,412,010 5.20336301 |
1,426,725,400 9.53707032 |
2,870,972,200 19.19126393 |
4,498,252,900 30.06896348 |
Ekvator yarıçapı | km :D[f] |
2,439.64 0.3825 |
6,051.59 0.9488 |
6,378.1 1 |
3,397.00 0.53260 |
71,492.68 11.209 |
60,267.14 9.449 |
25,557.25 4.007 |
24,766.36 3.883 |
Yüzey alanı | km2 :D[f] |
75,000,000 0.1471 |
460,000,000 0.9020 |
510,000,000 1 |
140,000,000 0.2745 |
64,000,000,000 125.5 |
44,000,000,000 86.27 |
8,100,000,000 15.88 |
7,700,000,000 15.10 |
Hacim | km3 :D[f] |
6.083×1010 0.056 |
9.28×1011 0.857 |
1.083×1012 1 |
1.6318×1011 0.151 |
1.431×1015 1,321.3 |
8.27×1014 763.62 |
6.834×1013 63.102 |
6.254×1013 57.747 |
Kütle | kg :D[f] |
3.302×1023 0.055 |
4.8690×1024 0.815 |
5.972×1024 1 |
6.4191×1023 0.107 |
1.8987×1027 318 |
5.6851×1026 95 |
8.6849×1025 14.5 |
1.0244×1026 17 |
Standart kütleçekim parametresi | m3/s2 | 2.203×1013 | 3.249×1014 | 3.986×1014 | 4.283×1013 | 1.267×1017 | 3.793×1016 | 5.794×1015 | 6.837×1015 |
Yoğunluk | g/cm3 | 5.43 | 5.24 | 5.52 | 3.940 | 1.33 | 0.70 | 1.30 | 1.76 |
Ekvatorda kütleçekimi | m/s2 | 3.70 | 8.87 | 9.78 | 3.71 | 23.12 | 8.96 | 8.69 | 11.00 |
Kurtulma hızı | km/s | 4.25 | 10.36 | 11.18 | 5.02 | 59.54 | 35.49 | 21.29 | 23.71 |
Dönme periyodu[g] | gün | 58.646225 | 243.0187 | 0.99726968 | 1.02595675 | 0.41354 | 0.44401 | 0.71833 | 0.67125 |
Yörünge periyodu[g] | gün yıl |
87.969 0.2408467 |
224.701 0.61519726 |
365.256363 1.0000174 |
686.971 1.8808476 |
4,332.59 11.862615 |
10,759.22 29.447498 |
30,688.5 84.016846 |
60,182 164.79132 |
Ortalama yörünge hızı | km/s | 47.8725 | 35.0214 | 29.7859 | 24.1309 | 13.0697 | 9.6724 | 6.8352 | 5.4778 |
Dış merkezlik | 0.20563069 | 0.00677323 | 0.01671022 | 0.09341233 | 0.04839266 | 0.05415060 | 0.04716771 | 0.00858587 | |
Eğiklik[f] | ° | 7.00 | 3.39 | 0 | 1.85 | 1.31 | 2.48 | 0.76 | 1.77 |
Eksen eğikliği[i] | ° | 0.0 | 177.3[h] | 23.44 | 25.19 | 3.12 | 26.73 | 97.86[h] | 28.32 |
Ortalama yüzey sıcaklığı | K | 440–100 | 730 | 287 | 227 | 152 [j] | 134 [j] | 76 [j] | 73 [j] |
Ortalama hava sıcaklığı[k] | K | 288 | 165 | 135 | 76 | 73 | |||
Atmosfer yapısı | He, Na+ P+ |
CO2, N2, SO2 | N2, O2, Ar, CO2 | CO2, N2 Ar |
H2, He | H2, He | H2, He CH4 |
H2, He CH4 | |
Bilinen doğal uyduları[v] | 0 | 0 | 1 | 2 | 79 | 82 | 27 | 14 | |
Halkalar? | Yok | Yok | Yok | Yok | Var | Var | Var | Var | |
Civarını temizleme[l][o] | 9.1×104 | 1.35×106 | 1.7×106 | 1.8×105 | 6.25×105 | 1.9×105 | 2.9×104 | 2.4×104 |
Anahtar | |||||
---|---|---|---|---|---|
† | ‡ |
Cüce gezegenler, hidrostatik dengeye ulaşacak kadar büyük ve ılık olan, ancak çevrelerindeki benzer nesneleri temizlememiş olan cisimlerdir. 2008'den beri, sadece Mars ve Jüpiter'in yörüngeleri arasındaki asteroit kuşağında yörüngede olan Ceres doğrulanmış olsa da, IAU tarafından tanınan beş cüce gezegen vardır.[ae] Diğerleri Neptün'ün ötesinde yörüngededirler. Gök bilimciler diğer bazı Neptün ötesi cisimlerin, mevcut belirsizlikler göz önüne alındığında, cüce gezegenler olacak kadar büyük olabileceğini kabul ederler. Görünüşe göre Salacia gibi karanlık, düşük yoğunluklu nesneler oluşumlarından kalan iç gözenekliliklerini korumaktadır ve bu nedenle gezegen kütleli cisim değildir.[21] Hem Quaoar hem de Orcus, kütlelerinin ve yoğunluklarının tespit edilebilmesini sağlayan uydulara sahiptir ve ya en azından geçmişlerinin bir noktasında yüzey yenileme (ve dolayısıyla gezegen jeolojisi) geçirmiş olabilecek kadar parlaktır ya da açıkça katı cisimler olacak kadar yoğundurlar; böylece en azından potansiyel olarak cüce gezegenlerdirler.
†Ceres[22] | ‡Plüton[23][24] | ‡Haumea[25][26][27] | ‡Makemake[28][29] | ‡Eris[30] | ||
---|---|---|---|---|---|---|
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() | ||
Astronomik sembol[q] | ![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() | |
Küçük gezegen numarası | 1 | 134340 | 136108 | 136472 | 136199 | |
Güneş'ten ortalama mesafe |
km AU |
413,700,000 2.766 |
5,906,380,000 39.482 |
6,484,000,000 43.335 |
6,850,000,000 45.792 |
10,210,000,000 67.668 |
Ortalama yarıçap | km :D[f] |
473 0.0742 |
1,187[31] 0.186 |
816 (2100 × 1680 × 1074) 0.13[32][33] |
715 0.11[34] |
1,163 0.18[35] |
Hacim | km3 :D[f] |
4.21×108 0.00039[b] |
6.99×109 0.0065 |
1.98×109 0.0018 |
1.7×109 0.0016[b] |
6.59×109 0.0061[b] |
Yüzey alanı | km2 :D[f] |
2,770,000 0.0054[a] |
17,700,000 0.035 |
8,140,000 0.016[z] |
6,900,000 0.0135[a] |
17,000,000 0.0333[a] |
Kütle | kg :D[f] |
9.39×1020 0.00016 |
1.305×1022 0.0022 |
4.01 ± 0.04×1021 0.0007[36] |
< 4.4 ×1021 < 0.0007 |
1.7×1022 0.0028[37] |
Standart kütleçekim parametresi | m3/s2 | 6.263 × 1010 | 8.710 × 1011 | 2.674 × 1011 | < 2.9366 × 1011 | 1.108 × 1012 |
Yoğunluk | g/cm3 | 2.16 | 1.87 | 2.02[32] | < 2.933 | 2.25[c] |
Ekvatorda kütleçekimi | m/s2 | 0.27[d] | 0.62 | 0.63[d] | < 0.57 | ~0.8[d] |
Kurtulma hızı | km/s[e] | 0.51 | 1.21 | 0.91 | < 0.91 | 1.37 |
Dönme süresi[g] | gün | 0.95111 | 6.38723 | 0.16315 | 0.95111 | 1.0792 |
Yörünge periyodu[g] | yıl | 4.599 | 247.92065 | 285.4 | 309.9 | 557 |
Ortalama yörünge hızı | km/s | 17.882 | 4.7490 | 4.484[o] | 4.4[o] | 3.436[n] |
Dış merkezlik | 0.080 | 0.24880766 | 0.18874 | 0.159 | 0.44177 | |
Eğiklik[f] | ° | 10.587 | 17.14175 | 28.19 | 28.96 | 44.187 |
Eksen eğikliği[i] | ° | 4 | 119.59[h] | ? | ? | ? |
Ortalama yüzey sıcaklığı[w] | K | 167[38] | 40[39] | <50[40] | 30 | 30 |
Atmosfer yapısı | H2O | N2, CH4, CO | ? | N2, CH4[41] | N2, CH4[42] | |
Bilinen doğal uyduları[v] | 0 | 5 | 2[43] | 1[44] | 1[45] | |
Civarını temizleme[l][o] | 0.33 | 0.077 | 0.023 | 0.02 | 0.10 |
Kalan Neptün ötesi cisimlerden en olası cüce gezegenler şunları içerir:
Orcus[46] | Salacia[47] | Quaoar[48] | Gonggong[49] | Sedna[50] | ||
---|---|---|---|---|---|---|
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() | ||
Küçük gezegen numarası | 90482 | 120347 | 50000 | 225088 | 90377 | |
Yarı-büyük eksen | km AU |
5,896,946,000 39.419 |
6,310,600,000 42.18 |
6,535,930,000 43.69 |
10,072,433,340 67.33 |
78,668,000,000 525.86 |
Ortalama yarıçap[s] | km :D[f] |
458.5[51] 0.0720 |
423[52] 0.0664 |
560.5[53] 0.0870 |
615[54] 0.0982 |
497.5[55] 0.0780 |
Yüzey alanı[a] | km2 :D[f] |
2,641,700 0.005179 |
2,248,500 0.004408 |
3,948,000 0.007741 |
4,932,300 0.009671 |
3,110,200 0.006098 |
Hacim[b] | km3 :D[f] |
403,744,500 0.000373 |
317,036,800 0.000396 |
737,591,000 0.000681 |
1,030,034,600 0.000951 |
515,784,000 0.000476 |
Kütle[t] | kg :D[f] |
6.32×1020[56] 0.0001 |
4.9×1020[52] 0.0001 |
1.41×1021[57] 0.0003 |
1.75×1021[54] 0.0003 |
? |
Yoğunluk[t] | g/cm3 | 1,5±0,3[56] | 1,50±0,12[52] | 1,99±0,46[57] | 1,74±0,16 | ? |
Ekvator yerçekimi[d] | m/s2 | 0.27 | 0.18 | 0.24 | 0.285 | ? |
Kaçış hızı[e] | km/s | 0.50 | 0.39 | 0.45 | 0.604 | ? |
Dönme periyodu[g] | gün | 0.5495 | 0.25375 | 0.73662 | 0.93333 | 0.42804[58] |
Yörünge periyodu[g] | yıl | 247.492 | 273.98 | 287.97 | 552.52 | 12,059.06 |
Ortalama yörünge hızı | km/s | 4.68 | 4.57 | 4.52 | 3.63 | 1.04 |
Dış merkezlik | 0.22552 | 0.106 | 0.038 | 0.5064 | 0.855 | |
Eğiklik[f] | ° | 22.5 | 23.92 | 7.988 | 30.74 | 11.93 |
Ortalama yüzey sıcaklığı[w] | K | ~42 | ~43 | ~41 | ~30 | ~12 |
Bilinen doğal uyduları | 1[59] | 1 | 1[60] | 1 | 0 | |
Civarını temizleme[l] | 0.003 | <0.1 | 0.0015 | <0.1 | ?[x] | |
Mutlak parlaklık (H) | 2.3 | 4.1 | 2.71 | 1.8 | 1.5 |
Anahtar | |||||
---|---|---|---|---|---|
🜨 | ♃ | ♄ | ⛢ | ♆ | ♇ |
Güneş Sistemi'nde hidrostatik dengeye ulaşmaya yetecek büyüklükte olduğu bilinen 19 adet doğal uydu vardır. Uranüs, Plüton ve Eris'in uydularının hidrostatik denge durumu belirsizdir. Bir zamanlar dengede olan ancak halihazırda dengeyi kaybetmiş durumda bulunan Satürn'ün Phoebe gibi diğer uyduları ise listeye dahil edilmemiştir. Uydular ilk olarak Güneş'e göre, ardından da birincil cisimlerine olan uzaklıklarına göre sıralanmıştır.
🜨Ay[61] | ♃Io[62] | ♃Europa[63] | ♃Ganymede[64] | ♃Callisto[65] | ♄Mimas[p] | ♄Enceladus[p] | ♄Tethys[p] | ♄Dione[p] | ♄Rhea[p] | ||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() | ||
Astronomik sembol[q] | ![]() |
||||||||||
Birincil cisimden ortalama mesafe |
km | 384,399 | 421,600 | 670,900 | 1,070,400 | 1,882,700 | 185,520 | 237,948 | 294,619 | 377,396 | 527,108 |
Ortalama yarıçap | km :D[f] |
1,737.1 0.272 |
1,815 0.285 |
1,569 0.246 |
2,634.1 0.413 |
2,410.3 0.378 |
198.30 0.031 |
252.1 0.04 |
533 0.084 |
561.7 0.088 |
764.3 0.12 |
Yüzey alanı | 1×106 km2 | 37.93 | 41.910 | 30.9 | 87.0 | 73 | 0.49 | 0.799 | 3.57 | 3.965 | 7.337 |
Hacim[b] | 1×109 km3 | 22 | 25.3 | 15.9 | 76 | 59 | 0.033 | 0.067 | 0.63 | 0.8 | 1.9 |
Kütle | 1×1022 kg | 7.3477 | 8.94 | 4.80 | 14.819 | 10.758 | 0.00375 | 0.0108 | 0.06174 | 0.1095 | 0.2306 |
Yoğunluk[c] | g/cm3 | 3.3464 | 3.528 | 3.01 | 1.936 | 1.83 | 1.15 | 1.61 | 0.98 | 1.48 | 1.23 |
Ekvator kütleçekimi[d] | m/s2 | 1.622 | 1.796 | 1.314 | 1.428 | 1.235 | 0.0636 | 0.111 | 0.145 | 0.231 | 0.264 |
Kurtulma hızı[e] | km/s | 2.38 | 2.56 | 2.025 | 2.741 | 2.440 | 0.159 | 0.239 | 0.393 | 0.510 | 0.635 |
Dönme süresi | gün[g] | 27.321582 (senk.)[m] |
1.7691378 (senk.) |
3.551181 (senk.) |
7.154553 (senk.) |
16.68902 (senk.) |
0.942422 (senk.) |
1.370218 (senk.) |
1.887802 (senk.) |
2.736915 (senk.) |
4.518212 (senk.) |
Birincil cisim çevresinde yörünge periyodu |
gün[g] | 27.32158 | 1.769138 | 3.551181 | 7.154553 | 16.68902 | 0.942422 | 1.370218 | 1.887802 | 2.736915 | 4.518212 |
Ortalama yörünge hızı[o] | km/s | 1.022 | 17.34 | 13.740 | 10.880 | 8.204 | 14.32 | 12.63 | 11.35 | 10.03 | 8.48 |
Dış merkezlik | 0.0549 | 0.0041 | 0.009 | 0.0013 | 0.0074 | 0.0202 | 0.0047 | 0.02 | 0.002 | 0.001 | |
Ana cismin ekvatoruna göre eğiklik |
° | 18.29–28.58 | 0.04 | 0.47 | 1.85 | 0.2 | 1.51 | 0.02 | 1.51 | 0.019 | 0.345 |
Eksen eğikliği[i] | ° | 6.68 | 0 | 0 | 0–0.33[66] | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
Ortalama yüzey sıcaklığı[w] | K | 220 | 130 | 102 | 110[67] | 134 | 64 | 75 | 64 | 87 | 76 |
Atmosfer yapısı | Ar, He Na, K, H |
SO2[68] | O2[69] | O2[70] | O2, CO2[71] | H2O, N2 CO2, CH4[72] |
|||||
Halkalar? | Yok | Yok | Yok | Yok | Yok | Yok | Yok | Yok | Yok | Var? |
♄Titan[p] | ♄Iapetus[p] | ⛢Miranda[r] | ⛢Ariel[r] | ⛢Umbriel[r] | ⛢Titania[r] | ⛢Oberon[r] | ♆Triton[73] | ♇Charon[74] | ||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() | ||
Birincil cisimden ortalama mesafe |
km | 1,221,870 | 3,560,820 | 129,390 | 190,900 | 266,000 | 436,300 | 583,519 | 354,759 | 17,536 |
Ortalama yarıçap | km :D[f] |
2,576 0.404 |
735.60 0.115 |
235.8 0.037 |
578.9 0.091 |
584.7 0.092 |
788.9 0.124 |
761.4 0.119 |
1,353.4 0.212 |
603.5 0.095 |
Yüzey alanı[a] | 1×106 km2 | 83.0 | 6.7 | 0.70 | 4.211 | 4.296 | 7.82 | 7.285 | 23.018 | 4.580 |
Hacim[b] | 1×109 km3 | 71.6 | 1.67 | 0.055 | 0.81 | 0.84 | 2.06 | 1.85 | 10 | 0.92 |
Kütle | 1×1022 kg | 13.452 | 0.18053 | 0.00659 | 0.135 | 0.12 | 0.35 | 0.3014 | 2.14 | 0.152 |
Yoğunluk[c] | g/cm3 | 1.88 | 1.08 | 1.20 | 1.67 | 1.40 | 1.72 | 1.63 | 2.061 | 1.65 |
Ekvator kütleçekimi[d] | m/s2 | 1.35 | 0.22 | 0.08 | 0.27 | 0.23 | 0.39 | 0.35 | 0.78 | 0.28 |
Kurtulma hızı[e] | km/s | 2.64 | 0.57 | 0.19 | 0.56 | 0.52 | 0.77 | 0.73 | 1.46 | 0.58 |
Dönme süresi | gün[g] | 15.945 (senk.)[m] |
79.322 (senk.) |
1.414 (senk.) |
2.52 (senk.) |
4.144 (senk.) |
8.706 (senk.) |
13.46 (senk.) |
5.877 (senk.) |
6.387 (senk.) |
Birincil cisim çevresinde yörünge periyodu |
gün[g] | 15.945 | 79.322 | 1.4135 | 2.520 | 4.144 | 8.706 | 13.46 | 5.877 | 6.387 |
Ortalama yörünge hızı[o] | km/s | 5.57 | 3.265 | 6.657 | 5.50898 | 4.66797 | 3.644 | 3.152 | 4.39 | 0.2 |
Dış merkezlik | 0.0288 | 0.0286 | 0.0013 | 0.0012 | 0.005 | 0.0011 | 0.0014 | 0.00002 | 0.0022 | |
Ana cismin ekvatoruna göre eğiklik |
° | 0.33 | 14.72 | 4.22 | 0.31 | 0.36 | 0.14 | 0.10 | 157[h] | 0.001 |
Eksen eğikliği[i] | ° | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | ? |
Ortalama yüzey sıcaklığı[w] | K | 93.7[75] | 130 | 59 | 58 | 61 | 60 | 61 | 38[76] | 53 |
Atmosfer yapısı | N2, CH4[77] | N2, CH4[78] |
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.