Loading AI tools
สถาบันการเงินในประเทศไทย จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ธนาคารกรุงไทย จำกัด (มหาชน) (อังกฤษ: Krungthai Bank Public Company Limited) (จีนตัวย่อ: 泰京银行) เป็นธนาคารพาณิชย์เพียงหนึ่งเดียวของรัฐ เป็นหน่วยงานรัฐวิสาหกิจภายใต้กำกับของกระทรวงการคลัง ธนาคารก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 14 มีนาคม พ.ศ. 2509 โดยการควบรวมกิจการของธนาคารมณฑลและธนาคารเกษตร นอกจากการให้บริการประชาชนในฐานะธนาคารพาณิชย์แล้ว ธนาคารกรุงไทยยังรับหน้าที่ในการดำเนินกิจการต่าง ๆ ที่เป็นประโยชน์แห่งรัฐ อาทิ การจ่ายเงินเดือนและเงินบำนาญแก่ข้าราชการ การคืนภาษีเงินได้ การให้กู้ยืมและชำระหนี้ กยศ. การขึ้นเงินรางวัลสลากกินแบ่งรัฐบาล รวมไปถึงโครงการต่าง ๆ ของภาครัฐ เช่น โครงการคนละครึ่ง หรือบัตรสวัสดิการแห่งรัฐ เป็นต้น
![]() | |
![]() | |
ประเภท | บริษัทมหาชน |
---|---|
การซื้อขาย | SET:KTB |
ISIN | TH0150010Z03 ![]() |
อุตสาหกรรม | ธุรกิจการเงิน ธนาคาร |
ก่อนหน้า | ธนาคารมณฑล ธนาคารเกษตร |
ก่อตั้ง | 14 มีนาคม พ.ศ. 2509 |
ผู้ก่อตั้ง | กระทรวงการคลัง (ธนาคารมณฑลและกรุงไทย) วิลาศ โอสถานนท์ และ ดิเรก ชัยนาม (ธนาคารเกษตร) |
สำนักงานใหญ่ | 35 ถนนสุขุมวิท แขวงคลองเตยเหนือ เขตวัฒนา กรุงเทพมหานคร |
บุคลากรหลัก | นาย ลวรณ แสงสนิท(ประธานกรรมการ) นาย ไกรฤทธิ์ อุชุกานนท์ชัย (ประธานกรรมการบริหาร) นาย ผยง ศรีวณิช(ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร) |
รายได้ | ![]() |
สินทรัพย์ | ![]() |
ส่วนของผู้ถือหุ้น | ![]() |
พนักงาน | 29,000 (พ.ศ. 2563) ![]() |
อันดับความน่าเชื่อถือ | Fitch: AA+(tha)[2] |
เว็บไซต์ | krungthai |
เดิมธนาคารกรุงไทยมีสถานะเป็นรัฐวิสาหกิจตาม พ.ร.บ.วิธีการงบประมาณ พ.ศ. 2502 แต่ต่อมา มีการปรับปรุงแก้ไข พ.ร.บ.วิธีการงบประมาณ พ.ศ. 2561 และกองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน ซึ่งไม่ใช่รัฐวิสาหกิจ เข้าถือหุ้นของธนาคารกรุงไทยมากกว่าร้อยละ 50 จึงทำให้ธนาคารกรุงไทยไม่เป็นรัฐวิสาหกิจตามกฎหมายวิธีการงบประมาณ อย่างไรก็ตาม ถ้าพิจารณาจากนิยามคำว่า “รัฐวิสาหกิจ” ตาม พ.ร.บ.การบริหารหนี้สาธารณะ พ.ศ. 2548 ธนาคารกรุงไทยเข้าลักษณะเป็นรัฐวิสาหกิจ ดังนั้น การตีความจึงขึ้นอยู่กับหลักเกณฑ์หรือนิยามของกฎหมายแต่ละฉบับ[3]
ธนาคารกรุงไทยมีสำนักงานใหญ่อยู่ที่ถนนสุขุมวิท เขตวัฒนา กรุงเทพมหานคร และมีจำนวนสาขามากที่สุดเป็นอันดับที่ 1 ของประเทศไทย ที่ 924 สาขา[4] และมีเครื่องเอทีเอ็มกว่า 7,200 เครื่อง มากเป็นอันดับที่ 4 รองจากธนาคารไทยพาณิชย์ ธนาคารกสิกรไทย และธนาคารกรุงเทพ
ในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง รัฐบาลไทยในสมัยของจอมพล ป. พิบูลสงครามได้ดำเนินการจัดตั้งธนาคารของรัฐในรูปแบบของรัฐวิสาหกิจขึ้นเพื่อทดแทนธนาคารต่างประเทศที่ยุติการดำเนินกิจการเนื่องจากประกาศสงครามของรัฐบาลไทยต่อฝ่ายสัมพันธมิตรทำให้ส่งผลกระทบต่อการค้าระหว่างประเทศเป็นอย่างมาก โดยทำการจัดตั้งธนาคารเมื่อวันที่ 27 มกราคม พ.ศ. 2485 โดยใช้ชื่อว่า บริษัท ธนาคารไทย จำกัด (อังกฤษ: Thai Bank Company Ltd.) ธนาคารไทยจึงมีหน้าที่ในการดำเนินธุรกิจทดแทนธนาคารต่างประเทศ โดยเฉพาะอย่างยิ่งคือเพื่อเกื้อกูลการค้าข้าวของบริษัท ข้าวไทย จำกัด ต่อมาธนาคารไทยได้เปลี่ยนชื่อเป็น ธนาคารมณฑล จำกัด (อังกฤษ: The Provincial Bank Ltd.) เมื่อวันที่ 31 กรกฎาคม พ.ศ. 2488 เพื่อมิให้ชื่อซํ้าซ้อนกับธนาคารชาติ ซึ่งได้เปลี่ยนชื่อเป็นธนาคารแห่งประเทศไทย รวมถึงสอดคล้องกับบทบาทในการสนับสนุนกิจการของบริษัทพาณิชย์ในจังหวัดต่าง ๆ[5] โดยมีสำนักงานเป็นตึก 4 ชั้นบริเวณแยกนางเลิ้ง ถนนนครสวรรค์ แขวงสี่แยกมหานาค เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร (ปัจจุบันเป็นที่ตั้งของกรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย)
ธนาคารมณฑลได้รับการก่อตั้งโดยมีทุนจดทะเบียน 10 ล้านบาท โดยกระทรวงการคลังถือ 50,650 หุ้น และบริษัท ข้าวไทย จำกัด ซึ่งมีสถานะเป็นรัฐวิสาหกิจถือ 45,172 หุ้น ทำให้ธนาคารมณฑลมีสัดส่วนของการถือหุ้นของรัฐสูงถึงร้อยละ 95.8 และกรรมการธนาคารในระยะแรกมีความสัมพันธ์อันแนบแน่นกับ จอมพล ป. พิบูลสงคราม เช่น วนิช ปานะนนท์ แนบ พหลโยธิน พระยาเฉลิมอากาศ เป็นต้น และพนักงานส่วนใหญ่เป็นพนักงานเดิมจากธนาคารฮ่องกงและเซี่ยงไฮ้ ธนาคารชาร์เตอร์ด และธนาคารเมอร์แคนไทล์ที่ได้ยุติกิจการไป[5]
ภายหลังการรัฐประหารของพล.ท.ผิน ชุณหะวัณ ที่มีต่อรัฐบาลของ พล.ร.ต.ถวัลย์ ธำรงนาวาสวัสดิ์ ใน พ.ศ. 2490 กลุ่มซอยราชครูที่เป็นกลุ่มการเมืองของพล.ท.ผิน ได้พยายามเข้าครอบงำธนาคารมณฑลเพื่อเป็นฐานเศรษฐกิจและประสบความสำเร็จใน พ.ศ. 2495 โดยแต่งตั้ง พล.ต.ต.ละม้าย อุทยานานนท์ หนึ่งในกลุ่มซอยราชครูขึ้นเป็นประธานคณะกรรมการต่อจากพระยาโกมารกุลมนตรีและพระยาบุรณศิริพงษ์เป็นผู้จัดการ ในภายหลังธนาคารได้กลับสู่กลุ่มอำนาจของจอมพล ป. อีกครั้งหลังจากการรัฐประหารใน พ.ศ. 2494 และอยู่ภายใต้กลุ่มอำนาจของจอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ หลังจากการรัฐประหารใน พ.ศ. 2500[5]
การถูกใช้แสวงหาผลประโยชน์ของกลุ่มอำนาจทางการเมืองหลายครั้ง ทำให้ฐานะของธนาคารมณฑลอยู่ในสภาวะง่อนแง่น มีผลการดำเนินงานต่ำ หลังจากการประกาศใช้พระราชบัญญัติการธนาคารพาณิชย์ พ.ศ. 2505 ซึ่งให้ความสำคัญกับการมีวินัยทางการเงิน ทำให้ธนาคารมณฑลเริ่มประสบภาวะขาดทุนจนได้รับอัดฉีดเงินการกระทรวงการคลังจาก 10 ล้านบาทเป็น 30 ล้านบาท โดยถือหุ้นร้อยละ 82.3 เพื่อมิให้ธนาคารล้มละลาย แต่ก็แก้ไขสถานการณ์ได้ไม่มากนัก ทำให้รัฐบาลในสมัยจอมพล ถนอม กิตติขจร ตัดสินใจรวมธนาคารมณฑลเข้ากับธนาคารเกษตร[5]
ธนาคารเกษตร (อังกฤษ: Agricultural Bank Ltd.) ได้รับการก่อตั้งโดยกลุ่มข้าราชการและพ่อค้าซึ่งนำโดยวิลาส โอสถานนท์ และดิเรก ชัยนาม โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อให้บริการแก่ลูกค้าที่เป็นเกษตรกรเมื่อวันที่ 26 เมษายน พ.ศ. 2493 โดยมีสำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ริมถนนเยาวราช แขวงจักรวรรดิ เขตสัมพันธวงศ์ กรุงเทพมหานคร และมีทุนจดทะเบียนในชั้นแรก 10 ล้านบาท แบ่งเป็น 10,000 หุ้น โดยมีการกระจายหุ้นอย่างกว้างกว้างให้กับบุคคลต่าง ๆ โดยมีสุริยน ไรวา เป็นผู้ถือหุ้นใหญ่ และวิลาสดำรงตำแหน่งผู้จัดการคนแรก ต่อมาได้มีข้าราชการหลายคนเข้ารับตำแหน่งผู้จัดการแทน เช่น พระช่วงเกษตรศิลปการ พระยาบูรณสิริพงศ์[5]
ธนาคารเกษตรได้กลายเป็นฐานเศรษฐกิจของกลุ่มซอยราชครูเช่นเดียวกับธนาคารมณฑล โดยมีจอมพลผิน ชุณหะวัณ เข้ารับตำแหน่งประธานคณะกรรมการบริหารสืบต่อจากพระยาศรีวิสารวาจา ทำให้ฐานะของธนาคารอยู่ในสภาวะตกต่ำจากการแสวงหาผลประโยชน์ ภายหลังจากการรัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2500 ธนาคารเกษตรเกิดวิกฤติการณ์ทางการเงิน ทำให้รัฐบาลต้องอัดฉีดเงินเพื่อประคองธนาคารและส่งผลให้ธนาคารแปรสภาพจากวิสาหกิจเอกชนเป็นรัฐวิสาหกิจ กระทรวงการคลังพยายามที่จะอัดฉีดเงินเพื่อพยุงฐานะของธนาคารจนถึง พ.ศ. 2508 รัฐบาลถือหุ้นเป็นสัดส่วนร้อยละ 92.15 และต่อมาได้รวมกิจการเข้ากับธนาคารมณฑล โดยมี หม่อมเจ้าทองประทาศรี ทองใหญ่ เป็นประธานคณะกรรมการบริหาร และจำรัส จตุรภัทร เป็นกรรมการผู้จัดการคนสุดท้ายของธนาคารเกษตร[5]
ด้วยนโยบายของเสริม วินิจฉัยกุล อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ที่เห็นว่าธนาคารพาณิชย์ของรัฐบาลควรมีเพียงแห่งเดียวเท่านั้น ขณะที่ในเวลาดังกล่าว รัฐบาลไทยเข้าถือหุ้นใหญ่ ในธนาคารพาณิชย์ถึงสองแห่ง ประกอบด้วย ธนาคารมณฑล จำกัด ซึ่งก่อตั้งเมื่อวันที่ 28 กันยายน พ.ศ. 2485 และ ธนาคารเกษตร จำกัด ที่ก่อตั้งโดยสุริยน ไรวา ตั้งแต่ 6 มิถุนายน พ.ศ. 2493 กระทรวงการคลังจึงประกาศ ให้ควบรวมกิจการของธนาคารทั้งสองดังกล่าว โดยก่อตั้งขึ้นในชื่อใหม่ว่า ธนาคารกรุงไทย จำกัด เมื่อวันที่ 14 มีนาคม พ.ศ. 2509 และใช้อาคารสำนักงานใหญ่แห่งเดิมของธนาคารเกษตรเป็นสำนักงานใหญ่ของธนาคารกรุงไทยในยุคแรก ต่อมาอาคารดังกล่าวมีพื้นที่คับแคบ ไม่สามารถรองรับกิจการ ซึ่งขยายตัวขึ้นอย่างมาก ธนาคารจึงทำการย้ายสำนักงานใหญ่ ไปยังอาคารเลขที่ 35 ถนนสุขุมวิท แขวงคลองเตยเหนือ เขตวัฒนา ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2525 จนถึงปัจจุบัน สำหรับอาคารที่เยาวราชในทุกวันนี้ นอกจากคงใช้เป็นสาขาเยาวราชแล้ว ยังปรับปรุงส่วนหนึ่งของอาคารให้เป็นหอศิลป์กรุงไทยด้วย
เมื่อวันที่ 26 มิถุนายน พ.ศ. 2532 ก่อนจะเปิดการซื้อขายอย่างเป็นทางการในวันที่ 2 สิงหาคม ปีเดียวกัน และแปรสภาพเป็นบริษัทมหาชน เมื่อวันที่ 24 มีนาคม พ.ศ. 2537 ตามลำดับ ปัจจุบันกระทรวงการคลังยังคงเป็นผู้ถือหุ้นใหญ่ โดยถือผ่านกองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน[6]
ธนาคารกรุงไทยเป็นธนาคารพาณิชย์ที่มีนัยต่อความเสี่ยงเชิงระบบในประเทศประจำปี พ.ศ. 2560[7] ตามประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย ที่ สนส. 17/2560
วันที่ 3 พฤศจิกายน 2563 กองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน (ในฐานะผู้ถือหุ้นมากกว่าร้อยละ 50) ได้มีหนังสือแจ้งธนาคาร ในเรื่องที่สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกามีหนังสือแจ้งผลการพิจารณาเกี่ยวกับสถานภาพของกองทุนฯ และธนาคารว่า ธนาคารไม่มีลักษณะเป็นรัฐวิสาหกิจ ตามพระราชบัญญัติวิธีการงบประมาณ พ.ศ. 2561[8]
พ.ศ. 2561 ธนาคารกรุงไทยได้เปิดตัวแอปพลิเคชัน Krungthai NEXT และ เป๋าตัง สำหรับทำธุรกรรมออนไลน์ผ่านโทรศัพท์มือถือแบบสมาร์ทโฟน โดยแอปพลิเคชัน Krungthai NEXT เป็นแอปพลิเคชันปิดที่ให้บริการเฉพาะลูกค้าที่มีบัญชีเงินฝากกับธนาคารกรุงไทยเท่านั้น ส่วน เป๋าตัง เป็นแอปพลิเคชันเปิด ประชาชนคนไทยทุกคนสามารถสมัครแอปพลิเคชันเป๋าตังเพื่อใช้รับสิทธิ์ต่าง ๆ จากทางภาครัฐ เช่น โครงการชิมช้อปใช้ โครงการคนละครึ่ง โดยรับเงินผ่านกระเป๋าเงินอิเล็กทรอนิกส์ G-Wallet ซึ่งมี Wallet ID 15 หลัก ขึ้นต้นด้วย 006-xxxxxxxx-xxxx (006 เป็นรหัสของธนาคารกรุงไทย) นอกจากนี้ในแอปพลิเคชันเป๋าตังยังมีการขยายการบริการในปีถัด ๆ มา โดยการเปิดให้ประชาชนซื้อสลากดิจิทัลในราคา 80 บาท, ซื้อพันธบัตรรัฐบาลผ่านวอลเล็ต สบม., ซื้อ-ขายหุ้นกู้ และผูกบัญชีธนาคารกรุงไทยเพื่อทำธุรกรรมผ่านแอปพลิเคชันเป๋าตัง
พ.ศ. 2562 เปิดตัวผลิตภัณฑ์เงินฝาก Krungthai NEXT Savings ซึ่งเป็นบัญชีเงินฝากออมทรัพย์แบบไม่มีสมุดคู่ฝาก รับฝากเฉพาะลูกค้าบุคคลธรรมดาและไม่สามารถเปิดบัญชีร่วมได้ ลูกค้าต้องมีอีเมลแอดเดรสและสมัครใช้บริการ Krungthai NEXT ด้วย ลูกค้าสามารถเปิดบัญชี Krungthai NEXT Savings ผ่านสาขาหรือแอปพลิเคชัน Krungthai NEXT ก็ได้ อัตราดอกเบี้ยปัจจุบัน (พ.ศ. 2567) อยู่ที่ 1.50% สำหรับเงินฝากไม่เกิน 2,000,000 บาท และ 0.65% สำหรับส่วนที่เกิน 2,000,000 บาท แต่หากเปิดบัญชีผ่านสาขาจะได้รับดอกเบี้ย 0.65% ตั้งแต่บาทแรก ส่วนลูกค้าที่เลือกเปิดบัญชีเงินฝากแบบมีสมุดคู่ฝาก จะได้รับอัตราดอกเบี้ย (พ.ศ. 2567) ที่ 0.30% ตั้งแต่บาทแรก และเมื่อทำรายการโดยไม่ใช้สมุดคู่ฝากเกินกว่า 20 รายการ ระบบจะรวมยอดที่เกิดขึ้นเป็นด้านฝากและด้านถอนอย่างละ 1 รายการ
พ.ศ. 2566 ธนาคารกรุงไทยได้ประกาศเก็บค่าธรรมเนียมการถอนเงินไม่ใช้บัตร 10 บาท/ครั้ง โดยให้เหตุผลว่าเพื่อเป็นการส่งเสริมให้ประเทศไทยก้าวเข้าสู่สังคมไร้เงินสด[9] อย่างไรก็ดีการเก็บค่าธรรมเนียมดังกล่าวได้รับเสียงวิพากษ์วิจารณ์เป็นอย่างมาก ธนาคารจึงต้องเลื่อนการเก็บค่าธรรมเนียมดังกล่าวออกไปอย่างไม่มีกำหนด[10]
ลำดับที่ | รายชื่อผู้ถือหุ้น | จำนวนหุ้นสามัญ | สัดส่วนการถือหุ้น |
---|---|---|---|
1 | กองทุน เพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน | 7,696,248,833 | 55.07% |
2 | บริษัท ไทยเอ็นวีดีอาร์ จำกัด | 834,921,543 | 5.97% |
3 | STATE STREET EUROPE LIMITED | 362,902,099 | 2.60% |
4 | สหกรณ์ออมทรัพย์ การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย จำกัด | 326,090,300 | 2.33% |
5 | กองทุนรวม วายุภักษ์หนึ่ง โดย บลจ.เอ็มเอฟซี จำกัด (มหาชน) | 305,775,658 | 2.19% |
6 | กองทุนรวม วายุภักษ์หนึ่ง โดย บลจ.กรุงไทย จำกัด (มหาชน) | 305,775,657 | 2.19% |
7 | SOUTH EAST ASIA UK (TYPE C) NOMINEES LIMITED | 203,102,782 | 1.45% |
8 | ชุมนุมสหกรณ์ออมทรัพย์แห่งประเทศไทย จำกัด | 197,862,800 | 1.42% |
9 | ธนาคารออมสิน | 113,264,822 | 0.81% |
10 | THE BANK OF NEW YORK MELLON | 99,837,181 | 0.71% |
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.