From Wikipedia, the free encyclopedia
Žička eparhija jedna je od najstarijih, najvećih i najuticajnijih episkopija Srpske pravoslavne crkve. Njen teritorij proteže se od Rudnice pa sve do Moravaca (kod Ljiga) i od Brusa do Bajine Bašte. Sjedište je eparhije u Kraljevu, a njen je sadašnji episkop Justin.
Od ostalih većih gradova u sastav eparhije ulaze Čačak, Požega, Gornji Milanovac, Ljig i drugi. U okviru ove eparhije nalaze se značajniji manastiri: Žiča, Studenica, Ljubostinja, Rača, Gradac, kao i ovčarsko-kablarski manastiri i mnogi drugi.
Eparhija je nazvana po manastiru Žiči koji se nalazi oko pet kilometara daleko od Kraljeva. U Žiči se u vrijeme svetoga Save nalazilo prvo sjedište autokefalne srpske Crkve. Sam Sava odatle je upravljao novom samostalnom Crkvom.
1221. godine je održan veliki državno-crkveni sabor u novom manastiru Žiča. Pošto je stekla autokefalnost, srpska crkva je ohrabrivala širenje pravoslavlja i kulta dinastije Nemanjić.[1] Na saboru je arhiepiskop Sava papinom krunom krunisao svog brata Stefana Nemanjića za kralja, te Raška postaje kraljevina. Tom prilikom, Sabor proklinje bogumile, kao i poglavare bosanske crkve koja je pružala utočište prognanih hrišćanima:
I razglasiti svima: Rastudije bosanski i Radomir i Dražilo i Tolko i Tvrdoš i svi koji se nazivaju hrišćani i hrišćanice a ne klanjaju se svetim ikonama i krstu časnomu, da budu prokleti."
– Odluka Žičkog Sinoda pravoslavne crkve[2]
Posle sabora su dovedene bogumilske starešine, koje su ispitivane i pokrštavane, a neke je i Sava lično isledovao: "A one koji su propovedali jeres zadrža sa sobom kod crkve i nasamo ih tačno ispita."[3] Nakon sabora je došlo do novih progona bogumila u Raškoj, a one koji nisu pristali da se odreknu svoje vere i pređu na pravoslavlje, "s velikim beščašćem iz cele svoje zemlje izgonjahu."[4]
Žička eparhija u novijem razdoblju ima veliki uticaj. 2004. godine je u “Pravoslavlju“, glasilu Srpske pravoslavne crkve, objavljeno saopštenje Žičke eparhije kojim se traži klerikalizacija Srbije, odnosno proglašenje pravoslavlja državnom verom:
Eparhija Žička smatra da prvo treba doneti ustav kojim će se pravoslavlje proglasiti državnom verom, a Srpska pravoslavna crkva državnom crkvom, pa onda na toj osnovi pisati zakon.[5]
Eparhija se do 26. juna 1884. zvala Užička, tada je promenila ime u Žička. Episkopi od 1831. godine su:
U Eparhiji je 26 manastira (9 muških i 17 ženskih) sa 211 monaha i monahinja:
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.