mieszać z błotem / zmieszać z błotem • obrzucić błotem / obrzucać błotem • obrzucić się błotem • unurzać w błocie • wdeptać w błoto • wyrzucać pieniądze w błoto • koń bosy na lód, but dziurawy na błoto, tępa siekiera na drwa – niebezpieczni są • gdy na Szczepana błoto po kolana, na Zmartwychwstanie wytoczym sanie • gdy święta Agata po błocie brodzi, człek w Zmartwychwstanie po lodzie chodzi • na wiosnę ceber deszczu, łyżka błota; na jesieni łyżka deszczu, ceber błota • każde błoto ma swego diabła • kto w błoto wpadnie, ten suchy nie wstanie • kiedy na św. Barbarę błoto, będzie zima jak złoto • po św. Bartłomieju z łyżki deszczu ceber błota • gdy w Elżbietę pada, pluchę i błoto zapowiada • styczeń rok stary z nowym styka, czasem zimnem do kości przenika, czasem w błocie utyka • cnota tam za błoto, gdzie ma wagę złoto • kto w błoto idzie, ten się nim ukala • majowe błoto, więcej niż złoto • garncarz z błota narobi złota • po świętej Dorocie pójdziesz po błocie • po świętej Dorocie wioska cała w błocie • święta Dorota zapowiada śnieg i błota • pierwszy śnieżek w błoto pada, słabą zimę zapowiada • dobry koń to i po błocie pojedzie • zarzekała się żaba błota • na wozie świnie, pod wozem błoto • siej owies w błoto, urodzi się złoto • z wierzchu złoto, w środku błoto • nie uczerpnąć z błota czystej wody • byle było błoto, znajdą się i diabły • kto w błoto bije, temu kał do gęby pryszcze • styczeń rok stary z nowym styka, czasem zimnem do kości przenika, czasem w błocie utyka • z błota nie zrobisz złota • reg.(Kresy)spaskudzić równo z błotem[2]
etymologia:
odprasł.*bolto[3][4] → błoto (1.1-2), od prabałtosłowiańskiego słowa o znaczeniubiały, odpraindoeur.rdzenia bhēlo- lub bhōla- (przez to spokrewnione etymologicznie zpol.biały)[3]
przejście znaczenia wyjaśniane występowaniem na bagnach trawy wełnianki, której białe główki nasienne pokrywają błota bielą[3]
Hasło „biały” w:Krystyna Długosz-Kurczabowa, Wielki słownik etymologiczno-historyczny języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN,Warszawa2008, ISBN 978-83-01-15258-1, s. 45.