Loading AI tools
nieuznawane państwo w Eurazji, w oficjalnych granicach Cypru Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Cypr Północny (tur. Kuzey Kıbrıs), oficjalnie Turecka Republika Cypru Północnego (tur. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti) – państwo częściowo uznawane na arenie międzynarodowej[uwaga 2], zajmujące północną część śródziemnomorskiej wyspy Cypr zamieszkiwaną przez ludność pochodzenia tureckiego. Republika obejmuje ok. 25% ludności i 36% terytorium wyspy[1].
| |||||
Hymn: İstiklâl Marşı (Marsz niepodległości) | |||||
Ustrój polityczny | |||||
---|---|---|---|---|---|
Stolica |
Nikozja Północna (Lefkoşa) | ||||
Data powstania |
15 listopada 1983 | ||||
Prezydent | |||||
Premier | |||||
Powierzchnia |
3355 km²[1] | ||||
Populacja (2014) • liczba ludności |
| ||||
• gęstość |
86 os./km² | ||||
Kod ISO 3166 |
TR | ||||
Waluta |
Lira turecka (TL) | ||||
Telefoniczny nr kierunkowy |
+90 392 | ||||
Domena internetowa | |||||
Kod samochodowy | |||||
Strefa czasowa | |||||
Narody i grupy etniczne |
Turcy cypryjscy | ||||
Język urzędowy | |||||
![]() | |||||
Położenie na mapie![]() |
Cypr Północny posiada własny rząd, parlament, konstytucję i hymn (İstiklâl Marşi). Parlament liczy 50 członków wybieranych w wyborach powszechnych co 5 lat, prezydent wybierany jest co 5 lat. Dwie największe partie polityczne to Partia Jedności Narodowej oraz Turecka Partia Republikańska[3].
Cypr Północny administracyjnie został podzielony na 6 dystryktów, jednak z punktu widzenia Republiki Cypryjskiej jego tereny wciąż wchodzą w skład jednostek administracyjnych Cypru.
Jedynym państwem oficjalnie uznającym na arenie międzynarodowej Cypr Północny jest Turcja[4][5]. Organizacja Narodów Zjednoczonych uznaje to terytorium za obszar Cypru pod turecką okupacją[6]. W 2004 Cypr Północny został formalnym członkiem Organizacji Współpracy Islamskiej. W tym samym roku Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy nadało Turkom cypryjskim status obserwatora[7]. Nachiczewańska Republika Autonomiczna wydała rezolucję uznającą niepodległość Cypru Północnego, czego jednak nie uczynił sam Azerbejdżan[8]. W październiku 2012 Cypr Północny został obserwatorem Organizacji Współpracy Gospodarczej[9].
Unia Europejska konsekwentnie odmawia uznania Cypru Północnego i nazywa teren republiki obszarem Republiki Cypru pod turecką okupacją.
Zgodnie z wynikami spisu powszechnego z 2006 roku, przeprowadzonego przez władze Cypru Północnego, 120 007 obywateli Cypru Północnego (tj. 67,41%) posiadało obydwoje rodziców urodzonych na Cyprze oraz 12 628 (7,09%) jednego rodzica urodzonego na Cyprze, natomiast 42 572 obywateli Cypru Północnego (23,91%) posiada obydwoje rodziców urodzonych w Turcji. Ponadto według danych tego spisu 133 937 mieszkańców Cypru Północnego (50,5%) miało wyłącznie obywatelstwo Cypru Północnego, 42 795 mieszkańców (16,1%) miało, poza obywatelstwem Cypru Północnego, również inne obywatelstwo, w tym 33 870 (12,8%) tureckie, natomiast 77 731 mieszkańców (29,3%) miało wyłącznie tureckie obywatelstwo[10].
Siły zbrojne Tureckiej Republiki Cypru Północnego to Dowództwo Sił Bezpieczeństwa, które składa się z 8000 żołnierzy. Armia ta jest słabo uzbrojona i silnie uzależniona od Turcji, z której to czerpie większość swojego korpusu oficerskiego[11]. Głównym zadaniem tych jednostek jest ochrona zielonej linii oraz utrzymanie bezpieczeństwa wewnętrznego.
Ponadto, na terenie Cypru Północnego, stacjonują również jednostki regularnych tureckich sił zbrojnych.
Z Turcji z portów Alanya i Tasucu pływają promy przewoźnika Akgünler do portu Girne (Kirenia) na północnym wybrzeżu Cypru. Port lotniczy Ercan – międzynarodowy port lotniczy położony 18 km na południowy wschód od Nikozji jest głównym portem lotniczym Cypru Północnego. Ze względu na położenie na tureckiej części wyspy, lotnisko jest obsługiwane wyłącznie przez tureckie linie takie jak Turkish Airlines, Onur Air czy Pegasus Airlines.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.