Loading AI tools
serbski feldmarszałek (1856-1929) Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Stepa Stepanović (cyr. Степа Степановић, ur. 12 marca 1856 w Kumodražu, zm. 29 kwietnia 1929 w Čačaku) – serbski i jugosłowiański feldmarszałek (vojvoda).
![]() | |
Data i miejsce urodzenia |
12 marca 1856 |
---|---|
Data i miejsce śmierci |
29 kwietnia 1929 |
Przebieg służby | |
Lata służby |
1874–1920 |
Siły zbrojne |
|
Stanowiska |
Szef Sztabu Głównego armii serbskiej, dowódca 2 Armii |
Główne wojny i bitwy |
wojna serbsko-turecka, |
Odznaczenia | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
W 1874 wstąpił do serbskiej armii i jako kadet rozpoczął naukę w szkole artylerii. W latach 1877–1878 uczestnik wojny rosyjsko-tureckiej jako podchorąży-sierżant, później jako podporucznik. Stepanović wyróżnił się odwagą w walce i zdobył wiele odznaczeń serbskich oraz rosyjskich[1].
W okresie wojny serbsko-bułgarskiej pełnił obowiązki kolejno: dowódcy batalionu, pułku, brygady i dywizji oraz zastępcy szefa Sztabu Głównego. Dwukrotnie był także ministrem wojny. Pod jego rządami armia serbska została dobrze przygotowana do nadchodzących wojen pod względem organizacyjnym, merytorycznym, materialnym i moralnym[2].
Podczas I wojny bałkańskiej (1912–1913) dowodził 2 Armią. W marcu 1913 razem z siłami bułgarskimi pokonał wojska tureckie pod Adrianopolem. W czasie II wojny bałkańskiej armia pod dowództwem Stepanovicia z poświęceniem broniła rejonu Niszu[3].
Kiedy wybuchła I wojna światowa, jako przedstawiciel nieobecnego Szefa Sztabu Naczelnego Dowództwa Radomira Putnika kierował mobilizacją i koncentracją armii serbskiej[4]. Po powrocie Putnika do kraju ponownie objął obowiązki dowódcy 2 Armii i przeprowadził manewr przemarszu przez Koceljevę i Tekeriš. W nocnym ataku na wschodnich stokach góry Cer 20 sierpnia 1914 roku pokonał 21 Dywizję austro-węgierskiego VIII Korpusu. Było to pierwsze zwycięstwo odniesione przez wojska Ententy nad państwami centralnymi, za które Stepanović otrzymał awans do najwyższego w armii serbskiej stopnia vojvody[5].
W bitwie nad Driną jego armia zażarcie broniła Maćwy, skutecznie odparła kilka koncentrycznych ataków przeważających sił austro-węgierskich, przygwoździła 5 Armię Oskara Potiorka do brzegów Driny i Sawy, po czym przez kilka miesięcy konsekwentnie wyczerpywała jej siły. W bitwie nad Kolubarą 2 Armia najpierw powstrzymała atak wroga na prawym brzegu rzeki Kolubary, a następnie wzięła udział w działaniach połączonych sił Radomira Putnika i Živojina Mišicia, które doprowadziły do upadku zgrupowania bałkańskiego armii austro-węgierskiej[6].
Podczas inwazji na Serbię jesienią 1915 roku armia Stepanovicia wraz z armią Timoczki udaremniła próbę przedostania się bułgarskiej 1 Armii przez rejon Niszu na tyły głównych sił armii serbskiej zaangażowanych na froncie północnym i w ten sposób w dużym stopniu przyczyniła się do niepowodzenia planów Augusta von Mackenziego dotyczących szybkiego okrążenia i zniszczenia armii serbskiej[7]. Stepanović odegrał znaczącą rolę w reorganizacji armii serbskiej po ewakuacji na Korfu[8] i jej pierwszych sukcesach na froncie pod Gorničevem, na Kajmakczałanie i w okolicach Bitoli[9], jednak jego największy sukces związany był z przełamaniem frontu salonickiego i wyeliminowaniem Bułgarii z wojny[10].
Żołnierze 2 Armii Stepanovicia w silnym natarciu przedarli się przez umocniony front wroga pod Dobro polje i Kozjak i wraz z 1 Armią i siłami sprzymierzonymi bezlitośnie ścigali rozbite wojska bułgarskie i niemieckie, aż wycofanie się Bułgarii z wojny 29 września 1918 roku otworzyło drogę do ostatecznego wyzwolenia Serbii[11]. Ta umiejętnie przeprowadzona operacja wraz z pierwszym zwycięstwem w bitwie na górze Cer umieściła go w gronie najwybitniejszych dowódców wojskowych I wojny światowej i historii wojen serbskich oraz nadała mu status bohatera narodowego Serbów.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.