Loading AI tools
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
XXVIII Letnie Igrzyska Olimpijskie (oficjalnie Igrzyska XXVIII Olimpiady) rozgrywane były w Atenach (Grecja) w dniach 13–29 sierpnia 2004. Uczestniczyło w nich ponad 10 500 sportowców z 202 państw. Rozdanych zostało 301 kompletów medali w 28 dyscyplinach olimpijskich.
![]() |
|
---|---|
Stolica igrzysk | |
Liczba ekip |
201 |
Liczba sportowców |
10 557 |
Liczba konkurencji |
301 w 28 dyscyplinach |
Otwarcie |
13 sierpnia 2004 |
Oficjalne otwarcie |
Kostis Stefanopulos (prezydent Grecji) |
Zamknięcie |
29 sierpnia 2004 |
Przysięga olimpijska |
Zoe Dimoschaki (sportowcy) |
Znicz olimpijski | |
Stadion |
Ateny zostały wybrane jako organizator Igrzysk w 5 września 1997 na 106. sesji MKOl w Lozannie w Szwajcarii. Wcześniej oczekiwano, że miasto to będzie organizowało Igrzyska w 1996, kiedy to przypadała setna rocznica rozgrywania nowożytnych igrzysk. Liczono, że po 100 latach zawody te powrócą w miejsce, w którym odbyły się po raz pierwszy (zobacz Letnie Igrzyska Olimpijskie 1896). Ateny przegrały też rywalizację o organizację Igrzysk w 2000, które ostatecznie rozegrane zostały w Sydney. W 2004 kontrkandydatami Aten były Buenos Aires, Kapsztad, Rzym i Sztokholm. Odbyły się cztery tury głosowań.
Po dokonaniu wyboru rozpoczęto przygotowania aren sportowych. Podczas siedmioletnich prac Międzynarodowy Komitet Olimpijski wyrażał wielokrotnie swoje wątpliwości, czy wszystko zostanie przygotowane na czas. Podjęto decyzję o zmianie składu komitetu organizacyjnego, na którego czele stanęła Gianna Angelopoulos-Daskalaki. Przyspieszono tempo prac, aczkolwiek w 2004 podjęto decyzję, że część przewidzianych zadań (m.in. dach nad basenem olimpijskim) nie zostanie ukończona. Obawiano się także, czy Stadion Olimpijski zostanie ukończony na czas. Jeszcze na kilka dni przed rozpoczęciem zawodów na wielu arenach toczyły się ostatnie prace. Tempo przygotowań w Atenach uznawane jest za najwolniejsze w historii, ale sami Grecy twierdzą, że odzwierciedla to ich naturę, gdy wszystkie prace pozostawione są na ostatnią chwilę. W czasie prac budowlanych zginęło co najmniej 19 osób.
Szczególne obawy towarzyszyły także kwestiom bezpieczeństwa w czasie Igrzysk. Ryzyko zamachów terrorystycznych sprawiło, że zwiększono nakłady finansowe na ochronę sportowców i członków ekip. W czasie zawodów Ateny patrolowało około 70 tys. policjantów. W marcu 2004 Grecja zwróciła się do NATO o pomoc w zabezpieczeniu Igrzysk. Jednocześnie Grecy wyrazili sprzeciw, by niektórym ekipom (np. USA, Wielkiej Brytanii czy Izraela) towarzyszyły jednostki ochrony.
Przed Igrzyskami serię jednodniowych strajków przeprowadzili pracownicy hoteli oraz kierowców karetek, którzy domagali się podwyżek płac.
Oficjalne logo ateńskich Igrzysk przedstawia stylizowany wieniec z gałązek oliwnych, który wręczany był zwycięzcom antycznych igrzysk. Kolory logo – biel i błękit – nawiązują do kolorów greckiej flagi. Poniżej znajduje się napis Ateny 2004 (ΑΘΗΝΑ 2004), a pod nim flaga olimpijska.
Ogień olimpijski rozpalono w Olimpii 25 marca 2004. Później wędrował on po całym świecie odwiedzając miasta, w których odbywały się wcześniej Igrzyska oraz kilka największych miast świata.
Zgodnie z tradycją Igrzyska promują maskotki Atena i Fevos, które nawiązują do bogów mitologii greckiej: Ateny – bogini mądrości oraz Fevosa – boga światła i muzyki.
Ceremonia otwarcia odbyła się 13 sierpnia 2004. Część artystyczna zawierała prezentację Grecji, organizatora Igrzysk, państwa o długiej historii i bogatej kulturze. Pojawiły się postaci z mitologii greckiej oraz charakterystyczne, najbardziej znane dzieła sztuki greckiej od kultury minojskiej po współczesność.
Później nastąpiła parada 202 reprezentacji narodowych uczestniczących w Igrzyskach, w czasie której wystąpiła jedna z czołowych postaci muzyki klubowej, DJ Tiesto. Kraje pojawiały się zgodnie z układem liter w alfabecie greckim, dlatego kolejność poszczególnych ekip była inna niż zwykle (np. pierwsza weszła ekipa Saint Lucia, gr. Αγια Λουκια). Tradycja nakazuje, żeby pierwszym krajem maszerującym w paradzie była Grecja, a ostatnim – kraj organizujący Igrzyska, czyli w tym wypadku ponownie Grecja. Szczególne zainteresowanie towarzyszyło pojawieniu się ekip Afganistanu i Iraku. Innym gestem olimpijskim był wspólny przemarsz ekip Korei Północnej i Południowej pod jednym sztandarem koreańskim. Po raz pierwszy na olimpiadzie pojawiły się państwa Kiribati i Timor Wschodni. Po przemarszu sportowców wystąpiła islandzka piosenkarka Björk.
Oficjalnego otwarcia Igrzysk dokonał prezydent Grecji Kostis Stefanopulos. Zaszczytu zapalenia znicza olimpijskiego dostąpił grecki sportowiec Nikolaos Kaklamanakis.
Po raz pierwszy na igrzyskach wystąpiły Kiribati i Timor Wschodni.
Na igrzyska wrócił Afganistan. Jugosławia w związku ze zmianą nazwy wystąpiła jako Serbia i Czarnogóra.
(W nawiasie podana została liczba zawodników reprezentujących swój kraj)
Witamy w domu (ang. Welcome Home, gr. Καλώς ήλθατε σπίτι, Kalós írthate spíti)
Polacy zajęli w klasyfikacji medalowej 23. miejsce z 10 medalami (3 złotymi, 2 srebrnymi, 5 brązowymi)[potrzebny przypis].
MKOl zapowiadał przed tymi Igrzyskami bezwzględną walkę z dopingiem. Przeprowadzono ponad 3000 prób antydopingowych. Ujawniono kilkanaście przypadków niedozwolonego wspomagania. Odebrano kilka medali olimpijskich zdobytych przez oszustwo. Najwięcej takich przypadków zanotowano w ekipach Węgier, Grecji, Rosji i Ukrainy[potrzebny przypis].
Tuż przed rozpoczęciem Igrzysk wybuchła afera wokół greckich sprinterów Konstandinosa Kenderisa i Ekateriny Thanu, którzy nie stawili się na kontrolę antydopingową. Oboje byli zaliczani do faworytów w swoich konkurencjach. Kolejne wątpliwości przyniosła wiadomość o ich wspólnym wypadku podczas jazdy na motocyklu. Sportowcy znaleźli się w szpitalu z lekkimi obrażeniami. Wiadomość ta została przyjęta z niedowierzaniem i według prokuratury wypadek mógł być zmyślony[potrzebny przypis].
Wykryto nieprawidłowości podczas startów następujących zawodników[potrzebny przypis]:
Klasyfikacja medalowa | |||||
Lp. | Państwo | złoto | srebro | brąz | razem |
---|---|---|---|---|---|
1 | ![]() |
36 | 39 | 28 | 103 |
2 | ![]() |
32 | 17 | 14 | 63 |
3 | ![]() |
27 | 27 | 38 | 92 |
4 | ![]() |
17 | 16 | 16 | 49 |
5 | ![]() |
16 | 9 | 12 | 37 |
6 | ![]() |
13 | 16 | 20 | 49 |
7 | ![]() |
11 | 9 | 13 | 33 |
8 | ![]() |
10 | 11 | 11 | 32 |
9 | ![]() |
9 | 12 | 9 | 30 |
10 | ![]() |
9 | 9 | 12 | 30 |
... | ... | ... | ... | ... | ... |
23 | ![]() |
3 | 2 | 5 | 10 |
Zobacz pełną klasyfikację medalową |
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.