David Gilly (ur. 7 stycznia 1748 w Schwedt/Oder, zm. 5 maja 1808 w Berlinie) – niemiecki architekt epoki klasycyzmu, działający w Prusach.
![]() | |
Data i miejsce urodzenia |
7 stycznia 1748 |
---|---|
Data i miejsce śmierci |
5 maja 1808 |
Zawód, zajęcie |
architekt |
![Thumb](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/aa/Steinhoefel_Schloss_und_Landschaftspark_02.jpg/640px-Steinhoefel_Schloss_und_Landschaftspark_02.jpg)
![Thumb](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/38/Paretz_Gilly_1.jpg/640px-Paretz_Gilly_1.jpg)
Życiorys
Gilly był synem hugenockiego imigranta Jacques'a Gilly'ego i jego żony Marii Villemain[1]. Bratem Davida był znany lekarz Charles Gilly[1].
W 1770, w wieku zaledwie 22 lat, uzyskał stanowisko krajowego mistrza budowlanego[1]. W latach 1772–1782 działał w Stargardzie[1]. Około 1777 poślubił Friederike Ziegenspeck, z którą miał dwoje dzieci – późniejszego znanego architekta Friedricha Gilly'ego i córkę Minnę, żonę polityka Friedricha Gentza. W 1779 został dyrektorem budowlanym Pomorza, w 1782 został przeniesiony do Szczecina[1]. Projektował m.in. porty w Świnoujściu (1785)[2] i Kołobrzegu. W 1783 założył w Szczecinie prywatną uczelnię budowlaną[3].
W 1788 powołano go do wyższego departamentu ds. budownictwa w Berlinie[1], w tym samym roku uzyskał tytuł tajnego radcy budowlanego, cztery lata później zaś – wicedyrektora departamentu. W latach 1792–1801 działał przy budowie Kanału Bydgoskiego, projektował rozbudowę i przebudowę portów w Gdańsku i Elblągu[1].
W 1793 Gilly otworzył swoją uczelnię budowlaną w Berlinie[3], pięć lat później został współzałożycielem Akademii Budowlanej (późniejszej Technische Hochschule, obecnie Uniwersytet Techniczny w Berlinie)[1].
Po śmierci syna Friedricha (3 sierpnia 1800) David Gilly stracił siły twórcze i zajmował się jedynie mniejszymi pracami. Nie zmieniła tego podróż do Paryża w latach 1803–1804. W 1804 zmarła żona Gilly'ego, po czym poślubił jej siostrę, Juliane. Zmarł w wieku 60 lat w Berlinie.
Działalność
Gilly rozwinął teorię i praktykę architektury wiejskiej na terenie Prus, kładąc nacisk na funkcjonalność projektowanych budowli[4]. Jego berlińska Akademia Budowlana, bazująca na modelu École polytechnique w Paryżu, stała się najważniejszym ośrodkiem niemieckiego klasycyzmu[5]. Do uczniów Gilly'ego należał m.in. Karl Friedrich Schinkel.
Wybrane publikacje
Wybrane dzieła
Architektura
- 1796 – domek gotycki w Paretz koło Poczdamu dla króla Fryderyka Wilhelma III
- 1797–1804 – pałac Paretz[1]
- 1798 – pałacyk we Freienwalde dla królowej Luizy[2]
- 1798 – willa dla Karla Friedricha von Beymego w Steglitz[2]
- 1801 – projekt siedziby wydawnictwa Eduarda Viewega w Brunszwiku[2]
- 1801 – rozbudowa zamku Steinhöfel dla Ludiwga von Massowa[1]
- 1802-1804 – Arkadia w Poznaniu
- 1804 – dom w Owińskach (obecnie szkoła)
- 1803 – dwupiętrowy budynek więzienia publicznego w Płocku
Urbanistyka
- Górne Miasto w Poznaniu
- Nowe Miasto i al. Józefiny w Kaliszu
Kartografia
- 1802–1803 – mapa Prus Południowych (II zaboru)
Przypisy
Wikiwand in your browser!
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.