ամերիկացի դերասանուհի From Wikipedia, the free encyclopedia
Ջենիֆեր Ջեյսոն Լի (անգլ.՝ Jennifer Jason Leigh, փետրվարի 5, 1962[3][3][4][…], Հոլիվուդ, Լոս Անջելես), ամերիկյան դերասանուհի, սցենարիստ, պրոդյուսեր և երգչուհի, առավել հայտնի «Արագ փոփոխություններ Ռիչմոնտ-Հայ դպրոցում» («Fast Times at Ridgemont High», 1982 թվական), «Միայնակ սպիտակ կին» («Single White Female», 1992 թվական), «Կարճ պատմություններ» («Short Cuts», 1993 թվական), «Տիկին Պարկերը և արատավոր շրջապատը» («Mrs. Parker and the Vicious Circle», 1994 թվական), «Ջորջիա» («Georgia», 1995 թվական) և «Դոլորես Քլեյբորն» («Dolores Claiborne», 1995 թվական)՝ ֆիլմերում խաղացած դերերով։ Լին հայտնի է շնորհիվ էկրանին դյուրազգաց, հոգեպես անհավասարակշիռ, խոցելի և բարդ կանանց խաղացած դերերով[5]։
![]() Ջենիֆեր Ջեյսոն Լին 2015 թվականին | |
Ծնվել է | 1962 թվական փետրվարի 5 |
Ծննդավայր | Հոլլիվուդ, Կալիֆորնիա, ԱՄՆ |
Կրթություն | Լի Ստրասբերգի թատրոնի և կինոյի ինստիտուտ և Palisades Charter High School? |
Քաղաքացիություն | ![]() |
Ազգություն | ամերիկուհի |
Այլ անուն(ներ) | Ջենիֆեր Լի Մորոու Jennifer Leigh Morrow |
Մասնագիտություն | դերասանուհի, պրոդյուսեր, սցենարիստ, ռեժիսոր |
Ակտիվ շրջան | 1970 թվական-այժմ |
Ընտրանի | «Միայնակ սպիտակ կին», «Կարճ պատմություններ», «Դոլորես Քլեյնբորն» |
Ծնողներ | հայր՝ Վիկ Մորոու, մայր՝ Բարբարա Թերներ |
Ամուսին(ներ) | Նոա Բաումբախ |
Համատեղ ապրող(ներ) | Ջեյսոն Պատրիկ |
Երեխա(ներ) | Ռոմեր Էմանուել Բաումբախ (2010 թվական, մարտի 13) |
Պարգևներ և մրցանակներ | |
Ջենիֆեր Լի Մորոուն (անգլ.՝ Jennifer Leigh Morrow) ծնվել է 1962 թվականի փետրվարի 5-ին Հոլլիվուդում, Կալիֆորնիա նահանգ։ Նրա հայրը՝ Վիկ Մորոուն, եղել է դերասան ռուս-հրեական ծագումով, իսկ մայրը՝ Բարբարա Թյորներ, սցենարիստ և նախկին դերասանուհի։ Կարիերայի սկզբում Ջենիֆեր Լի Մորոուն հրաժարջում է հոր ազգանունից և անունը փոխում է Ջենիֆեր Ջեյսոն Լի, որպեսզի ինքնուրույն հասնի հաջողուըյան, առանց հոր հետ զուգորդման[6]։ Միջին Ջեյսոն անունը նա վերցրել է ի պատիվ դերասան Ջեյսոն Ռոբարդսի, Մորոու ընտանիքի ընկերոջ[7][8][9][10]։
Դեռևս թինեյդջեր հասակում նա հաճախում է Լի Ստրասբերգի պարապմունքներին։ Նա նորամուտը նշում է 9 տարեկան հասակում և այնուհետև աշխատում է հեռուստատեսությունում, իսկ ութսուննականների սկզբին արդեն խաղում է գլխավոր դեր հեռուստաֆիլմերից մեկում։ 1982 թվականին նա արժանանում է առաջին լայն ճանաչման, շնորհիվ «Արագ փոփոխություններ Ռիչմոնտ-Հայ դպրոցում» («Fast Times at Ridgemont High») պատանեկան կատակերգությունում խաղացած դերի, երիտասարդ Շոն Փենի հետ[5]։ Չնայած դերասանուհու «Արագ փոփոխություններ» ֆիլմում խաղացած դերի մասին քննադատական կարծիքների, ընդհում մինչև 1990 թվականը դերասանուհու կարիերան ընթանում էր հանգիստ և նա խաղում է հիմնականում անկախ դրամաներում և թրիլերներում, ինչպես նաև կատարում է երկրորդական դերեր հոլլիվուդյան ֆիլմերում[5]։ 1989 թվականին նա մարմնավաճառուհու գլխավոր դերն է խաղում «Վերջին շրջադարձը Բրուքլինում» («Last Exit to Brooklyn») ֆիլմում, որը նրան բերում է տարբեր քննադատական միությունների մի քանի մրցանակներ, իսկ այնուհետև նկարահանվում է «Մայամի Բլյուզ» («Miami Blues») և «Կայֆ» («Rush») ֆիլմերում, ինչպես նաև «Կենդանի թաղվածները» («Buried Alive») հեռուստաֆիլմում։ Դրանից հետո նա նկարահանվում 1991 թվականի կոմերցիոն հաջողության արժանացած «Կրակե պտուտահողմ» («Backdraft») ֆիլմում՝ Կուրտ Ռասելի հետ[11]։
Ջենիֆեր Ջեյսոն Լիի կարիերայում առավել նվաճում դառնում է կնոջ դերը, որը փորձում էր առևանգել Բրիջիտ Ֆոնդի անձը 1992 թվականի «Միայնակ սպիտակ կինը» ֆիլմում[5]։ Լին քննադատների կողմից արժանանում է դրական կարծիքների և MTV մրցանակ լավագույն կինոչարագործին[12]։ Հաջորդ տարի նա հայտնվում է Ռոբերտ Օլտմենի «Կարճ պատմություններ» խմբային ֆիլմում, իսկ այնուհետև նկարահանվում է Կոեն եղբայրների «Հադչակերի օգնականը» կինոնկարում[5]։
1994 թվականին Ջենիֆեր Ջեյսոն Լին խաղում է Դորոթի Պարկերի դերը քննադատների կողմից ջերմ ընդունված, սակայն վարձույթում հաջողություն չունեցած «Տիկին Պարկերը և արատավոր շրջապատը» («Mrs. Parker and the Vicious Circle»)՝ ֆիլմում[13]։ Ֆիլմում դերը դառնում է դերասանուհու առավել լայն հայտնի դերերից մեկը կարիերայում[13], որը արժանանում է քննադատների միությունների մի շարք մրցանակների և անվանակարգումներ «Ոսկե Գլոբուս» մրցանակին՝ լավագույն դերասանուհի-դրամա և «Անկախ ոգի»՝ լավագույն դերասանուհի[12]։ Լին համարվել է «Օսկար» մրցանակի հիմնական թեկնածուներից մեկը, սակայն շորտ-ցուցակ նա այդպես էլ չի ընկնում[5]։
1995 թվականին Ջենիֆեր Ջեյսոն Լին խաղում է երկու հաջողակ ֆիլմերում. «Դոլորես Քլեյբորն» («Dolores Claiborne»)՝ Քեթի Բեյթսի հետ և «Ջորջիա» («Georgia»)՝ Մեր Ուինինգեմի հետ, որոնցից վերջինի սցենարը գրվել է դերասանուհու մոր՝ Բարբարա Թյորների կողմից։ Եվ նորից Լին արժանանում է քննադատների կողմից լավ արձագանքների՝ «Ջորջիա»-ում դերի համար, սակայն նորից չի անվանակարգվում «Օսկար»-ին, ի տարբերություն ֆիլմում իր խաղընկերուհի Մեր Ուինինգեմի։
1999 թվականին հայտնի անկախ ռեժիսոր Դևիդ Կրոնենբերգը Ջենիֆերին հրավիրում է իր «Էկզիստենցիա» («eXistenZ») գիտա-ֆանտաստիկ թրիլեր ֆիլմում գլխավոր դերին։ Լին կատարում է Ալեգրի Գելլերի դերը, համակարգչային խաղերի հանճարեղ ստեղծողի։ Դերասանուհու խաղընկերն է հանդիսանում Ջուդ Լոուն։ Կրոնենբերգի մոտ նկարահանվելու համար Լին հրաժարվում է Սթենլի Կուբրիկի «Լայն փակած աչքերով» հանրահայտ նախագծում դերից, չնայած նկարահանումներն արդեն ընթանում էին։ Ընտրությունը ճիշտ էր, Կրոնենբերգի ֆիլմը արժանանում է Բեռլինի կինոփառատոնի Ոսկե Արջ մրցանակի անվանակարգում և դառնում է պաշտամունքային։ 2000 թվականին Ջենիֆերը ստանում է Վենետիկի կինոփառատոնի հանձնաժողովի անդամի հեղինակային հրավեր։
Հետագա մի քանի տարիների ընթացքում նա կանոնավոր նկարահանվում է, սակայն նրա մասնակցությամբ ֆիլմերը չէին հրապուրում լայն լսարանին և այնպիսի ուշադրությանն չեն արժանանում քննադատների կողմից ինչպես դերասանուհու նախկին աշխատանքները։ 2001 թվականին նա որպես սցենարիստ և ռեժիսոր հանդես է գալիս «Հոբելյան» («The Anniversary Party») ֆիլմում և ստանում է երկու անվանակարգում «Անկախ ոգի» մրցանակին[12]։
Յուրատեսակ ճանաչում դերասանուհուն բերում են հրաժարումները բազմաթիվ հանրահայտ դերերից, որոնք հետագայում հռչակավոր են դարձրել այլ դերասանուհիների։ Մասնավորապես՝ Ջուդի Ֆոստերի դերը «Տաքսիստ»-ում, «Նելլ», «Գառների լռությունը» և «Թռիչքի պատրանքները», Էլի Շինդի դերը «Նախաճաշ ակումբ»-ում, Ջուլիա Ռոբերտսի դերը «Սիրունիկը» ֆիլմում, Դեմի Մուրի դերը «Ուրվական»-ում, Ջուլիանա Մուրի դերը «Բուգիի գիշերները»-ում, Ջենիֆեր Կոնելիի դերը «Բանականության խաղեր»-ում, «Մնալ կենդանի» և «Հուսահատ տնային տնտեսուհիներ» սերիալներում մասնակցությունը։ Կարիերայի ընթացքում Ջենիֆերը խուսափում էր հանրաճանաչ ֆիլմերում դերերից. «Հանրաճանադ ֆիլմերում կինը անհրաժեշտ է միայն նրա համար, որպեսզի ապացուցվի, որ գլխավոր հերոսը հետերոսեքսուալ է։ Ինձ նման դերերը վատ են հաջողվում և նրանք ինձ չեն հետաքրքրում» — մեկնաբանել է դերասանուհին[14]։
Սկսած երկուհազարականից հիմնականում կատարում է երկրորդական կարգի դերեր բազմազան ֆիլմերում և հեռուստատեսային նախագծերում։ Այդ շրջանի առավել նշանակալից ֆիլմերից են հանդիսանում «Անիծված ուղի» («Road to Perdition», 2002 թվական), «Կիրքի մութ երեսը» («In the Cut», 2003 թվական), «Մեքենավար» («The Machinist», 2004 թվական), «Բաճկոն» («The Jacket», 2005 թվական), «Մարգոն հարսանիքում» («Margot at the Wedding», 2007 թվական) և «Նյու Յորք, Նյու Յորք» («Synecdoche, New York», 2008 թվական)։ 2001 թվականին առաջին անգամ հանդես է գալիս որպես ռեժիսոր, Ալան Կամինգի հետ միասին նկարահանելով «Հոբելյան» ֆիլմը։
2009—2012 թվականներին Լին կատարում է երկրորդական դեր «Կողափայտեր» («Weeds») հեռուստասերիալում, իսկ 2012 թվականի ամռանը ստանում է Կառա Ուոլկեր Կլարկի դերը, հոգեպես անառողջ կնոջ և «Վրիժառություն» («Revenge») հեռուստասերիալի գլխավոր հերոսուհուներից մեկի մոր դերը[15]։
2015 թվականին կկատարի Քվենտին Տարանտինոյի «Նողկալի ութնյակ» («The Hateful Eight») վեսթերնի գլխավոր դերերից մեկը[16]։
Ջենիֆերի ծնողները բաժանվել են երբ նա ընդամենը երկու տարեկան էր։ 1989 թվականին Harper’s Bazaar ամսագիրը նրան ընդգրկում է ԱՄՆ-ի ամենագրավիչ դերասանուհիների տասնյակում։ 2005—2013 թվականներին Ջենիֆեր Ջեյսոն Լին ամուսնացած էր ռեժիսոր Նոա Բաումբախի (ծնված 1969 թվականին) հետ[17]։ Նախկին ամուսիններն ունեն որդի՝ Ռոմեր Էմանուել Բաումբախ (ծնված 2010 թվականի մարտի 13-ին), որին դերասանուհին ծննդաբերում է 48 տարեկան հասակում։
Թվական | Անվանում | Բնօրինակ անվանում | Կերպար |
---|---|---|---|
1976 | Մահվան վաճառականները | Tod eines Fremden | |
1977 | Բարետտա | Baretta | Մարֆի |
1978 | Դիսնեյլենդ | Disneyland | |
1978 | Երիտասարդ փախստականները | The Young Runaways | Խիզեր |
1980 | Հրեշտակների քաղաքը | Angel City | Քրիստի Տիտեր |
1981 | Ուոլտոնները | The Waltons | Կեթի Սիլս |
1981 | Անծանոթի աչքերը | Eyes of a Stranger | Թրեյսի Հարիս |
1981 | CBS Afternoon Playhouse | Լորի | |
1981 | Սպանել Ռենդի Ուիստերին | The Killing of Randy Webster | Էմի Ուիլեր |
1981 | Լավագույն աղջիկն աշխարհում | The Best Little Girl in the World | Քեյսի Պոուել |
1982 | Անճիշտը ճիշտ է | Wrong Is Right | երիտասարդ աղջիկ |
1982 | Որսորդ Ջոնը | Trapper John, M.D. | Կարեն ՄակԿոլ |
1982 | Արագ փոփոխություններ Ռիչմոնտ-Հայ դպրոցում | Fast Times at Ridgemont High | Սթեյսի |
1982 | Առաջին ժամանակը | The First Time | Բոնի Դիլոն |
1983 | ABC հատուկ դպրոցից հետո | ABC Afterschool Specials | Անդրեա Ֆեյրչայլդ |
1983 | Հեշտ փողեր | Easy Money | Էլիսոն Կապուլետի |
1983 | Մահացու ուղևորություն Օսակա | Girls of the White Orchid | Կերոլ Հիտ |
1984 | Գրենդվյու, ԱՄՆ | Grandview, U.S.A. | Կենդի ուեբստեր |
1985 | Միս ու արյուն | Flesh+Blood | Ագնես |
1986 | Ուղեկից | The Hitcher | Նեշ |
1986 | Տղամարդկանց ակումբ | The Men's Club | Տինսի |
1986 | Զբոսախնջույք | Picnic | Մեջ Օուենս |
1987 | Քույր, քույր | Sister, Sister | Լյուսի |
1987 | Քողարկման տակ | Under Cover | Տանիլ Լարուա |
1988 | Լուսնի սիրտը | Heart of Midnight | Կերոլ Ռիվերս |
1989 | Մեծ նկար | The Big Picture | Լիդիա Ջոնսոն |
1989 | Վերջին շրջադարձը Բրուքլինում | Last Exit to Brooklyn | Տրալալա |
1990 | Մայամի Բլյուզ | Miami Blues | Սասիա Վագոներ |
1990 | Կենդանի թաղվածները | Buried Alive | Ջոաննա Գուդմեն |
1990 | Կյանքի գործընկեր | Partners in Life | Բլոսոմ |
1991 | Կրակե պտուտահողմ | Backdraft | Ջենիֆեր Ֆեյտկաս |
1991 | Անազնիվ սրտեր | Crooked Hearts | Մերիետ Հոֆման |
1991 | Կայֆ | Rush | Կրիստեն Կեյտս |
1992 | Զբոսանք | The Prom | Լանա |
1992 | Միայնակ սպիտակ կին | Single White Female | Խեդի |
1993 | Կարճ պատմություններ | Short Cuts | Լուիս Կայզեր |
1994 | Հադչակերի օգնականը | The Hudsucker Proxy | Էմի Արչեր |
1994 | Տիկին Պարկերը և արատավոր շրջապատը | Mrs. Parker and the Vicious Circle | Դորոտի Պարկեր |
1995 | Դոլորես Քլայնբորն | Dolores Claiborne | Սելինա Սենտ-Ջորջ |
1995 | Ջորջիա | Georgia | Սեյդի Ֆլուդ |
1996 | Կանզաս Սիթի | Kansas City | Բլոնդի Օ Հարա |
1996 | Վիժվածքը Կարոլինայից | Bastard Out of Carolina | Էննի Բոատրայտ |
1997 | Վաշինգտոնի հրապարակ | Washington Square | Կետրին |
1997 | Հազար ակր | A Thousand Acres | Քերոլայն Կուկ |
1998 | Սիրային նամակ | The Love Letter | Էլիզաբեթ Ուիտկոմբ |
1998 | Լեռան արքան | King of the Hill | Էմի |
1998 | Թրեյսին ընդունում է հրավերը | Tracey Takes On… | Փեյջ Գարլենդ |
1998 | Պատերազմ ծոցում | Thanks of a Grateful Nation | Տերի Սմոլ |
1998 | Հերկուլես։ Մուլտսերիալ | Hercules | Tempest |
1999 | Գերմարդ | Superman | Կետեա |
1999 | Էկզիստենցիա | eXistenZ | Ալեգրա Գերեր |
1999 | Սպաուն | Spawn | Լիլի |
1999 | Սպաուն 3։ Որոշիչ մարտ | Spawn 3։ Ultimate Battle | Լիլի |
2000 | Թվիթչ Սիթի | Twitch City | Ֆեյտ |
2000 | Արքան կենդանի է | The King Is Alive | Ջինա |
2000 | Երեխաներին մինչև տասնվեցը | Skipped Parts | Լիդիա Կալահան |
2001 | Մարդ, որը չի եղել | The Man Who Wasn't There | կալանավորուհի |
2001 | Հոբելյան | The Anniversary Party | Սալի Տերիան |
2001 | Արի անենք արագ | The Quickie | Լիզա |
2001 | Ֆրեյզեր | Frasier | Էստելա |
2002 | Սահմանից այն կողմ | Crossed Over | Կարլա Ֆեյ Տակեր |
2002 | Առնոլդ | Hey Arnold! The Movie | Բրիջետ |
2002 | Անիծված ուղի | Road to Perdition | Էննի Սալիվան |
2002 | Հիլլ միսիան | Mission Hill | Eunice «Weirdie» Eulmeyer |
2003 | Կիրքի մութ երեսը | In the Cut | Պաուլին |
2004 | Մեքենավար | The Machinist | Սթիվի |
2004 | Փաթաթվածները | Palindromes | Մարկ Ավիվա |
2004 | Աստղային երեխան | Childstar | Սյուզան |
2005 | Բաճկոն | The Jacket | բժիշկ Բետ Լորենսոն |
2005 | Զատիկի շաբաթը | Easter Sunday | մայր |
2005 | Թերթիկի պատմությունը | Rag Tale | Մերի Ջոզեֆին «Մ. Ջ.» Մորտոն |
2007 | Մարգոն հարսանիքում | Margot at the Wedding | Պոլին |
2008 | Նյու Յորք, Նյու Յորք | Synecdoche, New York | Մարի |
2010 | Գրինբերգ | Greenberg | Բետ |
2009-2012 | Կողափայտեր | Weeds | Ջիլ |
2012-2013 | Վրիժառություն | Revenge | Կառա Ուոլես Կլարկ |
2013 | Պահ | The Moment | Լի |
2013 | Սպանիր քո սիրելիներին | Kill Your Darlings | Նաոմի Գինզբերգ |
2015 | Ամիտիվիլ | AmityviIIе | Կետի Լիտս |
2015 | Նողկալի ութնյակ | The Hateful Eight | Դեյզի Դոմրպկ |
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.