Նիժնի Նովգորոդ[7] (ռուս.՝ Нижний Новгород, խոսակցականում հաճախ անվանվում է Нижний[8], 1932 թվականի օգոստոսի 7-ից մինչև 1990 թվականի օգոստոսի 22-ը կոչվել է Го́рький)՝ քաղաք Ռուսաստանում, Մերձվոլգյան դաշնային շրջանի ու Նիժնի Նովգորոդի մարզի վարչական կենտրոն։
Քաղաք | |||||
---|---|---|---|---|---|
Նիժնի Նովգորոդ | |||||
Нижний Новгород | |||||
| |||||
![]() | |||||
Երկիր | ![]() | ||||
Մարզ | Նիժնի Նովգորոդի մարզ | ||||
Շրջան | Նիժնի Նովգորոդի շրջան | ||||
Համայնք | Nizhny Novgorod Urban Okrug?[1] | ||||
Ներքին բաժանում | 8 | ||||
Քաղաքապետ | Օլեգ Սորոկին | ||||
Հիմնադրված է | 1221 թ. | ||||
Առաջին հիշատակում | 1221 | ||||
Մակերես | 410,68[2][3] - 466,5[4] կմ² | ||||
ԲԾՄ | 200 մ | ||||
Կլիմայի տեսակ | բարեխառն | ||||
Պաշտոնական լեզու | ռուսերեն | ||||
Խոսվող լեզուներ | ռուսերեն | ||||
Բնակչություն | 1 263 873 մարդ (2010) | ||||
Խտություն | 3077.51 մարդ/կմ² | ||||
Ազգային կազմ | ռուսներ — 93,93 % թաթարներ — 1,33 % մորդվաներ — 0,58 % ուկրաինացիներ — 0,53 % հայեր — 0,40 % и другие[5][6] | ||||
Կրոնական կազմ | ուղղափառ | ||||
Ժամային գոտի | UTC+3, ամառը UTC+4 | ||||
Հեռախոսային կոդ | 831 | ||||
Փոստային ինդեքս | 603000-603999 | ||||
Փոստային դասիչ | 603000–603999 | ||||
Ավտոմոբիլային կոդ | 52 | ||||
Պաշտոնական կայք | admgor.nnov.ru(ռուս.)(ֆր.)(գերմ.)(իսպ.)(անգլ.) | ||||
| |||||
Գտնվում է Արևելա-Եվրոպական հարթավայրի կենտրոնում Օկա և Վոլգա գետերի միախառնման վայրում. Оկան քաղաքը բաժանում է 2 մասի՝ Վերին և Ստորին։
Քաղաքը հիմնադրվել է 1221 թվականին Յուրի Վսեվոլոդովիչի կողմից։ 1500-1518 թթ կառուցվել է քարե Կրեմլը, որը ողջ պատմության ընթացքում ոչ մի անգամ չի գրավվել։ 1817 թվականին Մակարսևկոյ շուկայի տեղափոխումից հետո այն դարձել է Ռուսաստանի ամենամեծ առևտրական կենտրոններից մեկը։ 1930-ական թվականների ինդրուստացման տարիներին քաղաքում կառուցվեց մեքենաշինական գործարան, այդ թվում՝ Գորկիի ավտոմոբիլային գործարանը[9]։ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին՝ 1941-1945 թվականներին, քաղաքը եղել է ռազմական տեխնիկայի մատակարարման կենտրոններից մեկը[10], ինչի պատճառով էլ ռմբակոծվել է։ Պատերազմից հետո քաղաքը պարգևատրվել է Լենինի շքանշանով։ 1985-ի նոյեմբերի 20-ին բացվեց մետրոյի առաջին հատվածը։ 2013-ի հունիսի 24-ին բացի մետրոյից գործարկվեց քաղաքային գնացքի առաջին գիծը։ 2018-ին քաղաքում տեղի ունեցավ ՖԻՖԱ-ի աշխարհի գավաթը։ 2021 թվականին քաղաքը դառնում է 800 տարեկան։ Ռուսաստանում այս տարին Նիժնի Նովգորոդի տարին է։
Բնակչության թվաքանակը | ||||||
---|---|---|---|---|---|---|
1811[11] | 1840[11] | 1856[11] | 1863[11] | 1897[12] | 1913[11] | 1914[11] |
14 400 | ↗31 900 | ↗35 800 | ↗41 500 | ↗90 000 | ↗111 400 | ↗111 600 |
1923[11] | 1926[12] | 1931[13] | 1933[14] | 1939[15] | 1956[16] | 1959[17] |
↗135 400 | ↗222 000 | ↗350 251 | ↗451 500 | ↗643 689 | ↗876 000 | ↗941 962 |
1962[11] | 1967[11] | 1970[18] | 1973[11] | 1975[19] | 1976[20] | 1979[21] |
↗1 025 000 | ↗1 120 000 | ↗1 170 133 | ↗1 238 000 | ↗1 305 000 | →1 305 000 | ↗1 344 474 |
1982[22] | 1985[23] | 1986[20] | 1987[24] | 1989[25] | 1990[26] | 1991[20] |
↗1 373 000 | ↗1 405 000 | ↘1 401 000 | ↗1 425 000 | ↗1 438 133 | ↘1 404 000 | ↗1 445 000 |
1992[20] | 1993[20] | 1994[20] | 1995[23] | 1996[23] | 1997[27] | 1998[23] |
↘1 441 000 | ↘1 433 000 | ↘1 425 000 | ↘1 379 000 | ↘1 372 000 | ↘1 371 000 | ↘1 364 000 |
1999[28] | 2000[29] | 2001[23] | 2002[30] | 2003[31] | 2004[32] | 2005[33] |
↗1 364 900 | ↘1 357 000 | ↘1 343 300 | ↘1 311 252 | ↘1 309 000 | ↘1 296 800 | ↘1 289 500 |
2006[34] | 2007[35] | 2008[36] | 2009[37] | 2010[38] | 2011[39] | 2012[40] |
↘1 283 600 | ↘1 278 300 | ↘1 274 700 | ↘1 272 527 | ↘1 250 619 | ↘1 250 600 | ↗1 254 592 |
2013[41] | 2014[42] | 2015[43] | 2016[44] | 2017[45] | 2018[46] | 2019[47] |
↗1 259 921 | ↗1 263 873 | ↗1 267 760 | ↘1 266 871 | ↘1 264 075 | ↘1 259 013 | ↘1 253 511 |