From Wikipedia, the free encyclopedia
Ընկած հրեշտակներ, քրիստոնեական ուսմունքի համաձայն՝ սկզբում անմեղ, ազատ կամքով ստեղծված հրեշտակներ, որոնք, Սատանայով տարված և ըմբոստանալով, դադարեցին ծառայել Աստծուն և դարձան Սատանայի սպասավորները։ Ընկած հրեշտակները պայքարում են եկեղեցու դեմ, չարիք են գործում, գայթակղում են մարդկանց և նրանց դրդում մեղք գործել։ Հետագայում ընկած հրեշտակներին սպասվում է Սատանայի կողմից նախապատրաստված ճակատագիր՝ հավիտենական կրակ[1][2][3]։
Ընկած հրեշտակների մասին Աստվածաշնչում ասվում է․
![]() |
Եվ երկնքում պատերազմ եղավ․ Միքայելը և նրա Հրեշտակները կռվում էին վիշապի դեմ, և՛ վիշապը, և՛ նրա հրեշտակները կռվում էին նրա դեմ, բայց չկարողացան դիմադրել, և նրանց համար երկնքում այլևս տեղ չկար։ Եվ տապալվեց մեծ վիշապը՝ հինը օձը, որը դև և սատանա էր կոչվում՝ գայթակղելով ամբողջ տիեզերքը, տապալվեց գետնին, և նրա հրեշտակները նրա հետ տապալվեցին։ - Հովհ․ 12։7 |
![]() |
Փրկիչը սատանային անվանում է «սկզբից մարդասպան»՝ ի նկատի ունենալով այն պահը, երբ նա, օձի տեսք ընդունելով, գայթակղեց Ադամին և Եվային խախտել Աստծո պատվիրանը, որի պատճառով նրանք և նրանց սերունդները զրկվեցին անմահությունից (Ծննդոց 3։1-3։6)։
Այդ ժամանակից ի վեր, հնարավորություն ունենալով ազդել մարդկանց մտքերի, զգացմունքերի և գործողությունների վրա, սատանան և նրա հրեշտակները (դևերը) ձգտում են մարդկանց ավելի ու ավելի խորը գցել մեղքերի և արատների անդունդը, որտեղ և նրանք են կեղտոտվել․ «Ով մեղք է գործում, նա սատանայից է, որովհետև սկզբում նա է մեղանչել» (Հովհաննես առաքյալի առաջին թուղթ 3։8), «ամեն ոք, որը մեղանչում է, մեղքի ստրուկ է դառնում» (Հովհաննես առաքյալի առաջին թուղթ 8։34)։ Դրա համար նրանք հաճախ խաբուսիկ տեսք են ընդունում, այդ թվում՝ նաև լույսի հրեշտակների տեսք» (Պողոս առաքյալի երկրորդ նամակը Կորնթացիներին 11։14)։
Թալմուդյան հուդայականությունը մերժում է ըմբոստ կամ ընկած հրեշտակների հավատը[4]։ Թեպետ 9-րդ դարի «Պիրկե դե ռաբբի Էլիեզեր» գրքում նկարագրված է ընկնած հրեշտակի մասին երկու պատմություն, որոնցից մեկը վերաբերում է Եդեմի այգու հրեշտակին, որը գայթակղեց Եվային, իսկ մյուսը՝ Աստծո որդիներին, որոնք ապրում էին մարդկանց աղջիկների հետ (Ծննդոց 6։1-4)[5]։
Ընկած հրեշտակները գրականության մեջ հայտնվել են դեռևս ռոմանտիզմի ժամանակ։ Նիլ Գեյմանի «Դռան հետևում» (անգլ.՝ Neverwhere) վեպում Լոնդոնի բնակիչը հայտնվում է զուգահեռ Լոնդոնում, որտեղ նրա ստիպված է լինում կռվել ընկած հրեշտակների հետ[6]։ Ընկած հրեշտակների մասին սյուժեն ընկած է մի շարք ստեղծագործությունների հիմքում, այդ թվում՝ Ջոն Միլթոնի «Կորուսյալ դրախտ» պոեմի։
Չար հրեշտակներին նշելու համար եկեղեցական սլավոնական լեզվում ներմուծվել է «ագելներ» քերականորեն արհեստական եզրույթը[7][8]։ Հունարենից «հրեշտակ» բառը փոխառելիս պահպանվել է «γγ» (գամմա-գամմա) դիգրաֆը, որը կարդացվել է որպես «նգ», բառը տեղադրվել է ալիքային տողի տակ (~) - «titlo»՝ «ագլ» բառի կրճատ տարբերակում։ Տիտլոյի նշանը առանձնահատուկ հարգանք էր տալիս դրա տակ եղած գաղափարին։ Սակայն երբ տեքստում խոսքը գնում էր ընկած հրեշտակների մասին, այդ բառը գրվում էր առանց տիտլոյի` ամբողջական «ագգել», և, համապատասխանաբար, կարդացվում էր «ագգել»՝ «անգելի» փոխարեն։
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.