subgrupo de linguas da familia afroasiática From Wikipedia, the free encyclopedia
As linguas cuxitas[1] son unha póla da familia de linguas afroasiáticas. Son faladas principalmente no Corno de África, mais tamén existen minorías que falan linguas cuxitas máis ao norte, en Exipto e o Sudán, e máis ao sur en Kenya e Tanzania. No ano 2012, as linguas cuxitas con máis dun millón de falantes eran o oromo, o somalí, o bexa, o afar, o hadiyya, o kambaata, o saho e o sidamo.[2]
Datos rápidos Lingua cuxitas, Códigos de lingua ...
No 2021, as linguas cuxitas con maior número total de falantes son o oromo (37 millóns),[3] o somalí (22 millóns),[4] o bexa (3,2 millóns),[5] o sidamo (3 millóns),[6] e o afar (2 millóns).[7]
O oromo é unha das linguas oficiais de Etiopía[8] e é tamén a lingua habitual de varios dos estados do sistema federal etíope, incluíndo os estados rexionais de Oromia,[9]Harari e Dire Dawa, así a Zona de Oromia dentro da Rexión de Amhara.[10]
O bexa, o afar, o blin e o saho son as linguas cuxitas faladas en Eritrea, sendo linguas de ensino no currículo da escola elemental de Eritrea.[14] A constitución de Eritrea tamén recoñece a igualdade de todas as linguas nativas faladas.[15] Ademais, o afar é lingua no ensino en Djibuti,[13] e lingua habitual na Rexión de Afar, en Etiopía.[10]
Eberhard, David M.; Simons, Gary F.; Fennig, Charles D., eds. (2021). Oromo. Ethnologue: Languages of the World (Twenty-fourth ed.) (Dallas, Texas: SIL International). Consultado o 2 de marzo de 2021.
Eberhard, David M.; Simons, Gary F.; Fennig, Charles D., eds. (2021). "Somali". Ethnologue: Languages of the World (Twenty-fourth ed.). Dallas, Texas: SIL International. Consultado o 20 de abril de 2021.
"The Constitution of Eritrea"(PDF). Government of Eritrea. p.524. Arquivado dende o orixinal(PDF) o 15 de decembro de 2017. Consultado o 22 de novembro de 2017.
Appleyard, David (2012). "Cushitic". En Edzard, Lutz. Semitic and Afroasiatic: Challenges and Opportunities. Wiesbaden: Harrassowitz Verlag. pp.199–295. ISBN9783447066952.
Bender, Marvin Lionel. 1975. Omotic: a new Afroasiatic language family. Southern Illinois University Museum series, number 3.
Bender, M. Lionel. 1986. A possible Cushomotic isomorph. Afrikanistische Arbeitspapiere 6:149–155.
Bender, M. Lionel (2020). Grover Hudson, ed. Cushitic Lexicon and Phonology. Schriften Zur Afrikanistik - Research in African Studies 28. Berlin: Peter Lang. ISBN978-3-631-60089-4.
Fleming, Harold C. 1974. Omotic as an Afroasiatic family. In: Proceedings of the 5th annual conference on African linguistics (ed. by William Leben), p 81-94. African Studies Center & Department of Linguistics, UCLA.
Güldemann, Tom (2018). "Historical linguistics and genealogical language classification in Africa". En Güldemann, Tom. The Languages and Linguistics of Africa. The World of Linguistics, Volume 11. Berlin: De Mouton Gruyter. pp.58–444.
Hetzron, Robert (1980). "The limits of Cushitic". Sprache und Geschichte in Afrika2: 7–126.
Kießling, Roland & Maarten Mous. 2003. The Lexical Reconstruction of West-Rift Southern Cushitic. Cushitic Language Studies Volume 21
König, Christa (2008). Case in Africa. Oxford University Press. ISBN978-0-19-923282-6.
Lamberti, Marcello. 1991. Cushitic and its classification. Anthropos 86(4/6):552-561.
Mous, Maarten (2012). "Cushitic". En Frayzingier, Zygmunt; Shay, Erin. The Afroasiatic Languages. Cambridge University Press. pp.342–422.
Rilly, Claude (2016). "The Wadi Howar Diaspora and its role in the spread of East Sudanic languages from the fourth to the first millenia BCE". Faits de Langues47: 151–163. doi:10.1163/19589514-047-01-900000010.
Rilly, Claude (2019). "Languages of Ancient Nubia". En Dietrich Raue. Handbook of Ancient Nubia. Berlin: Walter de Gryuter. pp.129–151.
Zaborski, Andrzej. 1986. Can Omotic be reclassified as West Cushitic? In Gideon Goldenberg, ed., Ethiopian Studies: Proceedings of the 6th International Conference, pp.525–530. Rotterdam: Balkema.
Reconstructing Proto-Afroasiatic (Proto-Afrasian): Vowels, Tone, Consonants, and Vocabulary (1995) Christopher Ehret