Антон Антонавіч Грыневіч (3 мая 1877, хутар Іванаўшчына, Лепельскі павет, цяпер Полацкі раён, Беларусь — 8 снежня 1937[1]) — збіральнік беларускага музычнага меласу (фальклору), выдавец, педагог.
Антон Антонавіч Грыневіч | |
---|---|
![]() Антон Грыневіч у пачатку XX ст. (БДАМЛМ) | |
Дата нараджэння | 3 мая 1877 |
Месца нараджэння |
|
Дата смерці | 8 снежня 1937 (60 гадоў) |
Месца смерці | |
Грамадзянства | |
Род дзейнасці | збіральнік народнай музыкі, выдавец, педагог |
Навуковая сфера | фалькларыстыка |
Месца працы | |
Альма-матар | |
Член у | |
![]() | |
![]() |
Біяграфія
Скончыў Дзісненскае гарадское вучылішча. Калежскі сакратар у Санкт-Пецярбургу, заснавальнік «Выдавецтва Антона Грыневіча» (1910). Удзельнік суполкі «Загляне сонца і ў наша ваконца». У 1910—1912 гадах выдаў два тамы кніжкі «Беларускія песьні з нотамі». Загадчык мастацкай падсекцыі Белнацкому (1918), Беларускага народнага дому.
У Вільні з 1920 года. Падтрымліваў Беларускую драматычную майстэрню. У час быцця ў Вільні быў арыштаваны дэфензівай, адбыў год зняволення ў варшаўскай турме. Пазней быў звольнены з Віленскай беларускай гімназіі за недобранадзейнасць, ізноў паддадзены следству. Уцёк у БССР.
![Thumb](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/65/%D0%A1%D1%83%D0%BF%D1%80%D0%B0%D1%86%D0%BE%D1%9E%D0%BD%D1%96%D0%BA%D1%96_%D1%80%D1%8D%D0%B4%D0%B0%D0%BA%D1%86%D1%8B%D1%96_%C2%AB%D0%9D%D0%B0%D1%88%D0%B0%D0%B9_%D0%9D%D1%96%D0%B2%D1%8B%C2%BB_%D1%80%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D0%BC_%D0%B7_%D1%81%D1%8F%D0%BC%E2%80%99%D1%91%D0%B9_%D0%9C%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%B5_%D0%BF%D0%B0%D0%B4%D1%87%D0%B0%D1%81_%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80%D0%BE%D1%9E%D0%BA%D1%96_%D0%BF%D0%B0_%D0%B2%D0%B0%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%96%D1%86%D0%B0%D1%85_%D0%92%D1%96%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D1%96._%D0%92%D1%8F%D1%81%D0%BD%D0%B0_1915_%D0%B3._%28%D0%91%D0%94%D0%90%D0%9C%D0%9B%D0%9C%29.jpg/640px-thumbnail.jpg)
У Мінску з 1925 года. Сакратар музычнай падсекцыі Інбелкульта (1925—1928), потым у Акадэміі навук БССР (1929—1930). Удзельнік этнаграфічных экспедыцый на Палессі, на Полаччыне, у паўночных раёнах Беларусі.
Член выдавецкага таварыства «Загляне сонца і ў наша ваконца». Выдаў сваім коштам зборнік «Беларускія песні з нотамі»[2] (1910), зборнік «Беларускія народныя песні з нотамі» (разам з А. Зязюлем, 1912), зборнікі паэзіі Я. Купалы «Гусляр», «Адвечная песня», тры зборнікі апавяданняў Я. Коласа, першую кнігу У. Галубка «Апавяданні», зборнікі навел Таўруса і Гвазда.
![Thumb](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/72/Grynievich.jpg/640px-Grynievich.jpg)
У Вільні выдаў «Народны спеўнік» (1920), «Школьны спеўнік»[3] (1920), «Навука спеву»[4] (1923), «Беларускі дзіцячы спеўнік» (1925). У Вільні рыхтаваў «Канцэртны спеўнік»[5], «Аднагалосыя, двухгалосыя і харавыя канцэртныя спевы». Планаваў выданне вялікага музыка-этнаграфічнага зборніка беларускіх песень, запісаных ім у 1906—1920 гг. З 1925 года жыў у БССР. Падрыхтаваў да друку ў БССР зборнікі «Аднагалосыя, двухгалосыя і шматгалосыя народныя песні», «Дзіцячыя гульні», зборнік фартэпіянных твораў рэвалюцыйнага зместу на тэксты беларускіх пісьменнікаў. Збіраў фальклор на Палессі і ў Падзвінні.
Аўтар артыкулаў у беларускім перыядычным друку. У часопісе «Наш край» апублікаваў артыкул «Праграма-інструкцыя для збіральнікаў беларускай музычна-этнаграфічнай творчасці» (1925).
Арыштаваны ў 1933 годзе, памёр у лагеры.
У архівах Беларусі і Вільні захоўваецца да 1000 запісаў беларускага меласу, сабраных Грыневічам.
Ацэнкі
Фалькларыстычную і музычна-прапагандысцкую дзейнасць Грыневіча высока ацанілі З. Бядуля[6], кампазітар і знавец беларускага меласу М. В. Анцаў.
Зноскі
- Песні, апублікаваныя ў зборніку, збіраў цягам 4 гадоў сам Грыневіч.
- Музычны дапаможнік, цалкам заснаваны на нацыянальным песенным матэрыяле.
- Падручнік для беларускіх пачатковых і сярэдніх школ.
- Народныя песні, гарманізаваныя для хору А. Грачанінавым.
- У артыкуле «Беларуская народная мелодыя».
Літаратура
Спасылкі
Wikiwand in your browser!
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.