Радзіка (Радыка, Радка), Радзейка — мужчынскае імя і вытворнае ад яго прозьвішча Радык.
Хуткія факты Паходжаньне, Мова(-ы) ...
Закрыць
- Асноўны артыкул: Імёны ліцьвінаў
Радака, пазьней Радыка, Радэка, Радка або Ратка (Radacho, Radike, Radeke[1], Radke, Rattke) — імя германскага паходжаньня[2]. Іменная аснова -рад- (-рат-) (імёны ліцьвінаў Радзівіл, Раталт, Конрад; германскія імёны Ratwilius, Ratolt, Konrad) паходзіць ад гоцкага *rêþs[3], германскага rad- 'рада'[4].
Адпаведнасьць імя Радзейка германскаму імю Radecke (Radacho, Redeсo) сьцьвердзіў францускі лінгвіст-германіст Раймонд Шмітляйн, які на падставе шматгадовых дасьледаваньняў прыйшоў да высноваў пра германскае паходжаньне літоўскіх уласных імёнаў[5].
У Прусіі бытавала імя Rediko[6]. У 1625 годзе ў Каралявецкім унівэрсытэце навучаліся Jacobus Radke, Mariaeburgensis, Borussus… Johannes Radike, Regiomontanus Borussus[7].
Германскае імя Radeke бытавала ў XV ст. у Рызе[8], а ў 1278 годзе ўпамінаецца Radeke Ruthenus[9].
Варыянты імя ў гістарычных крыніцах: de Plotzko magnus satrape nomine Radeke (Хроніка Лівоніі Германа Вартбэрга)[10]; Radike (13 і 27 лістапада, 27 сьнежня 1414 году)[11]; Radeke (30 сьнежня 1414 году, 24 студзеня і 5 лютага 1415 году)[12]; człowiek Radeyko (1422 год[13] паводле выпісу 1618 году)[14]; cum hominibus… item Szeliwonoviczy Issak, Radyvk et Radyko (22 лістапада 1460 году)[15]; homines… Radeyko Brylukowycz (3 лістапада 1505 году)[16]; з Городна… Радика Пашковича (1535 год)[17]; Мац Радеикович (16 траўня 1557 году)[18]; Paniutha Radzikowicz (1561—1566 гады)[19]; Иванъ зъ Радейковичомъ (1563 год)[20]; Онацъ Радиковичъ (1566 год)[21]; Урбанъ Радиковичъ[22], Родъ Радиковичовъ… Павелъ Радиковичъ[23] (1567 год); człowiek Radeyko (18 жніўня 1583 году)[24]; роду Радиковичовъ (12 студзеня 1584 году)[25]; Павелъ Ходоровичъ, зъ двема сынами: Рядикомъ а Степаномъ (14 ліпеня 1596 году)[26]; Radyka (1662 год)[27]; Radzikowicz (1671—1681 гады)[28]; Ród Radykowiczów w Worłowie… Ród Radykowiczów Goyluszów: p. Kazimierz Radykiewicz[29], p. Jan Radyko, p. Jan Bartłomiejowicz Radyko… p. Adam Radyko… p. Michał Radyko[30], Kazimierz Radyko[31] (1690 год); Aleksander Radyko… Piotr Radyko (6 лютага 1764 году)[32]; Piotr Radyko… Klemens Radyko (8 лютага 1769 году)[33]; Klemens Radyko (5 лютага 1776 году[34], 10 лютага 1779 году[35], 9 лютага 1785 году[36]); Piotr Radyko por. x; Klemens Radyko; Teodor Radyko[37], Klemens Radyko… Teodor Radyko[38], Aleksander Radyko[39], Aleksander Radiko[40] (21 жніўня 1780 году); Piotr Radyko, Teodor Radyko (11 лютага 1784 году)[41]; Klemens Radyko… Teodor Radyko (7 лютага 1785 году)[42]; Teodor Radyko[43], Piotr Radyko x, Teodor Radyko x, Klemens Radyko x[44] (9 лютага 1785 году); Teodor Radyko… Klemens Radyko (6 лютага 1786 году[45], 18 жніўня 1788 году[46]); Piotr Radyko, por. pow. kow.[47], Teodor Radyko, Klemens Radyko[48] (6 лютага 1786 году); Piotr Rodyko, por. pow. kow. (21 жніўня 1786 году)[49]; Klemens Rodyko (18 жніўня 1788 году)[50]; Klemens Radyko z Radyk… Teodor Radyko (10 лютага 1791 году)[51].
- Пётар Каэтанавіч Радыка — селянін-каталік з ваколіцаў Коўны, які меў у валоданьні зямлю на 1889 год[52]
Радыкі гербу Леў з Аднарогам — літоўскі шляхецкі род з Ковенскага павету Троцкага ваяводзтва[53].
Радыкі (Radyk) — літоўскі шляхецкі род з Троцкага павету[54].
Радыкевічы — літоўскі шляхецкі род[55].
Радыковічы (Radykowicz) гербу Драгамір — літоўскі шляхецкі род зь Віленскага ваяводзтва[56].
Радкевічы (Radkiewicz) — літоўскі шляхецкі род з Менскага ваяводзтва[57].
На 1906 год існавала сядзіба Раткоўшчына (Раткаўшчына) у Лепельскім павеце Віцебскай губэрні[58].
На 1909 год існавала ўрочышча Радзейкава (Родзейкава) у Менскім павеце Менскай губэрні[59].
На гістарычнай Ковеншчыне існуе вёска Радыкі, на гістарычнай Вількаміршчыне — Радзейкі, на гістарычнай Полаччыне — Радкоўшчына. Назву Радзейкішкі маюць вёскі на гістарычных Браслаўшчыне і Вількаміршчыне.
Kapff R. Deutsche Vornamen: mit den von ihnen abstammenden Geschlechtsnamen sprachlich erläutert. — Nürtingen am Neckar, 1889. S. 68. Förstemann E. W. Altdeutsches Namenbuch. Bd. 1: Personennamen. — Nordhausen, 1856. S. 1205. Kremer D. Die Germanischen Personennamen in Katalonien // Estudis romànics. Nr. 14, 1972. S. 193.
Schmittlein R. Les noms d’eau de la Lituanie (suite) // Revue internationale d’onomastique. Nr. 3, 1964. P. 162.
Trautmann R. Die altpreußischen Personennamen. — Göttingen, 1925. S. 82. Die matrikel der Universität Königsberg i. Pr. Bd. 1: Die Immatrikulationen von 1544—1656. — Leipzig, 1910. S. 289, 292. Siliņa-Piņķe R. Rufnamen in Riga im 15. Jahrhundert: Überlegungen über eine schichtenspezifische Namengebung // Die Stadt und ihre Namen. Bd. 2., 2013. S. 248.
Hildebrand H. Das Rigische Schuldbuch (1286—1352). — St. Petersburg, 1872. S. 84. Scriptores rerum Prussicarum. Bd. 2. — Leipzig, 1863. S. 108. Saviščevas E. Polityka nadań wielkich książąt litewskich na Żmudzi w pierwszej połowie XV wieku // Prace historyczne 141, z. 2 (2014). S. 506.
Jablonskis K. Nauji Vytauto laikotarpio aktai // Praeitis. T. 2. — Kaunas, 1933. P. 391.
Kodeks dyplomatyczny katedry i diecezji Wilenskiej. T. 1, z. 1: 1387—1468. — Kraków, 1932. S. 269.
Kodeks dyplomatyczny katedry i diecezji Wilenskiej. T. 1, z. 3: 1501—1507. — Kraków, 1948. S. 708.
Popisy wojskowe pospolitego ruszenia Wielkiego Księstwa Litewskiego (1524—1566). — Białystok, 2018. S. 57.
Istorijos archyvas. T. 1: XVI amžiaus Lietuvos inventoriai. — Kaunas, 1934. P. 558.
Писцовая книга бывшего пинского староства составленная по повелению короля Сигизмунда Августа в 1561—1566 годах пинским и кобринским старостой Лаврином Войной. Ч. 1. — Вильна, 1874. С. 192. Ревизия Кобринской экономии: составленная в 1563 году королевским ревизором Дмитрием Сапегой. — Вильна, 1876. С. 236. Документы Московского архива Министерства юстиции. Т. 1. — М., 1897. С. 431. Литовская метрика. Отд. 1. Ч. 3. — Петроград, 1915. С. 733. Литовская метрика. Отд. 1. Ч. 3. — Петроград, 1915. С. 737.
Акты, издаваемые Виленской Комиссией для разбора древних актов. Т. 24. — Вильна, 1897. С. 404.
Акты, издаваемые Виленской Комиссией для разбора древних актов. Т. 24. — Вильна, 1897. С. 392—393. Акты издаваемые Виленской археографической комиссией. Т. 14. — Вильна, 1887. С. 545.
Walkowiak J. Współczesne nazwiska Polaków o możliwej genezie litewskiej nieobecne w LPŽ, poświadczone w kartotece antroponimicznej LKI // Onomastica (Wrocław). T. 64, 2020. S. 220.
Zinkevičius Z. Lietuvių antroponimika: Vilniaus lietuvių asmenvardžiai XVII a. pradžioje. — Vilnius, 1977. P. 186.
Metryka Litewska. Rejestry podymnego Welkiego Ksiestwa. Województwo trockie 1690 r. — Warszawa, 2000. S. 153.
Metryka Litewska. Rejestry podymnego Welkiego Ksiestwa. Województwo trockie 1690 r. — Warszawa, 2000. S. 147.
Metryka Litewska. Rejestry podymnego Welkiego Ksiestwa. Województwo trockie 1690 r. — Warszawa, 2000. S. 151.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 161.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 236.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 258.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 289.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 405.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 321.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 324.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 330.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 341.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 371—372.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 386.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 395, 404.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 401.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 415, 418.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 437.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 419.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 423.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 424.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 437.
Akta sejmiku kowieńskiego z lat 1733—1795. — Warszawa, 2019. S. 473.
Алфавитный список землевладельцев Ковенской губернии. — Ковна, 1889. С. 393.
Ciechanowicz J. Rody rycerskie Wielkiego Księstwa Litewskiego. T. 4. — Rzeszów, 2001. S. 426. Malewski Cz. Rodziny szlacheckie na Litwie w XIX wieku. — Warszawa, 2022. S. 389.
Ciechanowicz J. Rody rycerskie Wielkiego Księstwa Litewskiego. T. 6. — Rzeszów, 2006. S. 290.
Polska encyklopedja szlachecka. T. 9. — Warszawa, 1938. S. 172.
Список населенных мест Витебской губернии. Витебск, 1906. С. 196.
Список населенных мест Минской губернии. — Минск, 1909. С. 171.