хімічны элемэнт From Wikipedia, the free encyclopedia
Сканд[1] (па-лацінску: Scandium), Sc — хімічны элемэнт III групы пэрыядычнай сыстэмы; атамны нумар 21. Мяккі серабрыста-белы пераходны мэтал. У 1871 годзе Дзьмітры Мендзялееў прадказаў існаваньне сканду з хімічнымі ўласьцівасьцямі бору і назваў яго экабор (Eb)[2]. Упершыню вылучыў сканд у 1879 годзе швэдзкі навуковец Лярс Нільсан (Lars Fredrik Nilson) і назваў яго ад лацінскага «Scandia» ў гонар Скандынавіі. 31-е месца сярод іншых элемэнтаў па распаўсюджанасьці ў зямной кары (0,0026% паводле масы)[3]. Найбольш багаты скандам мінэрал тартвэйтыт. Радовішчы — у Нарвэгіі і на Мадагаскары.
| |||||||||||||
Выгляд | |||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() | |||||||||||||
Агульная інфармацыя | |||||||||||||
Назва, сымбаль, атамны нумар | Сканд, Sc, 21 | ||||||||||||
Катэгорыя элемэнту | Пераходныя мэталы | ||||||||||||
Група, пэрыяд, блёк | III, 4, d | ||||||||||||
Адносная атамная маса | 44,955912 г·моль−1 | ||||||||||||
Канфігурацыя электронаў | [ Ar ] 3d1 4s2 | ||||||||||||
Электронаў у абалонцы | 2 8 9 2![]() | ||||||||||||
Фізычныя ўласьцівасьці | |||||||||||||
Колер | срабрысты | ||||||||||||
Фаза | Цьвёрдае цела | ||||||||||||
Шчыльнасьць (пры п. т.) | 2,985 г·см−3 | ||||||||||||
Тэмпэратура плаўленьня | 1541 °C | ||||||||||||
Тэмпэратура кіпеньня | 2830 °C | ||||||||||||
Структура крышталічнай краты | hexagonal close-packed | ||||||||||||
Магнэтызм | парамагнетык | ||||||||||||
Электрычны супор | 5,5×10-7Ω·м | ||||||||||||
Цеплаправоднасьць | (300 K) 16 Вт·м−1·K−1 | ||||||||||||
Каэф. цеплавога расшырэньня | (25 °C) 0,102 мкм·м−1·K−1 | ||||||||||||
Модуль Юнга | 74 ГПа | ||||||||||||
Уласьцівасьці атама | |||||||||||||
Электраадмоўнасьць | 1,36 | ||||||||||||
Энэргіі іянізацыі | 1-я: 633,1 кДж·моль−1 | ||||||||||||
2-я: 1233 кДж·моль−1 | |||||||||||||
3-я: 2389 кДж·моль−1 | |||||||||||||
Атамны радыюс | 160 пм | ||||||||||||
Радыюс Ван дэр Ваальса | 161 пм | ||||||||||||
Іншыя характарыстыкі | |||||||||||||
Нумар CAS | 7440-20-2 | ||||||||||||
Найбольш стабільныя ізатопы | |||||||||||||
Асн. артыкул: ізатопы | |||||||||||||
| |||||||||||||
Прымяняецца ў электроніцы (каляровыя тэлевізары, флюарэсцэнтныя ды энэргазьберагальныя лямпы, элемэнты памяці), для вытворчасьці шкла. У сьвеце штогод вытвараецца ўсяго 50 кіляграмаў сканду[4]. Няма дакладных зьвестак, колькі сканду маецца ў зямной паверхні.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.