From Wikipedia, the free encyclopedia
Alagón ye un municipio aragonés d'a provincia de Zaragoza. Ye a capital d'a comarca d'a Ribera Alta d'Ebro y fa parte de l'aria metropolitana de Zaragoza y d'o partiu chudicial de Zaragoza.
![]() |
Iste articlo ye en proceso de cambio enta la ortografía oficial de Biquipedia (la Ortografía de l'aragonés de l'Academia Aragonesa d'a Luenga). Puez aduyar a completar este proceso revisando l'articlo, fendo-ie los cambios ortograficos necesarios y sacando dimpués ista plantilla. |
Alagón | |||
Municipio d'Aragón | |||
| |||
Entidat • País • Provincia • Comarca |
Municipio![]() ![]() Ribera Alta d'Ebro | ||
Partiu chudicial | Zaragoza | ||
Superficie | 24,22 km² | ||
Población • Total |
7257 hab. (2012) | ||
Altaria • Meyana |
235 m. | ||
Distancia • 24 km |
enta Zaragoza | ||
Codigo postal | 50630 | ||
Parroquial • Archidiocesi • Arcipestrau • Parroquia |
Zaragoza Alagón Sant Pero Apóstol | ||
Ríos | Xalón y Ebro | ||
Coordenadas | |||
Web oficial |
A suya población ye de 7.052 habitants (2014), en una superficie de 24,22 km² con una densidat de población de 291,16 hab/km².
Alagón ye situato a 235 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 24 km de Zaragoza, a capital d'a suya provincia y d'a suya aria metropolitana, l'aria metropolitana de Zaragoza, y d'o suyo partiu chudicial.
O termin municipal d'Alagón ye trescruzau por o río Ebro y por o suyo afluent o Xalón. Tamién i discurre a canal Imperial d'Aragón, que trescruza o curso d'o Xalón por meyo de l'acueducto de Xalón.
Bi ha un vértiz cheodesico dito "Depuradora" a una altaria de 259 metros dende o livel d'a mar[1] situau a 40 m a l'ueste d'a estación depuradora d'auguas d'Alagón.
A suya temperatura anyal ye 14.64 °C, con una temperatura meya en chinero de 5.84 °C y en chulio de 24.69 °C.[2]
Talment ya existiba en tiempos d'os romanos: En o Itinerario Antonín mencionan un Allobone[3] y Claudio Ptolomeu en o sieglo II en deciba Alauona, nombrada como una d'as 16 ciudaz d'os bascons en a suya obra Geographikè Úphégesis, en o capítol 6, 66. Antiparte, en os bronzes de Botorrita se charra d'un pleito legal o 15 de mayo de 87 aC entre os habitants d'Allaun (a ciudat d'Alagón) y os habitants de Salduie (a ciudat de Zaragoza) por una cequia, fácil que a cequia de l'Almozara, que encara hue ye en funcionamiento.[4]
En epoca de l'Imperio Romano, Allabone (que yera o nombre que Alagón recibiba en ixas envueltas, con orichen en a ciutat ibera d'Alaun) se convertió en una d'as mansio en a rota u vía romana que dende Caesaraugusta (Zaragoza) marchaba enta Asturica (Astorga) en pasando por Turiaso (Tarazona).
Cuan en o primer cuarto d'o sieglo VIII o Islam s'estendilló por as tierras d'a val d'Ebro, Alagón se convertió en un important nuclio de población, que pendeba d'a ciudat de Saraqusta, que yera o nombre que os arabes daban a l'actual Zaragoza.
La reconquerió o rei d'Aragón Alifonso I O Batallero en 1119. Dende alavez, a ciudat continó estando un important nuclio de población d'o reino d'Aragón en a val d'Ebro, plegando mesmo a celebar-se-ie Corz d'Aragón. Sindembargo, en os primers tiempos d'a recuperación d'Alagón t'os cristianos, bi n'heba una destacata chudería (a chudería d'Alagón, con muitos contactos con l'amanata chudería de Taust), amás de muita población mudéchar en a suya comarca.
A suya economía s'alaceta en o cautivo d'hortalicias, fruitals, ferraina y remolacha zucrera y a fabrica d'Opel situata en Figueruelas.
| ||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||
1990- : población de dreito. Fuent: Intercensal en l'INE, Series de población en l'INE y Relación d'unidatz poblacionals en l'INE. |
Partiu | 1979 | 1983 | 1987 | 1991 | 1995 | 1999 | 2003 | 2007 | 2011 | 2015 | 2019 |
Partido de los Socialistas de Aragón | - | 7 | 10 | 3 | 4 | 5 | 5 | 7 | 6 | 5 | 6 |
Independients | 2 | - | - | - | - | - | 4 | - | - | 2[6] | 5[7] |
Alagón en Común | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 2 |
Partido Popular | - | - | 1 | - | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 0 |
Chunta Aragonesista | - | - | - | - | - | - | 1 | 0 | 1 | 1 | 0 |
Partido Aragonés | - | 4 | - | 9 | 7 | 6 | 1 | 4 | 4 | 3 | - |
Aragón Sí Puede | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 | - |
Partido Comunista de Aragón/Izquierda Unida | 3 | 2 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | - | - |
Centro Democrático y Social | - | 0 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - |
Total | 5 | 13 | 13 | 13 | 13 | 13 | 13 | 13 | 13 | 13 | 13 |
Lechislatura | Nombre | Partiu politico |
---|---|---|
1979–1983 | Fernando Alvo Aguado | Independient |
1983–1987 | ||
1987–1991 | ||
1991–1995 | ||
1995–1999 | ||
1999–2003 | ||
2003–2007 | ||
2007–2011 | José María Becerril Gutiérrez | Partido de los Socialistas de Aragón |
2011–2015 | José María Becerril Gutiérrez | Partido de los Socialistas de Aragón |
2015-2019 | José María Becerril Gutiérrez | Partido de los Socialistas de Aragón |
2019-2023 | Pascual José Embid Bolea | Partido de los Socialistas de Aragón |
2023-2027 | Jesús Gustrán Villa [8] | A. por Alagón |
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.