Loading AI tools
Hükümdarın sınırsız yetkilere sahip olduğu yönetim biçimi Vikipedi'den, özgür ansiklopediden
Mutlak monarşi,[1][2] yasama ve yürütme kuvvetlerinin hükümdarda toplandığı bir hükûmet sistemidir. Bu sistemde, devlet içinde tek ve en büyük otorite sahibi hükümdardır. Yasama, yürütme ve hatta yargı yetkisinin sahibi 'hükümdar'dır (monark, kral, padişah...). Mutlak monarşiyi meşruti monarşi ile karıştırmamak gerekir. Meşruti monarşi bir kuvvetler ayrılığı sistemidir. Mutlak monarşi ise kuvvetler birliğini esas alır. Yani mutlak monarşi, devletin tek bir kişi tarafından hiçbir sınırlamaya bağımlı olmayarak yönetildiği rejim türüdür. Merkezi krallık anlamına ya da padişahın tek elden kendi kararlarıyla yönetimine denir.
Mutlak monarşiler Avrupa'da ilk defa Kara Ölüm ve Rönesans’ı takip eden beyliklerin yıkılması gibi siyasi ve sosyal değişimler ile Orta Çağ toplumunun hükûmeti dengeleyici güçlerine karşı olarak hükümdarların merkezi bir devlet kurma çabaları sonucunda çıkmıştır. Başlangıçta Burgonya Düklüğü'nde görülmüş ve sonrasında İspanya ve Fransa Krallıkları’nın çeşitli topraklarını merkezileştirmek için bir model olarak yayılmıştır.
Mutlakiyetçi hükûmet sistemi, 16. yüzyılın sonları ve 17. yüzyılda, Fransa Kralı 14. Louis ve İspanya Kralı II. Felipe gibi daha otokratik bir yönetim biçimiyle ilişkilendirilen figürler altında en tepe noktasını gördü. Mutlakiyetçi bir hükûmet kurmaya çalışan I. Charles parlamentoyu gereksiz olarak gördü ve bu sonrasında İngiliz İç Savaşı’na ve takiben idamına yol açtı.
Mutlakiyetçilik ilk olarak Fransız Devrimi’nin ardından ve sonrasında I. Dünya Savaşı'nın bitişiyle büyük ölçüde geriledi. Her iki olay da halkın egemenliği temelli hükûmet sisteminin halk arasında yaygınlaşmasına yol açtı. Fakat, 19. yüzyılın başlarında Meşruiyetçilik ve Karlizm gibi liberal demokrasiye karşı çıkan yeni siyasi hareketler ile 20. yüzyılın başlarında çıkan bütüncül milliyetçilik için bir temel sağlamıştır.
Günümüzde Mutlak monarşiyle yönetilen ülkeler arasında, Brunei, Esvatini,[3] Umman,[4] Suudi Arabistan,[5] Vatikan[6] ve Birleşik Arap Emirlikleri'ni oluşturan emirlikler[7][8] vardır.[9]
Krallık | Resim | Monark | Doğum | Yaş | Tahta çıkış | Tahtta kalma süresi | Veraset | Ref(s) |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() |
![]() | Sultan Hassanal Bolkiah | 15 Temmuz 1946 | 78 yıl, 13 gün | 4 Ekim 1967 | 56 yıl, 298 gün | Kan bağı | [10] |
![]() |
![]() | Emir Sultan bin Muhammad Al-Qasimi | 2 Temmuz 1939 | 85 yıl, 26 gün | 25 Ocak 1972 | 52 yıl, 185 gün | Kan bağı | [11] |
![]() |
![]() | Emir Hamad bin Muhammed El Şarki | 22 Şubat 1949 | 75 yıl, 157 gün | 18 Eylül 1974 | 49 yıl, 314 gün | Kan bağı | [11] |
![]() |
Emir III. Humeyd bin Reşid El Nueymi | 6 Eylül 1981 | 42 yıl, 326 gün | 6 Eylül 1981 | 42 yıl, 326 gün | Kan bağı | [11] | |
![]() |
![]() | Ngwenyama III. Mswati | 19 Nisan 1968 | 56 yıl, 100 gün | 25 Nisan 1986 | 38 yıl, 94 gün | Kan bağı ve seçim | [12] |
![]() |
![]() | Emir Muhammed bin Raşid el-Mektum | 15 Temmuz 1949 | 75 yıl, 13 gün | 4 Ocak 2006 | 18 yıl, 206 gün | Kan bağı | [11] |
![]() |
![]() | Emir Suud bin Reşid El Mualla | 1 Ekim 1952 | 71 yıl, 301 gün | 2 Ocak 2009 | 15 yıl, 208 gün | Kan bağı | [11] |
![]() |
![]() | Emir Suud bin Saqr El Kasımi | 10 Şubat 1956 | 68 yıl, 169 gün | 27 Ekim 2010 | 13 yıl, 275 gün | Kan bağı | [11] |
![]() |
![]() | Papa Franciscus | 17 Aralık 1936 | 87 yıl, 224 gün | 13 Mart 2013 | 11 yıl, 137 gün | Seçim | [13] |
![]() |
![]() | Kral Selman bin Abdülaziz el-Suud | 31 Aralık 1935 | 88 yıl, 210 gün | 23 Ocak 2015 | 9 yıl, 187 gün | Kan bağı ve seçim | [14] |
![]() |
![]() | Sultan Heysem bin Tarık | 11 Ekim 1954 | 69 yıl, 291 gün | 11 Ocak 2020 | 4 yıl, 199 gün | Kan bağı | [15][16] |
![]() |
![]() | Emir Muhammed bin Zayid en-Nehyan | 11 Mart 1961 | 63 yıl, 139 gün | 13 Mayıs 2022 | 2 yıl, 76 gün | Kan bağı | [11] |
|
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.