Loading AI tools
Sidney'de düzenlenen 27. Olimpiyat Oyunları Vikipedi'den, özgür ansiklopediden
2000 Yaz Olimpiyatları ya da diğer bir adıyla Yeni Milenyum Oyunları, modern olimpiyat tarihinin 27.Olimpiyat Oyunlarıdır. Bu Olimpiyatlar 2000 yılında Avustralya'nın Sidney kentinde gerçekleşmiştir.
![]() | |||
Ev sahibi şehir | Sidney, Avustralya | ||
---|---|---|---|
Slogan | Share the Spirit Dare to Dream (Ruhunu paylaş) (Rüyalarını Aş) | ||
Ülke sayısı | 199 | ||
Sporcu sayısı | 10,651 (6.582 erkek, 4,069 kadın) | ||
Etkinlik sayısı | 28 spor dalında 300 karşılaşma | ||
Açılış töreni | 15 Eylül 2000 | ||
Kapanış töreni | 1 Ekim 2000 | ||
Resmen açan | William Deane, Avustralya Genel Valisi | ||
Sporcu yemini eden | Rechelle Hawkes | ||
Hakem yemini eden | Peter Kerr | ||
Olimpiyat ateşini yakan | Cathy Freeman | ||
Stadyum | Telstra Stadyumu | ||
|
Sidney 23 Eylül 1993 yılında ev sahibi ülke seçilmeden önce; Monte Carlo'da yapılan oylamada Pekin, Berlin, İstanbul ve Manchester gibi şehirleri geride bırakarak bu büyük organizasyonu Avustralya'ya kazandırmıştı.
2000 Yaz Olimpiyatları Oylama Sonuçları | |||||
---|---|---|---|---|---|
Şehir | Ülke | R1 | R2 | R3 | R4 |
Sidney | ![]() |
30 | 30 | 37 | 45 |
Pekin | ![]() |
32 | 37 | 40 | 43 |
Manchester | ![]() |
11 | 13 | 11 | - |
Berlin | ![]() |
9 | 9 | - | - |
İstanbul | ![]() |
7 | - | - | - |
2002 yılında, Sidney Olimpiyatları'nın Avustralya'ya olan maliyetinin yaklaşık olarak 6.6 Milyar Avustralya Doları olacağı belirtilmiştir.
Açılış töreni 15 Eylül olmasına rağmen futbol 13 Eylül'de ön maçlarla başladı. Burada ev sahibi Avustralya, İtalya'ya 1 - 0 kaybetmiştir.
Açılış seremonisi, dünyanın her tarafından insanların resmedilmesiyle sembolize edilen Avustralyanın manevi mirası olan toplanmaya (çobanların Avustralya taşralarının büyük boş arazilerinden koyun ve sığır gibi çiftlik hayvanlarını bir araya getirmesi) övgüyle başladı. Bu olay, yalnız kovboy Steve Jefferys ve onun arkasındaki Avustralya Cins Atı Ammo ile anlatıldı. Jefferys'in kamçısının şaklamasıyla, atları karışık adımlarla beş Olimpiyat Halkasının da olduğu çeşitli figürler sergileyerek 120 atlı stadyuma girdi ve Bruce Rowland'in daha önce 1982 gösterim tarihli The Man from Snowy River filmi için bestelediği şarkının özel Olimpiyat versiyonu çalındı.
Avustralya Millî Marşı'nın ilk dizesi Human Nature grubu, ikincisi ise Avustralyalı şarkıcı Julie Anthony tarafından söylendi.
Seremoni, toprağın birçok görünümünün, genel olarak kıyılarda yaşayan insanlar ve "Ada Kıtası" olan Avustralya insanlarının denize olan ilgisinin, toprağın yerlilerinin mesleklerinin, ilk filonun gelişinin, sonrasında birçok milletten göçlerin devam etmesinin ve ulusun ekonomisinin doğduğu yer olan kırsal endüstrinin gösterilmesi ve kırsal yaşamın zorluklarını konu alan Sir Sidney Nolan'ın eserlerinin sergilenmesiyle devam etti. Akılda kalan iki sahneden ilki Merkez Avustralya'dan 200 Aborijin kadının sunduğu ülkenin "kalbi"ni temsil eden "Allah'ın güçlü ruhu Olimpiyatları korusun" isimli dans ve diğeri ise yüzlerce dansçı gencin tıkırtılarla yaptığı ve yapı endüstrisini temsil eden çok büyük bir sesle gerçekleştirilen danstı.
IOC başkanı Juan Antonio Samaranch'ın eşi ciddi biçimde hasta olduğundan dolayı Olimpiyatlarda eşinin yanında olamadı ve bu yüzden Avustralyalıların kültürel gösterileri boyunca resmî Avustralyalı Olimpiyat Şampiyonu yüzücü Dawn Fraser Samaranch'a eşlik etti ve bazı belirsiz kültürel aktiviteleri anlamasına yardımcı oldu.
Bir rekor olarak 199 ülke stadyuma girdi, IOC üyesi olup da katılmayan tek ülke Afganistan'dı(Taliban rejiminin her türlü spor müsabakalarını yasaklamasından dolayı). En akılda kalan sahne, beyaz arka plan üzerine mavi bir Kore yarımadası haritası olacak şekilde özel olarak tasarlanmış bir birlik bayrağı ile, Kuzey Kore ve Güney Kore'nin tek bir takım olarak girmeleriydi; buna karşın takımlar müsabakalarda ayrı ayrı yarışacaktı. Doğu Timordan dört atlette ülkelerin geçit törenlerinde yerlerini aldılar. Ülkenin Ulusal bir Olimpiyat Komitesi olmamasına rağmen, onların da Olimpiyat Bayrağı altında yarışmalarına izin verildi. Genel Vali Sir William Deane, oyunların açılışını yaptı.
Olimpiyat Bayrağı alanda sekiz resmî Avustralyalı Olimpiyat Şampiyonu tarafından taşındı: Bill Roycroft, Murray Rose, Liane Tooth, Gillian Rolton, Marjorie Jackson, Lorraine Crapp, Michael Wenden ve Nick Green. Olimpiyat Bayrağının taşınması boyunca Olimpiyat Marşı, Avustralya başpiskoposluğuna bağlı Yunan Ortodoks Kilisesi Milenyum Korosu tarafından seslendirildi.
Açılış seremonisi Olimpiyat Ateşi'nin yakılmasıyla son buldu. Resmî Avustralyalı Olimpiyat şampiyonu Herb Elliott Olimpiyat Ateşini stadyuma getirdi. Sonra,kadınların Olimpiyat Oyunlarında yer almasının 100. yılının kutlanmasıyla, resmî Avustralyalı kadın Olimpiyat Şampiyonları: Betty Cuthbert, Raelene Boyle, Dawn Fraser, Shirley Strickland (sonradan Shirley Strickland de la Hunty), Shane Gould ve Debbie Flintoff-King, meşaleyi stadyuma getirdi ve alevi yakacak olan Cathy Freeman'a uzattılar, o da kazanın içindeki ateş çemberini tutuşturdu. Seremoninin planlanan olağanüstü doruk noktası, yanlış bir komut verilmesi sonucunda oluşan bir güç kesilmesi ve bilgisayar düğmesindeki teknik problemden ötürü ertelendi. Bu, birden su dolu bir rampanın stadyumun üstüne kaldırılmasından ziyade, Olimpiyat meşalesinin 4 dakika kadar havada kalması manasına gelmekteydi. Problem fark edildiğinde, program kesildi ve kazan temasına devam edildi, sonrasında da seremoni görülmeye değer bir havai fişek gösterisiyle son buldu.[1]
Açılış seremonisinin ilk anlarında genç bayan şarkıcı Nikki Webster sahne aldı. Diğer sahne alan sanatçılar; Olivia Newton-John ve John Farnham (atletler yürürken "Dare to Dream" adlı parçayı söylediler), Vanessa Amorosi (spor resimleri ve üzerinde barışı simgeleyen beyaz bir güvercinle büyük bir elbise atletlerin üzerine doğru inerken "Heroes Live Forever" şarkısını söyledi) ve Tina Arena ("The Flame"'i seslendirdi). Ayrıca yerleşik bir; 1000'i Avustralyalı, 1000 kişide dünyanın diğer milletlerinden oluşan Milenyum Marşı Bandosu gösteride yer aldı. (Bando öyle büyüktü ki, yönetilmesi için 6 ayrı orkestra şefi gerekti).
Açılış seremonisinin İngiliz dilindeki sunucusu Avustralyalı aktör John Stanton iken, yerli bölümler için Kanal 7'nin spikerliğini de aktör Ernie Dingo yaptı.
Oyunların ilk madalyaları 10 metre hava tüfeği müsabakalarında verilirken, ABD'den Nancy Johnson kazandı.
Kadınlarda Triatlon Olimpiyatlarda ilk defa yer aldı. Brigitte McMahon'un temsil ettiği İsviçre, yüzmede, bisiklette ve koşmada, spordaki ilk altın madalyaları alarak, favori olan ev sahibi atletleri geride bıraktı.
Oyunların ilk yıldızı Ian Thorpe'tu. 17 yaşındaki Avustralyalı, 4 x 100 m. serbest stil finalinden önce 400 m. serbest stil finalinde yeni bir dünya rekoru kırdı. Yüzmenin son ayağında, Thorpe öndeki Amerikalıları geride bıraktı ve Amerikanların saniyenin onda ikisi bir zaman önünde bitirerek yeni bir rekora imza attı. Kadınlar aynı müsabakada, Amerikanlar, Hollanda ve İsveç'in önünde bitirerek, dünya rekorunun sahibi oldular.
Samaranch, eşi hasta olduğundan dolayı ayrılmak zorunda kaldı. O varana kadar, eşi ölmüştü. Samaranch yeniden dört gün sonra Sidney'e döndü. Olimpiyat bayrağı yarıya indirilerek, müsabakalar boyunca Samaranch'ın eşine saygının bir işareti olarak dalgalandı.
Erkekler triatlonun son 100 metresinde koşan Kanadalı Simon Whitfield, müsabakanın açılış galibi oldu.
Bisiklet yarışında Robert Bartko arkadaşı Alman Jens Lehmann'ı yeni bir Olimpiyat Rekoru kırarak bireysel müsabakada yendi. Aynı müsabaka kadınlar yarı finalde Leontien Zijlaard-van Moorsel dünya rekoru kırdı.
Havuzda Amerikalı Tom Dolan 400 m. Karışık stil yüzmede dünya rekoru kırdı dört yıl önce Atlanta'da kazandığı unvanını başarıyla korudu. Hollandalı Inge de Bruijn yine kendine ait olan zamanı bir saniyeden fazla geliştirerek 100 m. kelebek finalini kazandı ve yeni bir dünya rekoru kırdı.
Avustralyalılar için asıl müsabaka, Oyunların 4. günündeki 200 m. serbest stildi. Hollandalı Pieter van den Hoogenband yarı finalde yeni bir dünya rekoru kırarak, çok yakınındaki, yeni bir rekora yaklaşan Avustralyalı kahraman Ian Thorpe'dan da unvanını aldı. Final müsabakaları bittiğinde, Van den Hoogenband'in zamanı yarı finaldeki ile aynıydı ve Thorpe'un yarım saniye önünde bitirdi.
Çin önceki iki olimpiyatta da ikinci olduktan sonra, bu oyunlarda erkekler takım tüm jimnastik yarışmalarında altın madalya kazandılar. Diğer madalyalar Ukrayna ve Rusya tarafından alındı.
Zijlaard-van Moorsel bisiklette kendine ait dünya rekorunu geliştirerek altın madalyayı kazandı ve beklentilere ulaştı.
İngiltereli Steve Redgrave kürek yarışını kazanmasıyla, Olimpiyatlarda üst üste 5 kez altın madalya kazanarak, seçkinler kulübünün bir üyesi durumuna geldi.
4 x 100 metre karma stil bayrak yarışında, B.J. Bedford, Megan Quann (Jendrick), Jenny Thompson and Dara Torres'ten oluşan takım 3:58 ile yüzerek, 4 dakika altındaki ilk bayanlar bayrak takımı oldular ve dünya rekoru kırarak ABD adına altın madalyayı elde ettiler.
Rulon Gardner'ın NCAA'da bir şampiyonluğu veya dünya klasmanında bir madalyası yoktu fakat Grekoromen güreşte süper ağır sınıfında Rus Alexander Karelin'i yenerek altın madalyayı kazandı. Karelin Seul'de, Barselona'da ve Atlanta'da altın madalya kazanmıştı. Bu müsabakadan önce de uluslararası müsabakalarda hiç maç kaybetmemiş, 13 yıldır tüm karşılaşmalardan galip ayrılmış ve on yıldır da puan vermemişti.
Avustralyalı Cathy Freeman Telstra Olimpiyat stadyumundaki coşkulu kalabalığın önünde, Jamaikalı Lorraine Graham ve İngiliz Katharine Merry'i geçerek 400 metre finalini kazandı. Freeman bu galibiyetle Olimpiyat Oyunları tarihinde Olimpiyat Ateşini yakıp sonra Altın Madalya kazanan ilk yarışmacı oldu.
Kanadalı atletler, resmî başbakanları Pierre Trudeau'nun Montreal'de öldüğünü duyduktan sonra, ona saygının bir gereği olarak olimpiyat köyündeki Kanada bayraklarını yarıya indirdiler. (Zaman farkından dolayı, Trudeau öldüğünde Sidney'de 29 Eylül'dü).
Kamerun Olimpiyat Stadyumunda Erkekler Olimpik Futbol Finalinde İspanya'yı yenerek tarihi bir altın madalyanın sahibi oldu. Maçın skoru penaltı atışlarıyla belirlendi.
Kapanış töreni, Christine Anu'nun hit şarkısı Island Home'u coşkulu sahnede söylemesiyle başladı. Şarkısını, stadyumun ortasındaki Geodome sahnesinin tepesinde birkaç aborijin dansçı ve etrafında yüzlerce şemsiye ve fenerler ile aborijin rüyası figürünü oluşturan çocuklarla beraber seslendirdi.
Geodome Sahnesi, katlı bir sahne olup, mekanik olarak yükselip bir volkan şeklini alıyordu ve törenlerde bu sahne kullanıldı.
IOC Başkanı Juan Antonio Samaranch, Kapanış töreninde şu sözleri söyledi:
"Sizlere bugüne kadarki dünyanın en iyi Olimpiyat Oyunlarını gerçekleştirdiğinizi gurur ve mutlulukla bildiririm."
Kapanış töreninde Olimpiyat Marşını soprano Yvonne Kenny seslendirdi. Seremoni, Jimmy Barnes, Midnight Oil, Kylie Minogue, Slim Dusty, Christine Anu, Nikki Webster, John Paul Young, Melbornlu şarkıcı Vanessa Amorosi, Tommy Emmanuel CGP ve pop duayeni Savage Garden'ın performanslarıyla renklendi.
Oyunlar, birdahaki sefere doğum yerleri olan Atinaya taşınacak ve 2004 Yaz Olimpiyatları bu şehirde gerçekleştirilecektir. Tören, Sidney Limanındaki devasa havaifişek gösterisiyle son buldu.
Madalya kazanılan spor dalları aşağıdadır:
|
2000 Oyunları için toplanan madalya sayılarına ilişkin sıralama aşağıdaki gibidir. (Ev sahibi ülke vurgulu yazılmıştır)
Sıra | Ülke | Altın | Gümüş | Bronz | Toplam |
---|---|---|---|---|---|
1 | ![]() | 37 | 24 | 31 | 92 |
2 | ![]() | 32 | 28 | 28 | 88 |
3 | ![]() | 28 | 16 | 15 | 59 |
4 | ![]() | 16 | 25 | 17 | 58 |
5 | ![]() | 13 | 17 | 26 | 56 |
6 | ![]() | 13 | 14 | 11 | 38 |
7 | ![]() | 13 | 8 | 13 | 34 |
8 | ![]() | 12 | 9 | 4 | 25 |
9 | ![]() | 11 | 11 | 7 | 29 |
10 | ![]() | 11 | 10 | 7 | 28 |
ABD adına yarışan Marion Jones, Eylül 2000'den Temmuz 2001'e kadar tetrahidrogestrinon (THG) kullandığını itiraf etmesinden sonra kazandığı 2 altın ve 2 bronz madalyayı iade etti. IOC'de resmî olarak Jones'un madalyalarını geri aldı. Ayrıca 2 yıl boyunca da IAAF bünyesindeki yarışmalardan da men edildi.[2] [3] [4] [5][6][7][8][9][10][11][12][13]
Sidney Oyunlarına 1996 dan 2 fazla olarak, 199 Ulusal Olimpiyat Komitesi (NOC) katıldı. Bunun yanında 4 Timorlu 2000 Yaz Olimpiyatları'nda Bireysel Olimpiyat Atletleri vardı. Eritre, Mikronezya ve Palau bu yıl olimpiyatlara ilk kez katılım gösterdiler.
Afganistan, 1996'da katılıp 2000'de yer almayan tek ülkeydi.
Katılan Ulusal Olimpiyat Komiteleri |
---|
|
Açılış ve Kapanış Seremonilerinde uluslararası yayıncılar tarafından kullanılan görüntülerin çoğu, SOBO'dan (Sidney Olimpiyat Yayıncılığı Kuruluşu) Avustralyalı yönetmen Peter Faiman tarafından çekildi. Oyunlar aşağıdaki yayıncı kuruluşlar tarafından gösterildi:
Oyunlar devam ederken, Avustralya'da The Games adında bir komedi programı yayımlandı(sonraki bir tarihte Yeni Zelanda'da da yayınlandı). Programın özelliği, oyunları düzenleyen üst düzey organizatörler ve bürokratların etkilendiği olaylar ve durumların anlatılmasıydı.
NBC kendi kanalı ve kardeş kanalları olan CNBC ve MSNBC'de 400 saatin üzerinde yayın yaptı. Amerika'da ise, canlı yayın yerine 15 saatlik bir farkla banttan yayın yapıldı. Tek istisna durum ise, Erkekler Basketbol Final karşılaşmasıydı ve ABD, Fransayı 85-75 yenerek altın madalyayı kazandı. Bu karşılaşma, yerel tarihle 30 Eylül Cumartesi günü yayınlanırken, Avustralya'da tarih 1 Ekim Pazar idi. 2004 yayınlarında ise NBC ve diğer kardeş kanalları, sabah ve öğleden sonra olmak üzere müsabakaları canlı yayınladılar ve primetime zamanlarında da altyazılar ve banttan gösterimlerle yayınlar yapıldı.
Yayınlar esnasında yaşanan üzücü gelişme Kanada televizyonu tarafından duyuruldu. 28 Eylül tarihinde, CBC Olimpiyatları yayınlarken, yayın şefi Peter Mansbridge programı kesti ve şu sözlerle devam etti:
Kanada'da Olimpiyatları ve kapanış törenini izlemek isteyen insanlar, TSN kanalını açmak zorundaydılar çünkü CBC, Pierre Trudeau'nun ölümü ve devlet töreni ile ilgili haberler yayınlamaktaydı.
Birkaç yarı idari kuruluş, Sidney Oyunlarında yapı, organizasyon ve yürütme faaliyetlerinden sorumlu idi. Bunlar:
Bu organizasyonlar, aşağıdaki birimlerle yakın ilişki içinde çalışmışlardır:
Sidney Milenyum Maskotları, Syd, Milli ve Olly Matt Hatton ve Jozef Szekeres tarafından tasarlandılar.
Bu kurumlar genel olarak " Olimpiyat Ailesi" olarak anıldılar.
2000 Yaz Paralimpiyatları organizasyonu, SPOC- Sidney Paralimpiyat Organizasyonu Komitesi sorumluluğundaydı. Planlanan ve yürütülen Paralimpik Oyunlarının çoğunun modası geçmiş olsa da, birçok program Olimpik ve Paralimpik Oyunlar olarak beraber tasarlandı.
Olimpiyat Oyunları Organizasyonu, sadece mevcut spor müsabakalarını içermemekteydi, bunların yanında müsabaka alanlarının ve civarın yönetimi (bazen yapımı), Sidney Olimpik Sanat Festivali ve Olimpiyat meşalesi koşusunun organizasyonunu yapmıştır. Koşu rotası burada gösterilmiştir:
Olimpiyatın evreleri bir proje olarak birkaç evreye ayrıldı ve geniş ölçekte uygulandı:
SOCOG'un iç organizasyonları, proje evrelerini geliştirdi ve çoğu kez radikal biçimde değiştirdi.
1998'in sonlarında tasarım öncelikle "işlevsel"di. CEO'nun iki sıra altında olan Sandy Hollway beş grup (Grup Genel Müdürleri ve CEO vekili tarafından yönetilir) ve yirmi bölüm (Bölüm Genel Müdürleri tarafından yönetilir) oluşturdu ve bunlar arasında programlar, alt programlar ve projelerin dağılımın yaptı.
1999'da işlevsel alanlar coğrafi bölge ve sahne takımları olarak ayrıldı (Bölge Müdürleri ve Sahne Müdürleri tarafından yönetilir) ve işlevsel alan çalışanları bu iki müdürün sorumluluğuna verildi. Örneğin, SOCOG bir matriks yapısına büründü. Devletlerarası Futbol bölümü 1998'de oluşturuldu ve coğrafi tabanlı alan takımlarının ilkiydi.
Sidney 2000 için gönüllü programının kökenleri teklif aşamasında tarih olarak 1992'ye kadar gitmektedir.
17 Aralık 1992'de, bir grup Sidneyli şehirli, Sidney'deki Wentworth Parktaki Spor Evinde bir toplantı düzenleyerek 2000 Olimpiyatları ve Paralimpik Olimpiyatları'na ev sahipliği yapmak konusunda ilgilerini belirttiler.
1999'a gelene kadar, Sidney'in teklifi kabul edildikten sonra yaklaşık 42 kişilik ufak bir grup olan gönüllüler topluluğu 500 kişiye kadar çıktı. Bu gönüllüler Öncü Gönüllüler olarak bilinmektedirler. Öncü Gönüllüler programı, Gönüllülük Merkezi ve TAFE gibi önemli üstdüzey topluluklara başvurma aşamasında SOCOG'un içindeki Gönüllü Hizmetleri Bölümü tarafından yönlendirildi. Bazı Öncü Gönüllüler oyunların görünmeyen mirası olarak ortaya çıkan topluluk ruhuyla hala her dört ayda bir bir araya gelmektedirler.
Olimpiyat oyunları süresince Olimpiyat sahasında veya şehrin herhangi bir yerinde onbinlerce gönüllü yardımda bulundu. Atletlere yapılandan birkaç gün önce, onlar içinde gurur duyulduğuna dair bir geçit töreni yapıldı.
2000 Yaz Olimpiyatları için seçilen maskotlar:[14]
Ayrıca birde resmî olmayan Fatso the Fat-Arsed Wombat adında bir maskot vardı, The Dream with Roy and HG komedi takımı tarafından ünlendirildi.
1991'in sonuna kadar,[15] Avustralya şu iki parayı basmaya devam etti:
1992'de, bu paralar dolaşımdan kaldırılmaya başlandı. İnsanlar hala dolaşımda olan paralarını değiştirilmeye sevkedildiler.
Bu 1 ve 2 centlik bozuk paralar eritildi ve 2000 Olimpiyatları için bronz madalyaya dönüştürüldü.[16][17]
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.