From Wikipedia, the free encyclopedia
Ugljen-dioksid, ugljični dioksid, karbon dioksid ili ugljenik(IV)-oksid je atmosferski gas koji se sastoji od od jednog atoma ugljenika i dva atoma kiseonika. Hemijska formula ovog gasa je CO2.
Ugljen-dioksid | |
---|---|
![]() | |
![]() |
![]() |
Drugi nazivi | Gas ugljene kiseline Ugljen anhidrid Ugljen oksid Ugljen(IV) oksid Suvi led (čvrsta faza) |
Identifikacija | |
CAS registarski broj | 124-38-9 ![]() |
PubChem[1][2] | 280 |
ChemSpider[3] | 274 ![]() |
UNII | 142M471B3J ![]() |
EINECS broj | |
UN broj | 1013 |
KEGG[4] | |
MeSH | |
ChEBI | 16526 |
ChEMBL[5] | CHEMBL1231871 ![]() |
RTECS registarski broj toksičnosti | FF6400000 |
ATC code | V03 |
Bajlštajn | 1900390 |
Gmelin Referenca | 989 |
3DMet | B01131 |
Jmol-3D slike | Slika 1 Slika 2 |
Svojstva | |
Molekulska formula | CO2 |
Molarna masa | 44.01 g mol−1 |
Agregatno stanje | Bezbojni gas |
Miris | Bez mirisa |
Gustina | 1562 kg/m3 (čvrst na 1 atm i −78.5 °C) 770 kg/m3 (tečan na 56 atm i 20 °C) 1,977 kg/m3 (gas na 1 atm i 0 °C) |
Tačka topljenja |
-78 °C, 194.7 K, -109 °F (subl.) |
Tačka ključanja |
-57 °C, 216.6 K, -70 °F (na 5.185 bar) |
Rastvorljivost u vodi | 1,45 g/L na 25 °C, 100 kPa |
Napon pare | 5,73 MPa (20 °C) |
pKa | 6,35, 10,33 |
Indeks prelamanja (nD) | 1,1120 |
Viskoznost | 0,07 cP na −78.5 °C |
Dipolni moment | 0 D |
Struktura | |
Kristalna rešetka/struktura | trigonalna |
Oblik molekula (orbitale i hibridizacija) | linearan |
Termohemija | |
Standardna entalpija stvaranja jedinjenja ΔfH |
−393,5 kJ·mol−1 |
Standardna molarna entropija S |
214 J·mol−1·K−1 |
Specifični toplotni kapacitet, C | 37,135 J/K mol |
Opasnost | |
Podaci o bezbednosti prilikom rukovanja (MSDS) | Sigma-Aldrich |
NFPA 704 | |
Srodna jedinjenja | |
Drugi anjoni | Ugljen disulfid Ugljen diselenid |
Drugi katjoni | Silicijum dioksid Germanijum dioksid Kalaj dioksid Olovo dioksid |
Srodna oksidi ugljenika | Ugljen monoksid ugljen suboksid Diugljen monoksid ugljen trioksid |
Srodna jedinjenja | ugljena kiselina karbonil sulfid |
Ukoliko nije drugačije napomenuto, podaci se odnose na standardno stanje (25 °C, 100 kPa) materijala | |
Infobox references |
Pod normalnim uslovima ugljen-dioksid je u gasovitom agregatnom stanju. Bez mirisa je, zagušljiv, nezapaljiv, teži od vazduha. Adijabatskom ekspanzijom (širenjm sa visokog na atmosferski pritisak) delimično prelazi u čvrsto stanje (suvi led).
Osnovna upotreba je za hlađenje u transportu.