From Wikipedia, the free encyclopedia
Dietil etar (etil etar, ili jednostavno etar) je organsko jedinjenje iz etarske klase sa formulom (C2H5)2O. On je bezbojna, visoko isparljiva zapaljiva tečnost sa karakterističnim mirisom. On je u širokoj upotrebi kao rastvarač i svojevremeno je se koristio kao generalni anestetik. Etar as delimično rastvoran u vodi (6.9 g/100 mL).[7]
Dietil etar | |
---|---|
![]() | |
![]() | |
IUPAC ime | |
Drugi nazivi | Etil etar; Etil oksid; 3-Oksapentan; Etoksietan |
Identifikacija | |
CAS registarski broj | 60-29-7 ![]() |
PubChem[1][2] | 3283 |
ChemSpider[3] | 3168 ![]() |
UNII | 0F5N573A2Y ![]() |
KEGG[4] | |
ChEBI | 35702 |
ChEMBL[5] | CHEMBL16264 ![]() |
RTECS registarski broj toksičnosti | KI5775000 |
Jmol-3D slike | Slika 1 |
Svojstva | |
Molekulska formula | C4H10O |
Molarna masa | 74.12 g mol−1 |
Agregatno stanje | bezbojna tečnost |
Gustina | 0.7134 g/cm3, tečnost |
Tačka topljenja |
-116.3 °C, 157 K, -177 °F |
Tačka ključanja |
34.6 °C, 308 K, 94 °F |
Rastvorljivost u vodi | 69 g/L (20 °C) |
Indeks prelamanja (nD) | 1.353 (20 °C) |
Viskoznost | 0.224 cP (25 °C) |
Struktura | |
Dipolni moment | 1.15 D (gas) |
Opasnost | |
Podaci o bezbednosti prilikom rukovanja (MSDS) | External MSDS |
Opasnost u toku rada | Ekstremno zapaljiv (F+), štetan (Xn) |
NFPA 704 | |
R-oznake | R12 R19 R20 R22 R66 R67 |
S-oznake | S9 S16 S29 S33 |
Tačka paljenja | -45 °C[6] |
Tačka spontanog paljenja | 160 °C[6] |
Srodna jedinjenja | |
Srodna materije: Etri | Dimetil etar Metoksipropan |
Srodna jedinjenja | Dietil sulfid Butanoli (izomer) |
Ukoliko nije drugačije napomenuto, podaci se odnose na standardno stanje (25 °C, 100 kPa) materijala | |
Infobox references |
On je veoma važan rastvarač u proizvodnji celulozne plastike kao što je celuloza acetat.[8]
Dietil etar ima visoki cetanski broj od 85-96, i koristi se kao početni fluid dizel i benzinskih motora[9] zbog njegove visoke isparljivosti i niske temperature samozapaljivanja. On se iz istog razloga koristi kao komponenta u mešavinama goriva za modele motora sa karburatorskim kompresionim paljenjem.
Dietil etar je uobičajeni laboratorijski rastvarač. Njegova rastvorljivost u vodi je ograničena, iz kog razloga se koristi za tečnost-tečnost ekstrakciju. Kad se koristi sa vodenim rastvorima, organski slog dietil etra je iznad zbog manje gustine od vode. On se često koristi kao rastvarač za Grignardovu reakciju i niz drugih reakcija sa organometalnim reagensima. Zbog njegove primene u proizvodnji nedopuštenih supstanci, on je svrstan u tabelu II prekursora pod konvencijom Ujedinjenih naroda protiv nezakonitog prometa opojnim drogama i psihotropnim materijama.[10]