Dacit
From Wikipedia, the free encyclopedia
From Wikipedia, the free encyclopedia
Dacit (engl. , fr. , nem. Dacit, rus. Дацит) je vulkanska stena izgrađena od kvarca, natrijsko-kalijskih plagioklasa i bojenih minerala[1]. Ove stene su izlivni ekvivalenti magmatske stene kvarcdiorita. Njihov naziv potiče od reči Dacia, starog naziva za Rumuniju, gde su dosta zastupljeni.
Minerali koji izgrađuju dacit su: intermedijarni plagioklas (andezin), kvarc i bojeni minerali (biotit, hornblenda, piroksen). Na osnovu bojenih minerala izdvajaju se različiti varijeteti dacita: biotitski dacit, amfibolitski dacit, itd. Boja stene varira u zavisnosti od sadržaja i vrste bojenih minerala i stepena kristaliniteta osnovne mase.
Struktura stene je porfirska, a tekstura fluidalna. Lučenje dacita je pločasto i stubasto.
Smanjenjem količine kvarca, ove stene čine prelaze ka andezitima, kada se nazivaju dacito-andeziti, dok povećanjem količine kalijskog feldspata pokazuju prelaz prema kvarclatitima.
Javljaju se u većim masivima, često sa andezitima. U Srbiji se javljaju na Rudniku, kod Slavkovice, na zapadnim padinama Kopaonika, u dolini Ibra, kod Surdulice.
Značajan su građevinski materijal. Koriste se za izradu kocke za puteve, ivičnjake, lomljeni kamen, itd. Najveći kamenolomi nalaze se u Slavkovici i Kadinoj Luci.