Loading AI tools
miasto (rej. Stuttgart, kr. zw. Badenia-Wirtembergia, Niemcy) Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Stuttgart (MAF: /ˈʃtʊtɡaʁt/, ⓘposłuchaj; szwabski Schduágórd) – miasto na prawach powiatu leżące nad rzeką Neckar w Niemczech, stolica i największe miasto kraju związkowego Badenia-Wirtembergia, siedziba rejencji Stuttgart oraz regionu Stuttgart. 31 grudnia 2022 roku, z liczbą mieszkańców wynoszącą 632 885, Stuttgart zajmował szóste miejsce w Niemczech pod względem liczby ludności[potrzebny przypis].
![]() Staatsoper Stuttgart ; Mercedes-Benz Welt; Schloss Solitude ; Stadtbibliothek Stuttgart ; Kunstmuseum Stuttgart ; Neues Schloss; Königsbau ; Marquardtbau | |||||
| |||||
Państwo | |||||
---|---|---|---|---|---|
Kraj związkowy | |||||
Zarządzający |
Frank Nopper↗ | ||||
Powierzchnia |
207,32 km² | ||||
Wysokość |
247 m n.p.m. | ||||
Populacja (31 grudnia 2022) • liczba ludności • gęstość |
| ||||
Nr kierunkowy |
0711 | ||||
Kod pocztowy |
70173–70619 | ||||
Tablice rejestracyjne |
S | ||||
![]() | |||||
Położenie na mapie Badenii-Wirtembergii ![]() | |||||
Położenie na mapie Niemiec ![]() | |||||
![]() | |||||
Strona internetowa |
Stuttgart leży w centrum jednego z 14 europejskich regionów metropolitarnych Badenii-Wirtembergii (niem. Europäische Metropolregion Stuttgart).
Miasto podzielone jest na 23 okręgi administracyjne (Stadtbezirk), które z kolei dzielą się na 152 dzielnice (Stadtteil).
Okręgi administracyjne Stuttgartu: Bad Cannstatt, Birkach, Botnang, Degerloch, Feuerbach, Hedelfingen, Möhringen, Mühlhausen, Münster, Obertürkheim, Plieningen, Sillenbuch, Stammheim, Stuttgart-Mitte, Stuttgart-Nord, Stuttgart-Ost, Stuttgart-Süd, Stuttgart-West, Untertürkheim, Vaihingen, Wangen, Weilimdorf oraz Zuffenhausen.
Dzieje miasta sięgają czasów rzymskich, gdy w tym miejscu istniał wojskowy obóz warowny, największy i najważniejszy w środkowym biegu Neckaru, położony przy skrzyżowaniu ważnych dróg. W 746 w Cannstatt miała miejsce tzw. krwawa łaźnia, m.in. śmierć przywódców Alemanów i Bawarów[2].
Stuttgart był od 1806 roku stolicą królestwa Wirtembergii, a po roku 1918 republiki. W czasie II wojny światowej miasto zostało znacznie zniszczone wskutek bombardowań. II wojnę światową w Stuttgarcie zakończyło wkroczenie wojsk francuskich 22 kwietnia 1945[3]. Od 1946 Stuttgart był stolicą kraju związkowego Wirtembergia-Badenia, a następnie od 1952 – Badenia-Wirtembergia.
Miasto i jego okolica są znane ze znajdujących się w nim przedsiębiorstw. Najbardziej znaczące to:
Region Stuttgartu wykazuje największe w Niemczech nagromadzenie instytucji naukowych, akademickich i badawczych. Nigdzie w Niemczech nie jest zgłaszane więcej patentów niż w Stuttgarcie. Nakłady na prace badawczo-rozwojowe w tym regionie wynoszą około 4,3 miliarda euro rocznie.
W Stuttgarcie znajduje się sześć Instytutów Fraunhofera, uniwersytety: Universität Stuttgart i Universität Hohenheim, dwa Instytuty Maxa Plancka oraz inne instytucje naukowo-badawcze.
Poza tym Stuttgart jest centrum medialnym, a mianowicie swe siedziby mają tutaj:
Miasto jest siedzibą stowarzyszenia Technisches Hilfswerk dla Badenii-Wirtembergii[4].
W południowej części Stuttgartu krzyżują się autostrady: A8, z A81 oraz krótki miejski odcinek autostrady A831, który prowadzi od węzła do śródmieścia Stuttgartu. Przed wjazdem samochodem do centrum miasta wykupić należy specjalną plakietkę (Umweltzone).
Stuttgart jest dużym węzłem kolejowym. Ważniejsze linie kolejowe wiodą w kierunkach:
Główny dworzec kolejowy Stuttgart Hauptbahnhof jest dworcem czołowym, ale w ramach projektu Stuttgart 21 planowane jest przeniesienie torowisk pod ziemię i przebudowa dworca na przelotowy.
Stacje kolejowe: Stuttgart-Feuerbach, Stuttgart Neckarpark, Stuttgart Nord, Stuttgart Österfeld.
Podstawą publicznego transportu zbiorowego jest 15 regularnych linii kolei miejskiej, jedna linia tramwajowa (aktualnie przebudowywana do standardu kolei miejskiej) oraz 55 linii autobusowych. Od końca lat 60. XX wieku istniejąca wąskotorowa sieć tramwajowa jest sukcesywnie przebudowywana na kolej miejską. Tory w ścisłym centrum miasta poprowadzone są pod ziemią, a w pozostałych dzielnicach pociągi poruszają się w większości po wydzielonych torowiskach. W system komunikacji miejskiej włączona jest także kolej zębata łącząca dzielnicę Degerloch z południową częścią centrum miasta. Komunikację na szerszym obszarze zapewnia sześć linii podmiejskiej kolei S-Bahn, które łączą Stuttgart z kilkoma mniejszymi miastami satelickimi.
We wszystkich środkach transportu zbiorowego obowiązują bilety i taryfa związku komunikacyjnego VVS (Verkehrs- und Tarifverbund Stuttgart).
W rejonie południowej granicy miasta położony jest port lotniczy Stuttgart. Jest to największe lotnisko w Badenii-Wirtembergii, na którym odprawiono w 2006 ponad 10 milionów pasażerów.
MHPArena (wcześniej Neckarstadion, Gottlieb-Daimler-Stadion i Mercedes-Benz Arena) – stadion klubu. W 1993 odbyły się tutaj lekkoatletyczne mistrzostwa świata, a w 1986 mistrzostwa Europy. W 2006 arena piłkarskich mistrzostw świata (odbyło się na niej sześć meczów).
W Stuttgarcie odbywa się jeden z turniejów tenisowych wchodzących w skład WTA (Porsche Tennis Grand Prix) i ATP (MercedesCup).
Miejscowości partnerskie:
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.