Loading AI tools
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Obniżenie Orawsko-Podhalańskie (514.1) – makroregion w Polsce i na Słowacji, w Centralnych Karpatach Zachodnich. Znajduje się między Łańcuchem Tatrzańskim na południu a Beskidami Zachodnimi na północy. Zaliczają się do niego[1]:
![]() | |
![]() Zasięg regionu w obrębie Polski | |
Megaregion | |
---|---|
Prowincja | |
Podprowincja | |
Makroregion |
Obniżenie Orawsko-Podhalańskie |
Zajmowane jednostki administracyjne |
Słowacja |
Obniżenie w eocenie było niecką sedymentacyjną wypełnioną fliszem podhalańskim o miąższości około 3 km. W neogenie południowa jej część podczas wypiętrzania się Łańcucha Tatrzańskiego została znacznie podniesiona, zaś północna ulegała uginaniu i przesunięciu na północ. W górnym miocenie zagłębienie w zachodniej części niecki wypełniło się wodą. Powstało jezioro, które później wypełniło się kilkusetmetrowej grubości warstwą żwirów i iłów niesionych przez wodę z wypiętrzających się Tatr. Warstwa tych żwirów i iłów spowodowała podniesienie północnej części obniżenia i jego pochylenie z południa na północ, procesy wymywania i sedymentacji osadów zaś zróżnicowanie go na 4 makroregiony[1].
Obniżenie w kierunku od wschodu na zachód ma długość około 70 km, w kierunku z południa na północ szerokość około 20–30 km. W Polsce znajduje się tylko środkowa część o powierzchni około 900 km². Przez Obniżenie biegnie Wielki Europejski Dział Wodny. Część zachodnia należy do zlewiska Morza Czarnego, część wschodnia do zlewiska Morza Bałtyckiego[1]. Dział ten przebiega granią główną Orawicko-Witowskich Wierchów oraz przecina Kotlinę Orawsko-Podhalańską, najniżej (na wysokość 653 m n.p.m.) schodząc na torfowisku Puścizna Rękowiańska w okolicy Piekielnika[2].
Region zamieszkiwany jest przez kilka grup etnicznych. W środkowej części, w dorzeczu Dunajca są to górale polscy, w dorzeczu Orawy głównie słowaccy, ale częściowo również polscy Orawianie. Część wschodnią zamieszkują Spiszacy, ale częściowo także Rusini. W polskiej części Obniżenia Orawsko Podhalańskiego w 1998 r. mieszkało około 150 tys. ludzi, z tego 40% w dwóch największych miastach regionu – Nowym Targu i Zakopanem[1].
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.