Loading AI tools
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Literatura słowacka
Do upadku państwa wielkomorawskiego na ziemiach słowackich uprawiana była literatura w języku starosłowiańskim zapoczątkowana przez misję chrystianizacyjną Cyryla i Metodego. Od tego czasu aż do XV wieku w powszechnym użyciu była literatura węgierska i czeska, zwłaszcza łacińska. Pierwszym utworem literackim dotyczącym ziem słowackich, okolic miast Nitra i Trenczyn, była tzw. legenda Maurusa (słow. Maurova legenda), czyli Żywot świętych pustelników: Świerada, czyli Andrzeja i Benedytka (łac. Vitae Sanctorum Zoerardi seu Andreas et Benedicti eremitarum)[1].
Po najazdach mongolskich część słowackich miast objęta została kolonizacją na prawie niemieckim. Napływ ludności niemieckiej doprowadził do antagonizmów z ludnością miejscową, wśród której zaczęło rozpowszechniać się pisarstwo w języku narodowym. Jednocześnie brak ośrodka literackiego i funkcjonowanie licznych dialektów skłoniły Słowaków do używania języka czeskiego, którego forma literacka była już rozwinięta. Na rozpowszechnienie czeszczyzny wśród Słowaków wpływ miała m.in. popularyzacja husytyzmu. Z XIV w. pochodzą stworzone na Słowacji w języku czeskim poezje o charakterze religijnym: O wierni chrześcijanie (cz. Ó, verný kresťane)[1] oraz powstałe w 1380 Mario, Matko, racz prosić o to (cz. Mária, matko, ráč prositi za to)[2]. Wpływy języka polskiego widoczne są w powstałych w 1480 Modlitwach spiskich (cz. Spišské modlitby)[1]. Do innego zabytku literatury z tamtego okresu należy powstała w 1457 poezja o tematyce miłosnej O, miła panno... (cz. Ó, milá panna...) spisana przez Leonarda z Uničova . W tych utworach, pisanych w języku czeskim, widoczne były wpływy języka słowackiego[3].
Zabytkiem literatury słowackiej powstałym w połowie XVIII wieku jest Biblia kamedulska.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.