Loading AI tools
Wąskotorowy pasażerski wagon silnikowy Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
1Mw – typ dwukierunkowych, czteroosiowych wąskotorowych wagonów silnikowych wyprodukowanych w Chorzowskiej Wytwórni Konstrukcji Stalowych Konstal w latach 1960–1966 w liczbie 4 sztuk, przystosowanych do kursowania na torze o rozstawie szyn 750 mm. Na PKP wagony te nosiły oznaczenia Mx-201 do 204, zmienione następnie na MBxd1-201 do 204.
![]() MBxd1-204 na stacji w Krośniewicach | |
Kraj produkcji | |
---|---|
Producent | |
Lata budowy |
1960–1966 |
Układ osi |
B'2' |
Układ wagonów |
s |
Wymiary | |
Masa służbowa |
18 t |
Długość |
15260 mm |
Szerokość |
2260 mm |
Wysokość |
3040 mm |
Średnica kół |
700 mm |
Napęd | |
Typ silników |
Wola DTK 150 (Wola 14H6)[uwaga 1] |
Liczba silników |
1 × 150 KM (1 × 180 KM)[uwaga 1] |
Parametry eksploatacyjne | |
Rodzaj przekładni |
mechaniczna |
Prędkość konstrukcyjna |
45 km/h |
System hamulca |
Westinghouse XR 1 |
Parametry użytkowe | |
Liczba miejsc siedzących |
32 + 4 odchylane |
W latach 50. XX wieku Centralny Zarząd Kolei Dojazdowych podjął działania zmierzające do zastąpienia w ruchu osobowym pociągów prowadzonych trakcją parową wagonami silnikowymi. W roku 1958 zlecono produkcję takich pojazdów Chorzowskiej Wytwórni Konstrukcji Stalowych Konstal oraz przekazano jej dokumentację opracowaną przez Centralne Biuro Konstrukcyjne Przemysłu Taboru Kolejowego w Poznaniu[1].
1Mw to dwukierunkowy czteroosiowy wagon silnikowy pierwotnie napędzany silnikiem wysokoprężnym typu Wola DTK 150 o mocy 150 KM i wyposażony w pięciostopniową przekładnię mechaniczną (skrzynię biegów) typu Jelcz sterowaną pneumatycznie. Napęd ze skrzyni biegów był przenoszony za pomocą wału Cardana do przekładni nawrotnej, a następnie na obie osie jednego z wózków (układ osi B'2'). Pojazd wyposażony jest w hamulec pneumatyczny systemu Westingouse’a (typ XR1)[1].
W latach 80. XX wieku podczas napraw głównych silniki Wola DTK 150 wymieniono na nowocześniejsze i mocniejsze silniki typu Wola-Henschel 14H6, skrzynie biegów zastąpiono pochodzącymi z samochodów KAMAZ, zaś przekładnie osiowe – pochodzącymi z lokomotyw serii Lxd2[2].
Pudło wagonu wykonano ze stali. Wnętrze wagonu podzielone jest na cztery przedziały: przedział pasażerski (a w nim 32 stałe miejsca siedzące i 4 rozkładane), przedział silnikowy (umieszczony w środkowej części wagonu, dzielący część pasażerską na dwie części) oraz dwie kabiny maszynisty – po jednej na każdym końcu wagonu. Kabiny pierwotnie były dość niewielkie, a obok nich znajdowały się przedsionki i drzwi do przejścia międzywagonowego. Z czasem przejścia międzywagonowe i przedsionki zlikwidowano dzięki czemu powiększono kabinę maszynisty i utworzono w niej miejsce dla kierownika pociągu[1].
Pierwszy z wyprodukowanych wagonów typu 1Mw (Mx201, później przenumerowany na MBxd1-201) przekazano w roku 1960 do eksploatacji próbnej na Krotoszyńską Kolej Dojazdową (Parowozownia Pleszew). Mimo tego, że w początkowym okresie eksploatacji wagon sprawował się dobrze, szybko pojawiły się liczne usterki. Największe problemy sprawiała skrzynia biegów oraz przekładnie osiowe. W celu usunięcia usterek wagon wysłano do producenta[1].
Wszystkie wagony typu 1Mw eksploatowano pierwotnie na Krotoszyńskiej Kolei Dojazdowej, skąd z czasem trafiły na inne koleje – Śmigielską Kolej Dojazdową oraz Kujawskie Koleje Dojazdowe. W połowie lat 80. XX wieku wszystkie cztery wagony trafiły na Wrocławską Kolej Dojazdową, gdzie pracowały aż do jej likwidacji w roku 1991[2]. Po likwidacji Wrocławskiej KD wagony przesłano do Lokomotywowni Krośniewice[1]. Do dziś zachowały się dwa z czterech wyprodukowanych wagonów. Jeden z nich nadal stacjonuje w Krośniewicach, drugi – na stacji Rogów Towarowy Wąskotorowy (Kolej Wąskotorowa Rogów – Rawa – Biała)[3].
W listopadzie 2012 roku Starostwo Powiatowe w Gnieźnie sprzedało na złom odstawiony od 10 lat zdewastowany wagon MBxd1-201 (prototyp), co wywołało poruszenie prasy branżowej[4]. Jedynie część podzespołów udało się odkupić Fundacji Polskich Kolei Wąskotorowych w celu użycia przy planowanej odbudowie wagonu 203[5].
Oznaczenie pierwotne | Rok produkcji | Oznaczenie obecne | Numer CETAR[uwaga 2] | Przebieg służby | Stan |
---|---|---|---|---|---|
Mx201 | 1960 | MBxd1-201 | 00-380024960-3 | Pleszew Wąsk. (1960-1975), Śmigiel (1975-1987), Trzebnica Gaj (1987-1992) Krośniewice (1992-2002) Gniezno Wąsk. (2002-2012) |
Złomowany (2012) |
Mx202 | 1965 | MBxd1-202 | 00-380024961-1 | Pleszew Wąsk. (1965-1966), Krośniewice (1966-1969), Pleszew Wąsk. (1969-1971) Śmigiel (1971-1986) Trzebnica Gaj (1986-1992) Krośniewice (1992-1997) |
Złomowany (1997) |
Mx203 | 1965 | Mx-203 | 00-380024962-9 | Pleszew Wąsk. (1965-1985), Trzebnica Gaj (1985-1991), Krośniewice (1991-2001) Piotrków Trybunalski Wąsk. (2001-2003) Rogów Wąsk. (od 2003) |
Odstawiony |
Mx204 | 1966 | MBxd1-204 | 00-380024963-7 | Pleszew Wąsk. (1967-1977), Śmigiel (1977-1987), Trzebnica Gaj (1987-1991) Krośniewice (od 1991) |
Sprawny |
Pierwotnie wagony otrzymały oznaczenie serii Mx[uwaga 3] i numery inwentarzowe kolejno od 201 do 204. Pomimo tego, że 1 stycznia 1961 roku weszły w życie nowe przepisy o znakowaniu taboru wąskotorowego (instrukcja WM-11), to wagony te zachowały stare oznaczenia do czasu zmiany ich malowania z fabrycznego (kremowo-niebieski) na seledynowo-zielone z pomarańczowym pasem. Zgodnie z nowymi przepisami wagony uzyskały wtedy oznaczenie serii MBxd1[uwaga 4][uwaga 5] oraz zachowały dotychczasowe numery taborowe[1]. W roku 1975 wagony zyskały dodatkowe oznaczenia – ujednolicone dwunastocyfrowe numery CETAR zachowując jednocześnie dotychczasowe oznaczenie serii oraz numery inwentarzowe[8].
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.