Loading AI tools
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Hymny – zbiór ekspresjonistycznych hymnów Józefa Wittlina opublikowany po raz pierwszy w 1920 roku w Poznaniu. Utwory powstały w czasie oblężenia Lwowa w 1918 roku. Ich tematem jest wojna, nienawiść i czynione przez nią spustoszenie oraz pisarski apel o pokój i wyrzeczenie się broni[1]. Był to debiutancki tom poetycki tego autora.
W 1918 roku, po zwolnieniu z wojska Wittlin udał się do Lwowa, gdzie podjął studia. Tam też zastały go walki o miasto pomiędzy Ukraińcami i Polakami, które rozpoczęły się w październiku 1918 roku[2]. Doświadczenie wojny domowej i związanej z nią przemocy wstrząsnęło poetą. Pomiędzy październikiem a marcem, w czasie spacerów po obrzeżach miasta recytował i wykrzykiwał wiersze, które złożyły się na Hymny[3]. W 1929 roku w eseju Ze wspomnień byłego pacyfisty Wittlin napisał, iż twórczość ta pozwoliła mu zachować równowagę psychiczną w ogarniętym wojną mieście[2].
Hymny ukazały się po raz pierwszy w 1920 roku w Poznaniu. W kolejnych wydaniach (1927, 1929, 1978) Wittlin wprowadzał znaczne zmiany do tekstów, przede wszystkim likwidując ślady języka młodopolskiego i łagodząc elementy ekspresjonistyczne[4].
Hymny Wittlina napisane są zgodnie z ideologią pacyfizmu – zawierają wyraziste potępienie wojny, a także obłudy władców i polityków, którzy skazują prostych ludzi na niegodną śmierć w imię szczytnych ideałów, a także dosadny obraz cierpień wojennych, na które składa się głód, długotrwały marsz, zmęczenie, wszy i w końcu – cierpienie i śmierć w wyniku ran[5]. Zawierały także elementy franciszkanizmu, kierując się ku ludziom prostym i takim wartościom jak pogoda ducha, radość, pokora i dobro oraz braterstwo między ludźmi[6]. Utwory realizują ponadto poetykę ekspresjonizmu – są silnie dysharmonijne, oparte na kontrastach (pokora-bunt, modlitwa-bluźnierstwo, szept-krzyk)[1][7].
W Hymnach licznie występują powtórzenia, hiperbole, wykrzykniki, rozbudowane, dynamiczne obrazy oraz personifikacje (np. Nienawiści). Archaizm i styl podniosły zestawiane są ze słownictwem potocznym. Pisane są wierszem wolnym o nieregularnej strofice[8].
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.