Папуда, (познат како црноок грав од англиски black-eyed pea или козји грашок) — едногодишно мешункасто растение од семејството на бобовите со зрнест плод со ситно бело зрно со црна точка во средината, која е подвид на кравји грашак, одгледувана низ целиот свет за средни јадења како гравот. По големината е налик помеѓу гравот и леќата.
Папуда | |
---|---|
![]() | |
Зрели растенија на папуда во нива кај с.Колешино, Струмичко | |
Научна класификација | |
Царство: | Plantae |
Нерангирано: | Angiosperms |
Нерангирано: | Eudicots |
Нерангирано: | Rosids |
Ред: | Fabales |
Семејство: | Fabaceae |
Род: | Vigna |
Вид: | V. unguiculata |
Подвид: | V. u. subsp. unguiculata |
Триномен назив | |
Vigna unguiculata subsp. unguiculata (L.) Walp. |
Заедничката комерцијална сорта се нарекува Калифорниско Црно око; тоа е бледо обоено со истакната црна точка. На Американскиот југ има безброј сорти, многу од нив преданија, кои се разликуваат во големина од малиот грашок до многу големи, како што може да се види на пазарите на државните и општинските фармери. Бојата на окото може да биде црна, кафеава, црвена, розова или зелена. Сите грашаци се зелени кога се свежи гранатирани и кафеави или бифенирани кога се сушат. Популарна варијација на црните очи е "пурпурниот сируп"; обично е зелен со истакнато виолетова или розова точка. Тековно прифатеното ботаничко име за папудата е Vigna unguiculata subsp. unguiculata, иако претходно било класифицирано во родот на гравови (Phaseolus). Папудата има повеќе подвидови меѓу кои: dekindtiana е дивиот роднина и папудовиот подвид sesquipedalis кој е поврзан со аспарагусот. Другите гравчиња со нешто сличен изглед, како што е "frijol ojo de cabra" (козјо око) од северниот дел на Мексико, кои понекогаш се погрешно нарекувани и сметани за папуда и обратно.
Папудата како растение е отпорно на суша и топло време и е добро прилагодлива на суви површини во тропските предели, каде што другите прехранбени зрнести и мешункасти растенија не растат добро. Таа има способност да го впива атмосферскиот азот преку своите коренски јазли и добро се одгледува во сиромашните почви со повеќе од 85% песок и помалку од 0,2% органска материја и ниски нивоа на фосфор. Покрај тоа, растението на папудата е отпорно на сенка, така што може да се одгледува со во плодоредови и меѓуредови со пченка, просо, сорго, шеќерна трска и памук. Ова ја прави папудата важна компонента на традиционалните системи со плодоред во сложените почви на саваните на потсахарска Африка, каде што исушените стебла на папудата се искористуваат како сточна храна. Одлгедувањето папуда е застапено и во Македонија најмногу во Струмичко во Колешино и селата на пределот Подгор под Беласица, како и во јужна и југоисточна Бугарија.
Wikiwand in your browser!
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.