From Wikipedia, the free encyclopedia
Ainm Sean-Ghaeilge is ea Dáire a thit i léig ag am moch, agus a glaodh ó shin go formhór ar phearsana seanscéalacha agus sinsearacha. Tháinig sé ar ais ar an bhfód san 18ú haois.
D'fhéadfadh an t-ainm a lua:
Chreid Eoin Mac Néill[1] agus T. F. O'Rahilly gurbh ionann an chuid is mó, nó fiú uile, dóibh siúd luaite thuas, agus gur tháinig siad ón phearsa chéanna miotasach nó réamhstairiúil,[2] nó gur meascáin iad uile. De réir O'Rahilly, sa deireadh is ionann iad Dáire agus Cú Raoi,[3] ag luann sé é mar dhia an alltair.[4]
Tá ciall idir gnéasúil ("torthúil, reithíocht") agus tumultuous ("violent"). The reconstructed form is *Dārios,[5] gaolmhar leis an nGallais Dari(o) ("fíoch, míre"), focal fianaithe go forleathan ar an mór-roinn, go háirithe d'ainmneacha pearsanta.[6]
Cine nó ríocht as deisceart Chontae Aontroma agus tuaisceart Contae an Dúin ab ea na Darini, de réir Geografaíocht den 2ú haois le Tolamaes.[7][8] Chreid Julius Pokorny ámh gur bhotún é seo in ionad Darioni, ón mbunfhocal *Dārio-nion, athchruthaithe óna Dáirine próta-stairiúla,[9] de shliocht Dáire Doimthech / Dáire mac Dedad, sinsir na Corcu Loígde. Ba shinsir iad chomh maith, de chuid ar a laghad, desna Dál Fiatach, muintir Fiatach Finn mhic Dáire, aitheanta mar an dream stairiúil, na hUlaid (< *Uluti / Uoluntii), a bhí de réir Tolamaes ina gcónaí in aice leis na Darini.
I seanscéalta na nGael, tá dlúth ghaol idir Dáire agus an laoch Lugaid Loígde.[10] De réir O'Rahilly, ba mhac Daire é — Lugaid mac Dáire]] mhic Dháire Doimhthigh — ach cuimhnítear anois go príomha é trína sliocht Lugaid mac Con. Is iad a phríomh-phearsantuithe eile ná Lughaidh Mac Cú Raoi mac Cú Raoi, agus is dócha Lughaidh na Riabh Dearg.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.