From Wikipedia, the free encyclopedia
John Ernst Steinbeck jr. (Salinas (Kalifornje), 27 febrewaris 1902 — New York, 20 desimber 1968) wie in Amerikaansk auteur en winner fan de Nobelpriis foar de Literatuer yn 1962. Hy is wrâldferneamd wurden mei de roman The Grapes of Wrath (1939), dêr't er de Pulitzer Prize mei wûn, East of Eden (1952) en de novelle Of Mice and Men (1937). Steinbeck skreau 27 boeken: 16 novelles, seis non-fiksje boeken en fiif bondels mei koarte ferhalen.
John Steinbeck | ||
![]() | ||
![]() | ||
John Steinbeck yn 1962. | ||
persoanlike bysûnderheden | ||
echte namme | John Ernst Steinbeck jr. | |
nasjonaliteit | ![]() | |
berne | 27 febrewaris 1902 | |
berteplak | Salinas (Kalifornje) | |
stoarn | 20 desimber 1968 | |
stjerplak | New York (New York) | |
etnisiteit | ![]() ![]() ![]() | |
wurk | ||
taal | Ingelsk | |
sjenre | lit. romans & koarte ferhalen, reisferh., essay's, non-fiksje, senario's | |
perioade | midden 20e iuw | |
bekendste wurk(en) | Of Mice and Men The Grapes of Wrath The Pearl East of Eden | |
prizen | Pulitzerpriis 1940 ![]() Pres. Frijheidsmedalje 1964 | |
jierren aktyf | 1929 – 1968 | |
offisjele webside | ||
www.steinbeck.org |
Steinbeck skreau yn in naturalistyske/sosjaal realistyske styl, faak oer lju út de arbeidersklasse.
John Ernst Steinbeck kaam út de middenklasse. Syn heite famylje wie fan Dútsk komôf en dy fan memmekant kaam út Noard-Ierlân. Heit (John Ernst Steinbeck) hie ferskate banen: skatbewarder fan Monterey County, behearder fan in moalfabryk en hie in feed and grain shop. Mem (Olive Hamilton Steinbeck) wie foar har houlik skoaljuffer. John Steinbeck waard grutbrocht yn Monterey County yn de Salinas Valley. Simmerdeis arbeide er op pleatsen yn de omkriten, en letter op Sprenkels ranch. Dêr arbeide er op mei ymmigrante-arbeiders en seach er de rauwe kanten fan it migrantebestean, tagelyk mei de swarte kant fan de minsklike natuer. Dat witten makke dat er boeken as Of Mice and Men skriuwe koe.
Hy skreau al ferhalen en gedichten yn syn skoaltiid. Neidat er yn 1919 syn high schooldiploma helle hie, gong er -om it syn âlden nei it sin te meitsjen- nei de Stanford universiteit om marine biology te studearjen. Hy seach himsels lykwols yn 't foarste plak as skriuwer en helle nei 6 jier 'út en troch' wat studearjen de universiteit net. [1]
Yn 1925 ferfarre er nei New York City, dêr't er freelance reporter foar ‘The American’ waard. Dêrnjonken skreau er ferhalen, mar dy krige er net publisearre. Lang om let moast er wol werom nei Kalifornje.
Yn Kalifornje kaam er troch de tiid as opperman, skildersfeint, lânmjitter, as fruitplôker en as opsichter fan in fiskweekbedriuw. Dêr moete er syn earste frou Carol Henning (1930 - skieden yn 1941). De skriuwerij gie er mei troch. Yn 1929 waard syn earste boek útbrocht: Cup of Gold (in histoaryske roman oer it libben fan de Jamaikaanske seerover, Henry Morgan).[2] It boek wie net fuortendaliks in súkses. In skofte letter publisearre er noch twa boeken, mar ek dy koenen de literêre wrâld net oertsjûgje fan syn skriuwerskapasiteiten.
Steinbeck wenne mei Carol Henning yn Pacific Grove yn in hûske fan de famylje,[3]; dêr garre er materiaal foar twa boeken dy't wol oansloegen: Tortilla Flat en Cannery Row.
Tortilla Flat (1935) -in samling koarstwilige ferhalen oer de 'paisanos', boere-arbeiders, út de omkriten fan Monterey, wie de omslach yn Steinbecks karriêre.[4] Fan in Kalifornyske skriuwersrûnte krige er in gouden medalje foar it bêste debút. It winnen fan dy priis joech him nij fertrouwen yn syn fermogen om te skriuwen. Dat er in skriuwer mei takomst wie, waard nochris befêstige yn 1939 de Pulitzer-priis te winnen mei The Grapes of Wrath. It boek waard ferfilme mei Henry Fonda yn de haadrol. Boek en film fergrutten it sosjale bewustwêzen fan de Amerikanen en waarden wol fergelike mei Uncle Tom's Cabin ('de Negerhutte fan omke Tom') fan Harriet Beecher Stowe.
Ek syn East of Eden'waard ferfilme (1955) mei James Dean yn in haadrol.[5]
Yn de Twadde Wrâldkriich, wie Steinbeck oarlochskorrespondint foar de New York Herald Tribune. Hy krige opdrachten yn it bûtenlân. Guon fan syn ferslaggen waarden letter bondele yn Once There Was a War. Un 1944 rekke Steinbeck ferwûne yn Noard-Afrika, wêrnei't ûnslag naam en werom nei hûs gie. Dêr naam Steinbeck de skriuwerij wer op. Yn 1947 makke Steinbeck beselskippe fan de ferneamde fotograaf Robert Cappa syn earste reis nei de Sovjet-Uny. Op lettere reizen besocht er Moskou, Kiev, Tbilisi, Batumi en Stalingrad. Steinbeck skreau oer dy reizen it boek A Russian Journal (1948), dat yllustrearre wie mei de foto's van Capa. Itselde jier waard Steinbeck ek foardroegen oan the American Academy of Arts and Letters.
Wilens wie der striderij ûntstien yn de FS oer Steinbecks stipe oan de earmere, ûnbefoarrjochte befolking en syn besites oan de Sovjet-Uny. It wie de "red scare" tiid fan senator McCarthy, sadwaande waard syn nije wurl negearre. Steinbech hie bot lêst fan de protte negative kritiken yn Amearika, mar yn Europa bleau er tige populêrb. Begjin jierren sechtich makke er in reis troch 40 steaten fan de FS, mei syn Frânske poedel Charley. It ferslach fan dy omloop waard Travels with Charley - in search of America (1962).
Yn 1962 folge de ultime bekroaning foar syn skriuwerskarriêre, hy ûntfong de Nobelpriis foar de Literatuer.
John Steinbeck troude twaris op 'en nij, mei Gwyn Conger (1943) en Elaine Anderson (1950) en hie twa soannen: Thomas en John.[6]
Yn 'e rige Salamanderpockets fan Querido ferskynden 13 titels fan Steinbeck yn it Nederlânsk.