دستگاه چِشایی یک دستگاه حسی برای چشیدن و حس مزه میباشد.[1]
![Thumb](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a6/Tongue.agr.jpg/320px-Tongue.agr.jpg)
چشایی یکی از حواس پنجگانه است.[2] (چهار حس دیگر عبارتند از:بویایی، بساوایی، بینایی، شنوایی) چشایی درک مولکولهای خاصی در مواد است. در جانداران مولکول[3]های خاصی به نام حساسیت وجود دارد.
ساختار دستگاه چشایی
در زبان و دهان با هزاران برآمدگی کوچک، که برای چشم غیرمسلح قابل مشاهده است، به نام پاپیلا پوشیده شدهاست. درون هر پاپیلا صدها جوانه طعمدار وجود دارد.[4] به استثنای پاپیلارهای کریستالی که جوانههای چشایی ندارند. بین ۲۰۰۰ تا ۵۰۰۰ جوانه طعم دار وجود دارد که در پشت و جلو زبان قرار دارد.[5] مابقی در سقف، دو طرف و پشت دهان و در گلو قرار دارند. هر طعم جوانه شامل ۵۰ تا ۱۰۰ سلول گیرنده طعم است.
چشایی در انسان
در انسانها، در حدود ۵۰ سالگی، به دلیل از دست دادن پاپیلای زبان و کاهش کلی تولید بزاق، تضعیف درک احساس طعم شروع میشود. انسانها همچنین میتوانند اختلالاتی در تحریک طعم از طریق نارسایی چشایی داشته باشند.[6]
چشایی در جانوران
همه پستانداران احساسات طعم مشابهی ندارند؛ بعضی از جوندگان میتوانند مزه نشاسته را، که انسان نمیتواند آن را بخورد، بچشند. گربهها نمیتوانند شیرینی را تشخیص دهند.[7]
تصورات اشتباه
![Thumb](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e7/Taste_buds.svg/320px-Taste_buds.svg.png)
بر خلاف تصور عامه مردم، همهٔ مزهها توسط همهٔ قسمتهای زبان قابل احساس هستند. هرچند بسته به شخص هر قسمت کمی از قسمتهای دیگر بیشتر یک مزهٔ خاص را حس میکند.[8] همچنین، پنج مزه اصلی وجود دارد که علاوه بر شوری و ترشی و شیرینی و تلخی شامل مزه گوشتی (اومامی) میشود.[9][10][11][12]
نگارخانه
جستارهای وابسته
منابع
Wikiwand in your browser!
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.