Natria hipoklorito, hipoklorito de natrio aŭ NaClO estas kemia komponaĵo rezultanta el reakcio inter la hipoklorita acido kaj natria hidroksido. Ĝi konsistas je natriaj katjonoj Na+ kaj hipokloritaj anjonoj ClO−. Kiam dissolvita en akvo ĝi estas ordinare konata kiel blankiga agento, pro tio ĝi uzatas kiel malinfektilo. Natria hipoklorito estas praktike kaj kemie distinga el klora gaso.
Natria hipoklorito |
![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/01/Sodium_hypochlorite.svg/200px-Sodium_hypochlorite.svg.png) |
Kemia strukturo de la Natria hipoklorito |
![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9d/Sodium_hypoklorite3D.png/200px-Sodium_hypoklorite3D.png) |
3D Kemia strukturo de la Natria hipoklorito |
Alternativa(j) nomo(j) |
- Natria salo de hipoklorita acido
- Hipoklorito de natrio
- Akvo de Ĵavel
- Akvo de Labarraque
|
Kemia formulo | NaClO |
CAS-numero-kodo | 7681-52-9 |
ChemSpider kodo | 22756 |
PubChem-kodo | 23665760 |
Fizikaj proprecoj |
Aspekto | Flaveca verda solido, kun klorsimila odoro iomete dolĉeca |
Molmaso | 74,442 g mol−1 |
Denseco | 1,11 g/cm3 |
Fandopunkto | 18 °C (64 ℉; 291 K) (kvinhidrata) |
Bolpunkto | 101 °C (214 ℉; 374 K) (malkomponiĝas) |
Solvebleco | Akvo:29.3 g/100mL (0 °C) |
Sekurecaj Indikoj |
Risko |
|
Sekureco | S(S1/2) S26 S28 S45 S50 S61 |
Pridanĝeraj indikoj |
Danĝero
|
GHS etikedigo de kemiaĵoj[1] |
GHS Damaĝo-piktogramo |
|
GHS Signalvorto | Damaĝa substanco |
GHS Deklaroj pri damaĝoj | H314 |
GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P260, P264, P280, P301+330+331, P303+361+353, P321, P363, P304+340, P310, P305+351+338, P405, P501 |
Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo (25 °C kaj 100 kPa) |
- Malkomponado de natria hipoklorito kun oksigenliberigo:
- Malkomponado de natria hipoklorito akompanata de disproporcio:
- Jonigo de natria hipoklorito:
- Jodidoj de alkalo-metalaj estas oksidataj al jodo en akvomedio:
- En neŭtrala medio jodidoj oksidiĝas al jodatoj:
- En alkala medio jodidoj oksidiĝas al periodatoj:
- Sulfitoj oksidiĝas al sulfatoj:
- Nitritoj oksidiĝas al nitratoj:
- Amoniako kiam traktita per natria hipoklorito estigas kloraminon kiu poste konvertiĝas al hidrazino:
- Kloramino en alkala medio transformiĝas en hidrazino:
- Metalaj komponaĵoj kun malpli altaj oksidonombroj konvertiĝas al komponaĵoj kun pli altaj oksidonombroj:
- Mangano (II) oksidiĝas al Mn (+6) en la ĉeesto de natria hipoklorito:
- Kromio (III) oksidiĝas al Kromio (+6) en la ĉeesto de natria hipoklorito:
R. L. Derry (1977) asertas ke la uzo de kloro kiel blankigilo estis unue farita de Claude Louis Berthollet (1785)[2], kies akvo de Ĵavelo estiĝis per pasado de kloro tra kaŭstika potaso. Plej certe, la malkovrinto de kloro Carl Wilhelm Scheele jam estis rimarkinta ĉi-proprecojn. En 1799, Charles Tennant (1768-1838) uzis kloron kiun li estigis kiel flankaprodukto en la fabrikado de kaŭstika sodo. Do, la produkto de Tennant estis kalcia hipoklorito en pulvoro.
Ekde la lastaj tagoj de la 18-a jarcento, tamen, pluraj uzoj por la hipoklorito kiel desinfektilo estis trovataj. La pioniroj estis la franca kuracisto Pierre-François Percy (1793), kiun sukcesis duonigi la mortokvanton en Francio, kaj Antoine Germain Labarraque en 1825[3], al kiu oni kreditas la anstataŭadon de kalio je natrio.
En Meksiko, Francisco Montes de Oca (1827-1885), fondinto de lernejo por kirurgaj militistoj enkondukis kelkajn regulojn pri higieno, tiel kiel lavado kaj desinfektado de la kirurgiaj kampoj kaj litoj de la milito-vunditoj, manlavado antaŭ ol kirurgiaj procedoj kaj ĉe la konkludo de la amputadoj; lavado de vundoj per la likvoro de Labarraque (kies sistemo estis uzita de Alexis Carrel[4] dum la 1-a Mondmilito]), do, li estas la empiria iniciatinto de la antisepsio.