Benzodiazepinoj estas organikaj kemiaj kombinaĵoj el atomoj ligitaj en du "ringoj". La plimulto de tiuj ĉi molekuloj servas en la medicino kiel psikoaktivaj en la traktado de variaj malsanoj, inkluzive de anksaj perturboj, sendormeco aŭ agitado en la psiĥiatriaj pacientoj, konvulsioj aŭ spasmoj. Al ili oni interalie atribuas hypnotajn, amneziigantajn, kontraŭkonvulsiajn kaj muskolmalstreĉantajn efikojn, sed ili estas larĝe kaj precipe uzataj pro trankviligado.
Se konsideri ilian potencialon de misuzo kaj la dependecon kiun ili povas kaŭzi, la uzo de benzodiazepinoj estas kutime reguligita de registaroj kaj submetita al preskribo. En evoluintaj landoj kiel Francio, Aŭstralio aŭ Hispanio ekzistas trankviligiloj, inkluzive de benzodiazepinoj, ofte uzataj.[1]
![]() | ||||
R1 | R2 | R7 | R2’ | Nomo |
CH3 | O | Cl | H | Diazepamo |
H | O | NO2 | H | Nitrazepamo |
CH3 | H2 | Cl | H | Medazepamo |
H | O | NO2 | Cl | Klonazepamo |
![]() |
1H-Benzo-1,4-Diazepino |
![]() |
Klordiazepoksido |
Utilo
Benzodiazepinoj, interalie alprazolamo, estas uzataj en la kuracado de panika perturbo[2] kaj ĝenerala anksia perturbo. Fakuloj malkonsentas pri tio, ĉu ili utilas nur por mallongadaŭra kuracado de panika perturbo aŭ ankaŭ por longadaŭra. Por ĝenerala anksia perturbo ili plej ofte estas uzataj nur mallongadaŭre, dum por longadaŭra kuracado kontraŭdeprimiloj estas preferataj.[3]
Strukturo
Benzodiazepinoj konsistas el aromata, sesmembra benzena ringo, kaj sep-membra, "ne-saturita" ringo, kiu enhavas du atomojn de azoto: la silaboj "benz", "di" (latine por "du") kaj "az" (por azoto) sekve aperas en la nomo de la substancogrupo. Kiel medikamento preskaŭ ekskluzive nur uzatas 1H-Benzo-1,4-diazepinoj, kiuj en la kvina pozicio havas plian sesmembran ringon kiel benzeno, piridino aŭ ciklohekseno.
Historio
La unua substanco el tiu grupo, kiu medicine aplikiĝis, estis Klordiazepoksido. Ĝi evoluis pere de la kemiisto Leo Sternbach por la kemia konzerno Hoffmann-La Roche kaj ekde la jaro 1960 vendiĝis sub la komerca nomo Librium®. La substanco Diazepamo (komerca nomo Valium®), produktita ekde la jaro 1963 fare de la sama konzerno, por la sekvaj jaroj iĝis la plej multe vendata medikamento tutmonde.
Referencoj
Vidu ankaŭ
Wikiwand in your browser!
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.