From Wikipedia, the free encyclopedia
Ένας ισημερινός είναι η τομή μιας σφαιρικής επιφάνειας με το επίπεδο κάθετο προς τον άξονα περιστροφής της σφαίρας και σε ίση απόσταση μεταξύ των πόλων. Ο ισημερινός συνήθως αναφέρεται στη Γη, όπου και θεωρείται η νοητή γραμμή στην επιφάνεια της κάθε σημείο της οποίας ισαπέχει από το Βόρειο Πόλο και το Νότιο Πόλο. Διαιρεί, έτσι, τη Γη στο Βόρειο Ημισφαίριο και το Νότιο Ημισφαίριο. Άλλοι πλανήτες και αστρονομικά αντικείμενα έχουν επίσης ισημερινούς όπου ομοίως ορίζονται.
![]() |
Το λήμμα δεν περιέχει πηγές ή αυτές που περιέχει δεν επαρκούν. |
Τα δύο αντιδιαμετρικά σημεία από τα οποία διαπερνά ο φανταστικός άξονας της περιστροφής της γης ονομάζονται γεωγραφικοί πόλοι. Ο μεν κείμενος προς τον αστερισμό της μικρής άρκτου καλείται Βόρειος Πόλος, ο δε άλλος που βλέπει προς τον αστερισμό του Νοτίου Σταυρού Νότιος Πόλος [1].
Η περιφέρεια του μέγιστου κύκλου που ισαπέχει από τους δύο πόλους καλείται ισημερινός. Το επίπεδο του κύκλου αυτού, του ισημερινού, θεωρητικά χωρίζει τη γη σε δύο ημισφαίρια και κατ' αντιστοιχία των πόλων, στο βόρειο ημισφαίριο και στο νότιο ημισφαίριο.
Όλες οι περιφέρειες των παράλληλων κύκλων προς εκείνο του ισημερινού (και επομένως κάθετων προς τον άξονα της γης) ονομάζονται παράλληλοι ή παράλληλοι κύκλοι ή παράλληλοι πλάτους.
Από κάθε σημείο της επιφάνειας της γης διέρχεται ένας και μόνο παράλληλος. Συνεπώς οι παράλληλοι εκατέρωθεν του ισημερινού είναι άπειροι.
Το γεωγραφικό πλάτος του Ισημερινού της Γης είναι εξ ορισμού 0° (μηδέν μοίρες). Το μήκος του ισημερινού της Γης είναι περίπου 40.075,2 χιλιόμετρα (24.901 μίλια) με το 78,7% να περνά από τους ωκεανούς και το 21,3% να είναι πάνω από την ξηρά.
Ο Ισημερινός είναι ένας από τους πέντε αξιοσημείωτους κύκλους γεωγραφικού πλάτους στη Γη, με τους υπόλοιπους να είναι οι δύο πολικοί Κύκλοι: Αρκτικός Κύκλος και Ανταρκτικός κύκλος, και οι δύο Τροπικοί κύκλοι: ο Τροπικός του Καρκίνου και ο Τροπικός του Αιγόκερω. Ο ισημερινός είναι η μόνη γραμμή γεωγραφικού πλάτους, που είναι επίσης και μεγάλος κύκλος. Ο φανταστικός κύκλος που εμφανίζεται όταν ο ισημερινός της Γης προβάλλεται πάνω από τον ουρανό λέγεται ουράνιος ισημερινός [2].
Κατά τη διάρκεια της εποχικής προφανής κίνησης κατά μήκος του ουρανού ο ήλιος περνάει πάνω από τον Ισημερινό δύο φορές κάθε χρόνο, στο Μάρτιο και τον Σεπτέμβριο (ισημερίες). Κατά τη στιγμή της ισημερίας, ακτίνες φωτός από το κέντρο του Ήλιου είναι κάθετες προς την επιφάνεια της Γης και το σημείο που βρίσκεται στον ισημερινό βιώνει το ηλιακό μεσημέρι.