From Wikipedia, the free encyclopedia
Ο Οσάμα μπιν Λάντεν σκοτώθηκε κατά τη διάρκεια της Επιχείρησης Neptune Spear, των ειδικών δυνάμεων των ΗΠΑ στη κατοικία του μπιν Λάντεν στη Μπίλαλ Τάουν, Αμποταμπάντ, στο Πακιστάν, στις 2 Μαϊου 2011, στη 01:00 ώρα Πακιστάν (1 Μαϊου 2011, 20:00 UTC). Ο θάνατος του μπιν Λάντεν ήταν αποτέλεσμα ενός πυροβολισμού στο κεφάλι του - οι δυνάμεις των ΗΠΑ πήραν το σώμα του στο Αφγανιστάν και το έριξαν στη θάλασσα.
Η επιχείρηση έγινε από τα μέλη των Navy SEALs των ΗΠΑ από την Ναυτική Ειδική Πολεμική Ομάδα (DEVGRU), γνωστή ως SEAL Team Six, υπό τη διοίκηση της Μικτής Ειδικής Διοίκησης Επιχειρήσεων με τη CIA.[1]
Ο θάνατος του μπιν Λάντεν θεωρήθηκε σημαντικό γεγονός στον Πόλεμο κατά της Τρομοκρατίας στις ΗΠΑ, στα Ηνωμένα Έθνη, στο ΝΑΤΟ, στην Ευρωπαϊκή Ένωση, και σε άλλες χώρες.
Το Πακιστάν έλαβε κριτική καθώς δεν ήξερε ότι ο μπιν Λάντεν ζούσε σε σπίτι, το οποίο βρισκόταν κοντά σε στρατιωτική ακαδημία. Το Πακιστάν δηλώνει ότι δεν ήξερε για τον μπιν Λάντεν και κατηγορήθηκε για συνεργασία με τον μπιν Λάντεν.
Την 1η Μαΐου 2011 ο Οσάμα μπιν Λάντεν σκοτώθηκε από τις αμερικανικές δυνάμεις στο Πακιστάν σύμφωνα με την ανακοίνωση του Αμερικάνου προέδρου. Σύμφωνα με τις στρατιωτικές πηγές των ΗΠΑ ο Οσάμα σκοτώθηκε σε μια έπαυλη έξω από το Ισλαμαμπάντ. Ο Οσάμα ήταν καταζητούμενος για την τρομοκρατική ενέργεια της 11ης Σεπτεμβρίου 2001 στην Αμερική.
Η είδηση στον ημερήσιο τύπο ανέφερε ότι «η σορός σύμφωνα με δηλώσεις Αμερικανών αξιωματούχων στο Αssociated Press και το CNN ρίχθηκε σε άγνωστο σημείο στη θάλασσα αφού πρώτα τηρήθηκαν όλα τα τελετουργικά που απαιτεί η μουσουλμανική θρησκεία»[2], με επίκληση του τυπικού του Ισλάμ πως η σορός πρέπει να ταφεί μέσα σε 24 ώρες. Οι Αμερικανοί εξήγησαν ότι ήταν απίθανο το να βρεθεί μια χώρα που θα δεχόταν το σώμα του για ταφή και ως εκ τούτου επιλέχθηκε η λύση της ρίψης της σορού του στη θάλασσα. Σύμφωνα με το άρθρο στο tvxs.gr επιλέχθηκε η ρίψη της σορού στη θάλασσα για να αποφευχθεί να γίνει ο τάφος του προσκύνημα.
Άλλα δημοσιεύματα αναφέρουν ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες κάλεσαν την ίδια ημέρα τους πολίτες τους στο εξωτερικό να προσέχουν, εκφράζοντας φόβο για αντιαμερικανικές επιθέσεις λόγω της ανακοίνωσης του θανάτου του μπιν Λάντεν».[3]
Επίσημοι και απλός κόσμος από χώρες του ΝΑΤΟ και άλλες εξέφρασαν τη χαρά τους για τον θάνατο του Οσάμα Μπιν Λάντεν, με τη θεώρηση ότι με τον θάνατο του Μπιν Λάντεν θα υπάρξει περισσότερη ειρήνη στον κόσμο. Οι ΗΠΑ παρέμειναν σε συναγερμό για πιθανή τρομοκρατική εκδικητική ενέργεια της Αλ Κάιντα. Μετά την ανακοίνωση του θανάτου δημοσιεύτηκε ταξιδιωτική οδηγία με την οποία προειδοποιούνταν οι Αμερικάνοι σε όλες τις χώρες για το ενδεχόμενο χρήσης βίας κατά αυτών.
Ο Αμερικάνος Γερουσιαστής Καρλ Λεβίν ο οποίος προέδρευε στην επιτροπή αμύνης ζήτησε την δημοσίευση των φωτογραφιών του νεκρού: «Φρονώ πως σε μία δεδομένη στιγμή, οι φωτογραφίες με τη σορό του θα πρέπει να δημοσιευθούν, δεν γνωρίζω πότε, αλλά πιστεύω πως αυτό θα γίνει και πως θα πρέπει να το κάνουμε», κάτι που δεν έγινε.
Ο Αμερικανός Πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα αποφάσισε να μην δοθούν στη δημοσιότητα φωτογραφίες του Οσάμα Μπιν Λάντεν μετά τον θάνατο του από Αμερικανούς κομάντο τα ξημερώματα της Δευτέρας. Ο εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Τζέι Κάρνεϊ, δήλωσε την Τετάρτη ότι «ο Πρόεδρος αποφάσισε πως δεν υπάρχει λόγος δημοσίευσης των φωτογραφιών. Η δικαιολόγηση ήταν πως δημοσιευόμενες οι συγκεκριμένες φωτογραφίες μπορεί να θέσουν σε κίνδυνο την εθνική ασφάλεια της χώρας και να προκαλέσουν έκρηξη βίας. Ο Αμερικανός Πρόεδρος ανακοίνωσε την απόφαση του σε συνέντευξη που παραχώρησε την Τετάρτη στο τηλεοπτικό δίκτυο CBS. Ο Ομπάμα τόνισε ότι «δεν έχει καμία αμφιβολία ότι οι Αμερικανικές Ειδικές Δυνάμεις σκότωσαν τον Οσάμα Μπιν Λάντεν. Ο άνθρωπος που ήταν πίσω από τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου είχε την τύχη που του άξιζε». Ο Τζέι Κάρνεϊ ανέφερε την Τετάρτη ότι «η πλειοψηφία των συμβούλων του Αμερικανού Προέδρου αποφάσισαν να παραμείνουν οι φωτογραφίες απόρρητες. Έντονα επιχειρήματα θα μπορούσαν να εκφραστούν υπέρ αλλά και κατά της δημοσίευσης των φωτογραφιών, παρ'όλα αυτά κανένα οπτικό αποδεικτικό στοιχείο από τον θάνατο του Μπιν Λάντεν δεν θα δημοσιευτεί».[4]
Ο εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου επανέλαβε την ανακοίνωση που είχε κάνει ο Υπουργός Δικαιοσύνης των ΗΠΑ ότι η όλη επιχείρηση ήταν νόμιμη. Οι άνδρες των Αμερικανικών Ειδικών Δυνάμεων θα είχαν συλλάβει τον μεγαλύτερο τρομοκράτη παγκοσμίως εάν είχε παραδοθεί. Στο μεταξύ, ο Υπουργός Δικαιοσύνης, Έρικ Χόλντερ, δήλωσε ότι η δολοφονία του Μπιν Λάντεν ήταν μια νόμιμη πράξη εθνικής αυτοάμυνας. Ο Χόλντερ τόνισε ότι «τελικά οι ΗΠΑ θα είναι πιο ασφαλής μετά τον θάνατο του Μπιν Λάντεν. Ωστόσο, προειδοποίησε για πιθανές επιθέσεις αντεκδίκησης και επεσήμανε ότι η μάχη κατά της τρομοκρατίας απέχει πολύ από το να τελειώσει». Παράλληλα, τα Πακιστανικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι «οι αρχές έχουν συλλάβει μια από τις γυναίκες και μια από τις κόρες του Οσάμα Μπιν Λάντεν που βρίσκονταν μέσα στην κατοικία στην οποία σκοτώθηκε ο ηγέτης της Αλ Κάιντα. Αξιωματούχοι των πακιστανικών μυστικών υπηρεσιών δήλωσαν ότι η σύζυγος του Μπιν Λάντεν και η 12χρονη κόρη του ήταν μεταξύ των γυναικών και παιδιών που τέθηκαν υπό κράτηση μετά την επιχείρηση των Αμερικανικών ειδικών δυνάμεων στην πόλη Αμπονταμπάντ».[4]
Το Αμερικανικό τηλεοπτικό δίκτυο ABC ανέφερε πως η σύζυγος του Μπιν Λάντεν που κρατούνταν ήταν η Αμάλ Αχμέντ Αμπντούλ Φατάχ, ενώ τα Πακιστανικά μέσα ενημέρωσης δημοσίευσαν μια φωτογραφία από το διαβατήριο της. Ο εκπρόσωπος τύπου του Λευκού Οίκου Τζέι Κάρνεϊ ανέφερε την Τρίτη ότι «η σύζυγος του Μπιν Λάντεν επιτέθηκε στους Αμερικανούς κομάντο και πυροβολήθηκε στο πόδι αλλά δεν σκοτώθηκε. Τα ρεπορτάζ επίσης φέρουν Πακιστανούς αξιωματούχους να δηλώνουν ότι η 12χρονη κόρη του Μπιν Λάντεν τους είπε ότι είδε τον πατέρα της να πυροβολείται και η σορός του να απομακρύνεται». Ο εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Τζέι Κάρνεϊ, είπε την Τρίτη ότι «κατά την 40λεπτη επιχείρηση στο κρησφύγετο του ηγέτη της Αλ Κάιντα στην πόλη Αμποταμπάντ σκοτώθηκαν τέσσερις άνθρωποι, οι οποίοι ήταν ο Μπιν Λάντεν, μια γυναίκα αγνώστων στοιχείων και δύο μεταφορείς της Αλ Κάιντα». Όπως είπε ο Μπιν Λάντεν σκοτώθηκε γιατί αντιστάθηκε στη σύλληψη παρότι ήταν άοπλος, ενώ η γυναίκα σκοτώθηκε από την ανταλλαγή πυρών.[4]
Αμερικανοί αξιωματούχοι δηλώνουν ότι από μια αρχική εξέταση εγγράφων που κατασχέθηκαν από το σπίτι όπου διέμενε ο Οσάμα Μπιν Λάντεν στο Πακιστάν, προκύπτει ότι η Αλ Κάιντα εξέταζε την πιθανότητα τρομοκρατικού σχεδίου εναντίον των ΗΠΑ, φέτος, κατά την 10η επέτειο των τρομοκρατικών επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου. Έγγραφο του Αμερικανικού Υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας αναφέρει[5]:
Η Αλ Κάιντα σχεδίαζε επιχείρηση σε βάρος των Αμερικανικών σιδηροδρομικών συγκοινωνιών. Η Αλ Κάιντα σχεδίαζε δολιοφθορές στις ράγες των τραίνων με στόχο τον εκτροχιασμό τους. Πάντως Αμερικανοί αξιωματούχοι δηλώνουν ότι δεν έχουν στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι το σχέδιο βρισκόταν σε στάδιο εφαρμογής. Πρόκειται για τις πρώτες πληροφορίες που δίνονται στη δημοσιότητα και προέκυψαν από την έφοδο των Αμερικανών κομάντος στο κρησφύγετο του Οσάμα Μπιν Λάντεν στο Πακιστάν. Από το σπίτι του ηγέτη της Αλ Κάιντα κατασχέθηκαν έγγραφα και άλλο πολύτιμο υλικό, από πλευράς συγκέντρωσης πληροφοριών[5]
Ο Πρόεδρος Ομπάμα συναντήθηκε με μέλη της ομάδας των κομάντος που πραγματοποίησαν την επιχείρηση σε βάρος του Μπιν Λάντεν στο Πακιστάν. Ο Αμερικανός Πρόεδρος επρόκειτο να μεταβεί στην βάση Φόρτ Κάμπελ στο Κεντάκυ, για να ευχαριστήσει και προσωπικά τα μέλη της ειδικής ομάδας που σκότωσε τον ηγέτη της Αλ Κάιντα. Τη Πέμπτη, 5 Μαϊου 2011, ο Αμερικανός Πρόεδρος κατέθεσε στεφάνι στο σημείο που βρίσκονταν οι δίδυμοι πύργοι του Παγκοσμίου Κέντρου Εμπορίου, στη Νέα Υόρκη. Ο Ομπάμα κράτησε επίσης ενός λεπτού σιγή για τα θύματα κατά την διάρκεια τελετής που πραγματοποιήθηκε στο Σημείο Μηδέν. Στην τελετή συμμετείχαν ο Δήμαρχος της Νέας Υόρκης Μάικλ Μπλούμπεργκ και ο κυβερνήτης της πολιτείας Άντριου Κουόμο. Ο Ομπάμα είχε επίσης ιδιωτική συνάντηση με τους συγγενείς των θυμάτων των επιθέσεων.[5]
Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Μπαράκ Ομπάμα, δήλωσε ότι «διέταξε την έφοδο σε βάρος του ηγέτη της Αλ Κάιντα, Οσάμα Μπιν Λάντεν, γιατί αποφάσισε ότι οι κίνδυνοι ήταν λιγότεροι από την πιθανότητα να συλλάβουν επιτέλους τον άνθρωπο που ψάχνανε». Σε τηλεοπτική του συνέντευξη, Κυριακή βράδυ, ο Αμερικανός Πρόεδρος επεσήμανε ότι «πρωταρχική του ανησυχία ήταν η ασφάλεια των κομάντος και ότι δεν τον προβλημάτιζε η πιθανότητα θανάτου του Μπιν Λάντεν. Η έφοδος υπήρξε τα μακροσκελέστερα 40 λεπτά της ζωής του, με μόνη εξαίρεση τη περίοδο που η κόρη του Σάσα αρρώστησε με μηνιγγίτιδα όταν ήταν μόλις τριών μηνών». Ο Πρόεδρος Ομπάμα είπε χαρακτηριστικά ότι δεν «έχει σώας τας φρένας οποιοσδήποτε διερωτάται αν ο Μπιν Λάντεν άξιζε την τύχη που του επιφυλασσόταν. Παραμένει ασαφές το κατά πόσον η Πακιστανική κυβέρνηση γνώριζε για την παρουσία του Μπιν Λάντεν στην επικράτειά της. Είναι ξεκάθαρο πως ο Μπιν Λάντεν είχε κάποιο δίκτυο υποστήριξης μέσα στο Πακιστάν, που του επέτρεπε να ζει σε ένα τόσο μεγάλο συγκρότημα επί 5 με 6 χρόνια».[6]
Σε ξέχωρη τηλεοπτική συνέντευξη ο Σύμβουλος του Λευκού Οίκου για θέματα Εθνικής Ασφάλειας, Τομ Ντόνιλον, δήλωσε ότι παρά τον θάνατο του Μπιν Λάντεν η απειλή τρομοκρατικής επίθεσης από μέρους της Αλ Κάιντα παραμένει. Ο κύριος Ντόνιλον είπε ακόμη πως οι «Ηνωμένες Πολιτείες δεν μπορούν να θεωρούν ότι η Αλ Κάϊντα έχει στρατηγικά ηττηθεί. Με τον θάνατο του Μπιν Λάντεν σημειώθηκε ένα τεράστιας σπουδαιότητας βήμα στην προσπάθεια για την εξάρθρωση της τρομοκρατικής οργάνωσης. Στοιχεία που κατασχέθηκαν από το κρησφύγετο του Μπιν Λάντεν, κατά την στρατιωτική επιχείρηση της Αμερικανικής ειδικής δύναμης, έχουν δώσει στις αρχές των Ηνωμένων Πολιτειών περισσότερες από ποτέ άλλοτε πληροφορίες σε σχέση με την τρομοκρατική αυτή οργάνωση».[6]
Το Σάββατο, 7 Μαϊου, οι Ηνωμένες Πολιτείες έδωσαν στην δημοσιότητα διάφορα βίντεο που κατάσχεσε η Αμερικανική ειδική δύναμη κατά την εισβολή της στο κρησφύγετο του Οσάμα. Σύμφωνα με αξιωματούχο τα βίντεο αυτά καθώς επίσης και υλικό από υπολογιστή και άλλα στοιχεία δείχνουν πως ο Μπιν Λάντεν δεν ήταν τυπικά μόνον ηγέτης της Αλ Κάιντα, αλλά και ενεργό μέλος στην λειτουργία της τρομοκρατικής οργάνωσης.[6]
Ο Πρωθυπουργός του Πακιστάν, Γιουσούφ Ράζα Γκιλάνι, διέψευσε ότι η χώρα του έκρυβε τον Οσάμα Μπιν Λάντεν, απορρίπτοντας καταγγελίες ότι η παρουσία του ηγέτη της Αλ Κάιντα στο Πακιστάν ήταν αποτέλεσμα είτε αποδοχής, είτε ανικανότητας των Πακιστανικών αρχών. Σε ομιλία του προς το Πακιστανικό κοινοβούλιο τη Δευτέρα, 9 Μαϊου, ο Γκιλάνι χαρακτήρισε ανειλικρινείς τις υπόνοιες ότι οι Πακιστανικές αρχές, συμπεριλαμβανομένων και των μυστικών υπηρεσιών της χώρας, είχαν συμμαχήσει με την Αλ Κάιντα. Εξέφρασε υποστήριξη προς τις μυστικές υπηρεσίες και τον στρατό του Πακιστάν. Δήλωσε τέλος πως ο θάνατος του Οσάμα Μπιν Λάντεν αποτέλεσε απόδοση δικαιοσύνης.[7]
Ο Πακιστανός Πρωθυπουργός διέταξε να διερευνηθεί το πώς ο ηγέτης της Αλ Κάιντα μπορούσε να ζει στο Πακιστάν χωρίς να έχει εντοπιστεί. Ο Γκιλάνι επέκρινε επίσης την αμερικανική έφοδο και προειδοποίησε ότι τέτοιου είδους μονομερείς ενέργειες σε Πακιστανικό έδαφος θα έχουν σοβαρές συνέπειες, αλλά πρόσθεσε ότι το Πακιστάν επισυνάπτει υψηλή σπουδαιότητα στις σχέσεις του με τις ΗΠΑ. Στο μεταξύ, ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε ότι δεν θα απολογηθεί για την επιδρομή σε έδαφος του Πακιστάν που είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο του ηγέτη της Αλ Κάιντα, Οσάμα Μπιν Λάντεν. Ο Πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα αισθάνθηκε ότι είχε το δικαίωμα και το χρέος να πραγματοποιήσει την επιχείρηση προκειμένου να συλλάβει τον πιο καταζητούμενο τρομοκράτη παγκοσμίως.[7]
Νωρίτερα, ο Πρωθυπουργός του Πακιστάν Γιουσούφ Ραζά Γκιλάνι προειδοποίησε ότι μονομερείς ενέργειες στο Πακιστανικό έδαφος θα έχουν σοβαρές επιπτώσεις. Ο Κάρνεϊ ανέφερε ότι η Ουάσιγκτον κατανοεί τις ανησυχίες του Πακιστάν και ότι η συνεργασία με την Ισλαμαμπάντ είναι σημαντική σε θέματα ασφάλειας των ΗΠΑ. Ο εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου ανέφερε επίσης ότι οι ΗΠΑ και το Πακιστάν συνεργάζονται σε διάφορα επίπεδα για να εξακριβώσουν πως ο Μπιν Λάντεν διέφευγε την σύλληψη ενώ ζούσε στο Πακιστάν.[7]
Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι το Πακιστάν θα επιτρέψει σύντομα σε Αμερικανούς αρμόδιους να ανακρίνουν τις τρεις γυναίκες του Οσάμα Μπιν Λάντεν που ζούσαν μαζί με τον ηγέτη της Αλ Κάιντα στο κρησφύγετο του στην πόλη Αμπονταμπάντ.[8]
Οι γυναίκες, δύο Σαουδαραβικής καταγωγής και μια από την Υεμένη, και τα παιδιά τους βρίσκονταν υπό κράτηση στο Πακιστάν από τις 2 Μαΐου που πραγματοποιήθηκε η επιχείρηση των αμερικανών κομάντο. Αμερικανοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι «οι συνεντεύξεις καθώς και τα στοιχεία που περισυλλέγησαν από το κρησφύγετο του Μπιν Λάντεν θα μπορούσαν να προσφέρουν σημαντικές πληροφορίες για το δίκτυο της Αλ Κάιντα». Ο Υπουργός Εξωτερικών του Πακιστάν ανέφερε την Τρίτη ότι δεν είχε λάβει ακόμα επίσημο αίτημα των ΗΠΑ για επαφή με τις συγγενείς του Μπιν Λάντεν. Άλλοι αξιωματούχοι ανέφεραν ότι δεν έχει ληφθεί καμία απόφαση σχετικά με το θέμα.[8]
Εν τω μεταξύ, Πακιστανοί αξιωματούχοι που θέλησαν να διατηρήσουν την ανωνυμία τους ανέφεραν σε δημοσιογράφους την Τρίτη ότι «ένας από τους γιους του Μπιν Λάντεν μπορεί να αγνοείται μετά την Αμερικανική επιχείρηση που είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο του ηγέτη της Αλ Κάιντα. Οι γυναίκες του Μπιν Λάντεν είπαν στους ανακριτές ότι ένας από τους γιους του Μπιν Λάντεν δεν είχε εμφανιστεί μετά την επιδρομή. Ο Λευκός Οίκος ανέφερε ότι ο γιος του Μπιν Λάντεν, Χαλίντ, σκοτώθηκε κατά την επιχείρηση. Ο Μπιν Λάντεν ήταν παντρεμένος πέντε φορές και είχε τουλάχιστον 18 παιδιά.[8]
Επειδή δεν δόθηκαν ποτέ φωτογραφίες του νεκρού στη δημοσιότητα (σε αντίθεση με των γιων του) ούτε βίντεο της εκτέλεσής του (όπως έγινε με τον Σαντάμ Χουσεΐν),[9] δεν υπάρχει τάφος του αλλά απορρίφθηκε νεκρός σε μη γνωστοποιημένο σημείο στη θάλασσα[10], η ταφή του στη θάλασσα έπειτα από την ένοπλη επιχείρηση έγινε σε αστραπιαίο χρόνο (24 ώρες),[11] η αρχική ανακοίνωση για το γεγονός έπεσε σε αντιφάσεις που χρειάστηκε να ανασκευαστούν με δεύτερες ανακοινώσεις,[12] έγινε μπλακάουτ 25 λεπτών που δεν επέτρεψε την καταγραφή της επιχείρησης από τις κάμερες στα κράνη των στρατιωτών της επιχείρησης[13][14] και δεν δόθηκαν στοιχεία από τα αποτελέσματα της σύγκρισης του DNA του,[11] υπάρχει σκεπτικισμός για την αλήθεια των γεγονότων του θανάτου, έτσι όπως παρουσιάστηκαν επίσημα.