![cover image](https://wikiwandv2-19431.kxcdn.com/_next/image?url=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/da/The_old_Post_Office_in_Bethlehem%252C_near_Llangadog_-_geograph.org.uk_-_20591.jpg/640px-The_old_Post_Office_in_Bethlehem%252C_near_Llangadog_-_geograph.org.uk_-_20591.jpg&w=640&q=50)
Bethlehem, Sir Gaerfyrddin
pentref yn Sir Gaerfyrddin / From Wikipedia, the free encyclopedia
Pentref bychan yng nghymuned Llangadog, Sir Gaerfyrddin, Cymru, yw Bethlehem.[1][2] Saif rhwng tref Llandeilo a phentref Llangadog, nepell o bentref Gwynfe.
![]() | |
Math | pentrefan ![]() |
---|---|
Daearyddiaeth | |
Sir | Llangadog ![]() |
Gwlad | ![]() |
Cyfesurynnau | 51.9125°N 3.9132°W ![]() |
Cod OS | SN686253 ![]() |
Gwleidyddiaeth | |
AC/au | Adam Price (Plaid Cymru) |
AS/au | Ann Davies (Plaid Cymru) |
![]() | |
- Am leoedd eraill o'r un enw, gweler Bethlehem (gwahaniaethu).
Enwir y pentref ar ôl y capel sydd yno. Yr enw gwreiddiol ar y pentref oedd "Dyffryn Ceidrych", ar ôl yr afon leol. Byddai'r trigolion lleol yn cyfeirio ati fel "Bethlem, dyffryn Ceidrych", ond fe'i hadwaenir orau fel "Bethlehem, dyffryn Tywi" yn genedlaethol - Tywi yw'r afon fwyaf sydd nepell o'r pentref a'r afon fwyaf yn Sir Gaerfyrddin. Tai, ffermydd, neuadd bentref a chapel sydd yn y pentref. Gwnaeth y swyddfa bost gau ac yna'r ysgol gynradd sydd bellach yn neuadd gymunedol. Mae dal modd i brynu stamp arbennig ar gyfer y Nadolig o'r neuadd, mae hyn yn boblogaidd yn ystod y cyfnod hwn er mwyn cael derbyn y nôd "Bethlehem" ar yr amlen adeg y Nadolig.[3]
Yn gysgod uwchlaw'r pentref mae Heneb y Garn Goch - bryn ac arni gaer o'r Oes Efydd ar ei phen. Ceir golygfeydd godidog o ddyffryn Tywi o'r fan honno. Gellir gyrru car a'i barcio wrth droed y bryn. Yno ceir carreg goffa Gwynfor Evans a saernïwyd mewn caligraffeg Geltaidd gan yr artist Ieuan Rhys. Bu Gwynfor (fel y'i adnabuwyd) yn byw rhwng Bethlehem a Llangadog gan fagu teulu yn y Dalar Wen.