рака ў Кітаі From Wikipedia, the free encyclopedia
Тары́м[1] (кіт.: 塔里木河) — рака ў Азіі, на захадзе Кітая. Самая доўгая рака ў вобласці ўнутранага сцёку Цэнтральнай Азіі[2].
Тарым | |
---|---|
кіт. 塔里木河 | |
![]() | |
Характарыстыка | |
Даўжыня |
|
Басейн | 557 000 км² |
Расход вады | 920 м³/с |
Вадацёк | |
Выток | |
• Каардынаты | 40°27′46″ пн. ш. 80°52′10″ у. д.HGЯO |
Вусце | Тарымская ўпадзіна |
• Каардынаты | 41°05′00″ пн. ш. 86°40′00″ у. д.HGЯO |
Размяшчэнне | |
Водная сістэма | Тарымская ўпадзіна |
Краіна | |
![]() ![]() |
|
![]() |
Тарым утвараецца пры зліцці рэк Аксу, Хатан і Яркенд, вытокі якіх знаходзяцца на высакагор’ях Куньлуня, Паміра, Каракарума і Цянь-Шаня. Даўжыня ракі ад вытоку Яркенда[2] складае 2030 км. Плошча вадазбору каля 1 млн км². Сярэднегадавы расход вады пры зліцці рэк Аксу, Хатан і Яркенд складае 167[1] м³/сек, дасягае 900—1000[2] м³/сек. Аб’ём сцёку складае 29 км³ за год[2]. Доля сцёку ракі Аксу складае 70—80 %[1][2].
Сярэдняе і ніжняе цячэнне Тарыма ў межах Тарымскай раўніны ўздоўж паўночнай ускраіны пустыні Такла-Макан. Тут рака ўтварае лабірынт рэчышчаў і невялікіх азёр і мае складаную дэльту, агульную з ракой Канчэдар’я. На працягу 1000—1200 км сцёк Тарыма пастаянна змяншаецца[2], вада выкарыстоўваецца на арашэнне Яркендскага, Аксуйскага і Кашгарскага аазісаў. Да 1923 года рака ўпадала ў возера Лабнор[2], а зараз жывіць папераменна азёры Лабнор і Карабуранкёль. Жыўленне ракі снегавое і дажджавое, у вярхоўях дадаецца ледавіковае[2]. Разводдзе з мая да верасня.