From Wikipedia, the free encyclopedia
La comunidá autónoma del Principáu d'Asturies ta asitiada na mariña cantábrica del norte d'España. La so orografía ye bien accidentada, atópase dixebrada del pandu pola Cordal Cantábricu y los sos nucleos de población, magar tán más concentraos nel centru de la provincia, tán esvalixaos a lo llargo de toa ella. Esto fai qu'Asturies tenga, dende siempres, un déficit tocantes a infraestructures de tresporte que nos últimos años intentóse correxir con delles obres y proyeutos. Ente los proyeutos realizaos o proyeutaos anguaño n'Asturies destaquen: l'Autovía del Cantábricu (A-8), l'A-63 Uviéu-La Espina, desdoblamientu del AS-18 Uviéu-Xixón (anguaño denominada AS-II ), la variante de Payares pa enllazar cola alta velocidá (destacando los túneles de Payares), el proyeutu del Metrotrén Asturies, l'ampliación del puertu d'El Musel, etc.
Tocantes a tresporte per carretera hai tres eje tradicionales de comunicación n'Asturies que suponíen les antigües carreteres nacionales: la exa de la mariña, N-632 de Ḷḷuarca a Ribeseya; la N-634 de Ribadeo - La Espina - Uviéu - Ribeseya - Unquera y la exa Xixón - Uviéu - Pandu, N-630.
Estes exes modificáronse cola actuación na década de 1990 y la primer década del sieglu XXI de forma que tolos tramos de carretera nacional tán pasando a autovía o autopista y añadióse una nueva exa que constitúi l'Autovía Minera. Estes son les autopistes o autovíes d'Asturies:
Denominación | Nombre | Titularidad |
---|---|---|
A-63 | Autovía Oviedo-La Espina | estatal |
A-64 | Autovía Oviedo-Villaviciosa | estatal |
A-66 | Autovía Ruta de la Plata | estatal |
A-8 | Autovía del Cantábrico | estatal |
AS-I | Autovía Minera | autonómica |
AS-II | Autovía Industrial | autonómica |
AS-III | Autovía del Acero | autonómica |
N'Asturies operen dos compañíes de ferrocarril: Renfe y FEVE. Dambes ufierten un serviciu de cercaníes, rexonal y nacional de tresporte de persones y mercancíes, magar dende va munchos años el tresporte de mercancíes per ferrocarril foi perdiendo la so importancia yá que la meyora del tresporte per carretera, per un sitiu, y el descensu del nivel de industrialización de la provincia, sobremanera no qu'afecta a siderurxa y minería, restáron-y interés.
1990 | 1991 | 1992 | 1993 | 1994 | 1995 | 1996 | 1997 | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 | ||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Renfe | Pasaxeros1 (billetes) | 1.337.100 | 1.287.800 | 3.824.000 | ... | 5.737.000 | 6.294.000 | 6.665.000 | 7.267.000 | 7.519.100 | 7.974.000 | 8.203.503 | 8.795.881 | 8.557.270 | 8.314.679 | 8.457.078 | 8.456.645 | 8.220.859 | 7.805.387 | 8.071.737 | 7.473.495 | 6.723.785 | 6.255.133 | 6.004.856 | 5.618.810 | 5.163.800 | 5.137.900 | 4.946.400 | 4.822.000 | 4.716.100 |
Mercancíes (tm) | 2.917.587 | 2.751.103 | 2.167.486 | ... | 2.487.750 | 2.460.050 | 2.452.950 | 2.685.770 | 2.363.790 | 2.263.730 | 2.278.280 | 2.242.890 | 2.581.200 | 2.309.710 | 2.417.690 | 2.295.520 | 2.397.150 | 2.464.420 | 2.414.190 | 1.684.341 | 1.881.440 | 2.174.567 | 2.343.920 | 2.574.756 | 3.118.580 | 3.024.583 | 2.988.550 | 3.199.476 | 3.122.823 | |
FEVE | Cercaníes (billetes) | 3.089.900 | 3.357.000 | 3.430.000 | 3.433.600 | 3.412.900 | 3.414.100 | 3.808.200 | 4.103.600 | 4.239.400 | 4.443.600 | 4.522.004 | 4.669.425 | 4.710.228 | 4.863.800 | 4.830.390 | 4.866.490 | 4.273.153 | 3.885.762 | 3.532.785 | 3.287.727 | 3.122.733 | 2.854.482 | 2.685.430 | 2.471.400 | 2.445.100 | 2.309.700 | 2.064.000 | 1.989.400 | 1.807.100 |
Mercancíes (tm) | 3.031.127 | 2.728.000 | 2.950.000 | 2.728.345 | 2.949.826 | 2.612.472 | 2.167.402 | 1.864.727 | 1.253.500 | 1.759.387 | 2.103.821 | 1.658.946 | 2.094.280 | 1.964.184 | 1.763.416 | 2.340.197 | 3.016.217 | 2.821.134 | 1.986.774 | 1.915.538 | 1.465.880 | 1.750.870 | 1.968.058 | 1.814.699 | 1.649.962 | 2.000.385 | 1.215.696 | 1.481.057 | 1.155.838 | |
Fuentes: Renfe, FEVE, Idepa[1][2] y Sadei[3] |
1Cercanías y rexonal (Alvía)
Cercaníes Asturies ![]() | |||||
---|---|---|---|---|---|
Llinies xestionaes por Renfe Cercaníes ![]() | |||||
Llinia | Orixe/Destinu | Destinu/Orixe | Pasaxeros (2012)[4][5] | ||
![]() |
Llinia C-1 | Xixón-Sanz Crespo | Puente Los Fierros | 3.631.561 | |
![]() |
Llinia C-2 | L'Entregu | Uvíeu | 983.594 | |
![]() |
Llinia C-3 | San Juan de Nieva | Llamaquique | 824.062 | |
Llinies xestionaes por Renfe Feve ![]() | |||||
![]() |
Llinia C-4f | Xixón Sanz Crespo | Cuideiru | 444.546 | |
![]() |
Llinia C-5f | Xixón Sanz Crespo | Llaviana | 523.535 | |
![]() |
Llínía C-6f | Uviéu | L'Infiestu | 694.631 | |
![]() |
Llinia C-7f | Uviéu | San Esteban | 42.976 | |
![]() |
Llinia C-8f | Ablaña | Baíña | 77.266 | |
![]() |
Llinia C-9f | Trubia | Xixón Sanz Crespo | 145.873¹ |
1Solo ente Xixón y Uviéu. Los viaxeros ente Uviéu y Trubia tan incluios en los datos de la llinia C-7f.
trayeutu | serviciu | compañía |
Xixón - Llión - Palencia - Valladolid | rexonal | Renfe Operadora |
Xixón - Madrid | llargu percorríu (Alvia) | Renfe Operadora |
Xixón - Barcelona | llargu percorríu (Alvia) | Renfe Operadora |
Xixón - Alicante | llargu percorríu (Alvia) | Renfe Operadora |
Uviéu - Ferrol | rexonal | Renfe Operadora FEVE |
Uviéu - Santander | rexonal | Renfe Operadora FEVE |
Los dos puertos más importantes d'Asturies son el puertu d'Avilés (Avilés) y el puertu d'El Musel (Xixón).
Dispón d'una terminal de Ro-Ro perteneciente a la Llinia Atlántica Ro-Ro. Dispón de terminales pa graneles sólidos, contenedores, carga xeneral, productos siderúrxicos, graneles líquidos y pesca.
1997 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 | |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
El Musel | 13.464 | 18.217 | 19.916 | 19.158 | 20.490 | 19.165 | 19.922 | 21.790 | 20.481 | 20.778 | 19.329 | 14.631 | 15.718 | 15.186 | 17.234 | 17.874 | 18.995 | 21.277 | 18.407 | 21.820 | 19.680 |
Ta asitiáu na Ría d'Avilés y dispón de les siguientes instalaciones: Muelles de San Agustín, Muelle pesqueru, Muelles de Raigaños, Ampliación del Muelles de Raigaños, Dársena de San Juan de Nieva y Muelle d'Inespal. Dispón tamién de Terminal de contenedores, tráficu de graneles y productos siderúrxicos.
1991 | 1992 | 1993 | 1994 | 1995 | 1996 | 1997 | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2012 | |
Avilés | 3.413 | 3.683 | 3.446 | 4.044 | 4.099 | 3.852 | 3.748 | 3.909 | 3.514 | 4.138 | 3.794 | 4.162 | 4.771 | 5.086 | 5.118 |
N'Asturies hai un aeropuertu perteneciente a AENA, l'Aeropuertu d'Asturies, en Castrillón. Esiste amás un aeródromu, el de La Morgal, en Llanera.
L'Aeropuertu d'Asturies ye un aeropuertu Nacional de AENA. Con más d'un millón de pasaxeros al añu, aumentó'l númberu d'éstos gracies a la creación de nuevos destinos y al aumentu de la frecuencia de vuelu colos yá esistentes. Opera coles compañíes Iberia LAE, Air Europa, Air Nostrum y Easy Jet y da serviciu a los siguientes destinos: Madrid, Barcelona, Alicante, Lanzarote, Málaga, Palma de Mallorca, Sevilla, Tenerife, Valencia, París y Londres.
19751 | 19912 | 19922 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | |
Pasaxeros | 176.100 | 305.321 | 350.418 | 817.497 | 816.497 | 816.087 | 771.238 | 837.245 | 1.251.495 | 1.353.030 | 1.560.830 | 1.530.245 | 1.316.088 | 1.355.364 | 1.339.010 | 1.309.640 |
Operaciones | 1.969 | 2.171 | 13.131 | 12.526 | 12.036 | 12.867 | 14.198 | 17.535 | 17.987 | 19.149 | 18.371 | 16.033 | 16.538 | 15.349 | 13.252 | |
kg. mercancíes | 368.420 | 360.230 | 598.133 | 641.241 | 577.235 | 484.441 | 420.256 | 230.301 | 199.498 | 196.741 | 139.465 | 113.149 | 110.645 | 136.772 | 101.782 | |
Fuentes d'información:Delegación Provincial d'IBERIA¹, Aeropuertu d'Asturies² y AENA[8] |
Dotáu d'una pista d'aterrizaxe de 930 m y de un helipuertu. Ta dedicáu a l'aviación non comercial y deportiva. Ye la base del helicópteru de los Bomberos del Principáu d'Asturies y el 112 Asturies.
El Consorciu de Tresportes d'Asturies (CTA) ye un ente públicu del Principáu d'Asturies creáu pola Llei 1/2002 del Gobierno del Principáu d'Asturies.[9] Nel Consorciu tán integraos, amás del Gobiernu del Principáu, 14 conceyos[10] d'otros tantos conceyos asturianos pa coordinar y xestionar los tresportes según desenvolver polítiques alcordaes d'ordenación del tresporte de viaxeros nel Principáu d'Asturies.
El Consorciu tien suscritos alcuerdos con distintes operadores de viaxes per carretera y ferrocarril por que los viaxeros que dispongan de tarxetes de tresporte del CTA mover nos distintos autobuses urbanos, interurbanos o trenes a un mesmu preciu.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.