El castellanu, castellán o español ye un idioma indoeuropéu, nacíu al norte de Burgos, nos territorios llamaos Castiella alredor del sieglu IX.
español y castellano | |||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Faláu en | |||||||||||
Faláu en | España, Andorra, Arxentina, Belize, Bolivia, Chile, Colombia, Costa Rica, Cuba, República Dominicana, Ecuador, El Salvador, Guinea Ecuatorial, Xibraltar, Guatemala, Hondures, Méxicu, Nicaragua, Panamá, Paraguái, Perú, Estaos Xuníos, Uruguái, Venezuela, República Árabe Saḥariana Democrática, Aruba y Filipines | ||||||||||
Númberu de falantes | |||||||||||
| |||||||||||
Datos | |||||||||||
Familia |
Subgrupo Castellano (es) ![]() | ||||||||||
Estáu de vulnerabilidá | 1 seguru | ||||||||||
Sistema d'escritura | alfabetu llatín | ||||||||||
Reguláu por | Asociación d'Academies de la Llingua Española | ||||||||||
Códigos | |||||||||||
ISO 639-1 | es | ||||||||||
ISO 639-2 | spa | ||||||||||
ISO 639-3 | spa | ||||||||||
![]() | |||||||||||
![]() |
Influyíu fondamente pol vascu que-y dio'l so sistema vocálicu, y fízo-y desaniciar la f- inicial llatina na mayor parte de les pallabres.
Espardióse hacia'l sur cola Reconquista y cola conversión de Castiella nel reinu con más puxu de los cristianos, impúnxose como llingua de la población na mayor parte de lo que dempués sería España.
La conquista d'América fizo qu'anguaño seya la tercer llingua más falada del mundu xunto al chinu, ya inglés (dependiendo de les fontes), con unos 478 millones de falantes como idioma maternu.
Distribución xeográfica
Orde alfabéticu | Númberu de falantes nativos |
---|---|
|
|
Clasificación llingüística
- Indoeuropéu
- Itálicu
- Románicu
- Románicu occidental
- Iberorrománicu
- Iberorrománicu occidental
- Castellán
- Iberorrománicu occidental
- Iberorrománicu
- Románicu occidental
- Románicu
- Itálicu
Pronunciación
L'alfabetu
El sistema fonolóxicu de l'castellán tien representación escrita per aciu del alfabetu llatín. D'esta miente, l'castellán emplega les lletres y fonemes que vienen darréu.
Lletra | Nome | Fonemes |
---|---|---|
A, a | a | /a/ |
B, b | be | /b/ |
C, c | ce | /k/ /θ/, en América /s/ |
Ch ch | cha | /t͡ʃ/ |
D, d | de | /d/ |
E, e | e | /e/ |
F, f | efe | /f/ |
G, g | ge | /g/ /x/ |
H, h | hache | — |
I, i | i | /i/ |
J, j | jota | /x/ /h/ |
L, l | ele | /l/ |
Ll, ll | doble ele | /ʝ/, en algunos dialeutos /ʎ/ |
M, m | eme | /m/ |
N, n | ene | /n/ |
Ñ, ñ | eñe | /ɲ/ |
O, o | o | /o/ |
P, p | pe | /p/ |
Q, q | cu | /k/ |
R, r | erre | /r/, /ɾ/ |
S, s | ese | /s/ |
T, t | te | /t/ |
U, u | u | /u/ |
V, v | uve | /b/ |
X, x | equis | /ks/ |
Y, y | ye, y griega | /ʝ/ |
Z, z | zeta | /θ/, en América /s/ |
Clasificación
Familia Indoeuropea > Grupu Romance > Grupu Italooccidetal - subgrupu occidental > grupu Galoibéricu > grupu ibero-romance > Grupu Ibero-Occidental - Subgrupu Castellanu
Consulta la edición de Wikipedia n'idioma castellanu.
Llingües romániques | ||
---|---|---|
Sardorrománicu | Sardu | |
Iberorrománicu | Galaicoportugués (Portugués • Gallegu • Gallegoasturianu • Fala de Xálima) • Asturlleonés (Asturianu • Lleonés • Mirandés • Estremeñu • Cántabru) • Castellanu • Navarroaragonés (Navarru • Aragonés) | |
Occitanorrománicu | Gascón • Llinguadocianu • Provenzal • Catalán-valencianu-balear (Balear • Catalán • Valencianu) | |
Galorrománicu | Llingües d'Oïl (Borbonés • Francés • Galó • Normandu • Picardu • Pictavín-santonxés • Franc-Comtois • Valón) | |
Galoitalianu | Piamontés • Lombardu • Ligur • Emiliano-Romañol • Vénetu | |
Retorrománicu | Romanche • Friulanu • Ladín | |
Italorrománicu | Italianu • Corsu • Napolitanu • Sicilianu | |
Balcanorrománicu | Dálmata • Rumanu • Macedorrumanu • Istriorrumanu • Meglenorrumanu |