![cover image](https://wikiwandv2-19431.kxcdn.com/_next/image?url=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/19/TN_VNG_QT.jpg/640px-TN_VNG_QT.jpg&w=640&q=50)
Thái Nguyên
Tỉnh thuộc vùng Đông Bắc Bộ của Việt Nam / From Wikipedia, the free encyclopedia
Thái Nguyên là một tỉnh trung du thuộc vùng Đông Bắc Bộ, tỉnh lỵ là thành phố Thái Nguyên, cách trung tâm thủ đô Hà Nội 75 km, và là tỉnh nằm trong Vùng thủ đô Hà Nội.
![]() | Bài viết này có nhiều vấn đề. Xin vui lòng giúp đỡ cải thiện nó hoặc thảo luận về những vấn đề này trên trang thảo luận.
|
Thái Nguyên
|
|||
---|---|---|---|
Tỉnh | |||
Tỉnh Thái Nguyên | |||
![]() Biểu trưng | |||
![]() Công viên Đội Cấn, trung tâm thành phố Thái Nguyên | |||
Biệt danh | Đệ nhất danh trà Thủ đô gió ngàn | ||
Hành chính | |||
Quốc gia | ![]() | ||
Vùng |
| ||
Tỉnh lỵ | Thành phố Thái Nguyên | ||
Trụ sở UBND | Số 18, đường Nha Trang, phường Trưng Vương, thành phố Thái Nguyên | ||
Phân chia hành chính | 3 thành phố và 6 huyện | ||
Thành lập |
| ||
Đại biểu quốc hội | 7 đại biểu | ||
Tổ chức lãnh đạo | |||
Chủ tịch UBND | Trịnh Việt Hùng | ||
Hội đồng nhân dân | 66 đại biểu | ||
Chủ tịch HĐND | Phạm Hoàng Sơn | ||
Chủ tịch UBMTTQ | Phạm Thái Hanh | ||
Chánh án TAND | Nguyễn Văn Chung | ||
Viện trưởng VKSND | Phùng Đức Tiến | ||
Bí thư Tỉnh ủy | Trịnh Việt Hùng | ||
Địa lý | |||
Tọa độ: 21°33′51″B 105°52′46″Đ | |||
| |||
Diện tích | 3.521,96 km²[1][2] | ||
Dân số (2022) | |||
Tổng cộng | 1.336.000 người[3] | ||
Thành thị | 525.600 người (39,34%)[4] | ||
Nông thôn | 810.400 người (60,66%)[5] | ||
Mật độ | 376 người/km²[6] | ||
Dân tộc | Chủ yếu là dân tộc Kinh, Tày, Người Sán Chí... | ||
Kinh tế (2022) | |||
GRDP | 147.991 tỉ đồng (6,43 tỉ USD) | ||
GRDP đầu người | 112,4 triệu đồng (4.831 USD) | ||
Khác | |||
Mã địa lý | VN-69 | ||
Mã hành chính | 19[7] | ||
Mã bưu chính | 25xxxx | ||
Mã điện thoại | 208 | ||
Biển số xe | 20 | ||
Website | thainguyen | ||
Năm 2023, Thái Nguyên là đơn vị hành chính Việt Nam đông thứ 25 về số dân, xếp thứ 14 về Tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP). GRDP đạt 150.195 tỉ Đồng (tương ứng với 6,3 tỉ USD) đứng thứ 2 vùng Trung du và miền núi phía Bắc (sau tỉnh Bắc Giang, đứng thứ 6 vùng thủ đô sau Hà Nội, Bắc Ninh, Hải Dương, Bắc Giang và Vĩnh Phúc. GRDP bình quân đầu người đạt trên 115 triệu đồng (tương ứng với 4.560 USD) đứng đầu vùng trung du và miền núi phía bắc, nằm trong top 12 tỉnh thành có GRDP đầu người cao nhất cả nước. Tốc độ tăng trưởng GRDP năm 2023 đạt 5,56 %.[8]
Thái Nguyên hiện là tỉnh duy nhất trong khu vực trung du miền núi phía bắc nhằm trong nhóm 18 tỉnh thành phố tự cân đối thu chi ngân sách và cũng là tỉnh thu ngân sách đứng đầu vùng.
Thái Nguyên cũng là tỉnh duy nhất của khu vực trung du miền núi phía Bắc nằm trong Top 10 tỉnh thành phố có mức thu nhập bình quân đầu người GNI cao nhất cả nước năm 2020 (với 12.960 USD).
Tính sơ bộ đến năm 2020, dân số tỉnh Thái Nguyên là 1.307.871 người, là tỉnh đông dân thứ 25 toàn quốc và đứng thứ 3 các tỉnh trong vùng Trung du miền núi phía Bắc. Sau 10 năm dân số tỉnh Thái Nguyên tăng 163.635 người, tỷ lệ tăng dân số bình quân là 1,36%/năm. Tính từ thời điểm tổng điều tra dân số và nhà ở 01/04/2019 thì hết năm 2020 dân số tỉnh Thái Nguyên tăng thêm 21.120 người.
Tỉnh có 434.111 người người cư trú ở khu vực thành thị, chiếm 32% tổng dân số; 876.484 người cư trú ở khu vực nông thôn, chiếm 68%, tổng dân số của tỉnh. Năm 2019, tỷ lệ dân số sống ở thành thị của tỉnh đứng thứ 18 so với cả nước và đứng đầu trong số các tỉnh Trung du và miền núi phía Bắc, đứng thứ hai trong vùng Thủ đô (chỉ sau Thành phố Hà Nội). Theo kết quả của tổng điều tra dân số nhà ở năm 2019 của Tổng cục Thống kê, Thái Nguyên là địa phương đứng thứ 3 cả nước về tỷ lệ sở hữu ô tô cá nhân trên hộ dân với tỷ lệ 10,3%, chỉ xếp sau Hà Nội và Đà Nẵng[9] và đây cũng là tỉnh có tỉ lệ số hộ gia đình sử dụng điện thoại đứng thứ 3 cả nước, chỉ xếp sau Thành phố Hồ Chí Minh và Cà Mau.[9]
Theo kết quả Chỉ số cải cách hành chính (PCI) năm 2019 của các tỉnh, thành phố, Thái Nguyên xếp vị trí thứ 12/63 với tổng số 67,71 điểm, tăng 6 bậc so với năm 2018. Đứng đầu vùng Trung du miền núi phía Bắc.
Chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh ở Việt Nam (Chỉ số PAPI) năm 2020, tỉnh Thái Nguyên đạt tổng điểm 46.471, thuộc nhóm 16 tỉnh đạt điểm cao nhất (đứng thứ 3 cả nước), sau tỉnh Quảng Ninh (48.811 điểm) và tỉnh Đồng Tháp (46.961 điểm). 6/8 chỉ số nội dung PAPI của tỉnh nằm trong nhóm đạt điểm cao nhất. Cụ thể: Chỉ số Thủ tục hành chính công đạt 7.656 điểm; Chỉ số kiểm soát tham nhũng trong khu vực công đạt 7.278 điểm; Chỉ số công khai, minh bạch trong việc ra quyết định đạt 6.322 điểm; Chỉ số tham gia của người dân cấp cơ sở đạt 6.216 điểm; Chỉ số trách nhiệm giải trình với người dân đạt 5.335 và Chỉ số quản trị điện tử đạt 3.463 điểm. Thái Nguyên cũng là tỉnh duy nhất có tới 6 chỉ số nội dung tăng điểm phần trăm so với năm 2019.
Thái Nguyên cùng với Bình Dương, Bắc Ninh, Đồng Nai và Bắc Giang nằm trong nhóm 5 tỉnh thành được các doanh nghiệp đánh giá có cơ sở hạ tầng tốt nhất năm 2019 vừa qua, cũng là những trung tâm công nghiệp lớn của cả nước.
Thái Nguyên là trung tâm kinh tế, chính trị - xã hội của khu vực đông bắc hay cả vùng Trung du và miền núi phía bắc. Tỉnh Thái Nguyên được tái lập ngày 1/1/1997 với việc tách tỉnh Bắc Thái thành hai tỉnh Bắc Kạn và Thái Nguyên. Thái Nguyên nằm trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc thủ đô Hà Nội, một trung tâm kinh tế đang phát triển ở miền Bắc. Thái Nguyên được coi là một trung tâm đào tạo nguồn nhân lực lớn của cả nước với quy mô tổng cộng hàng chục trường Đại học, Cao đẳng và Trung học chuyên nghiệp, các Viện Nghiên cứu.
Thái Nguyên cũng là một địa bàn chiến lược về quốc phòng, là nơi đóng trụ sở Bộ tư lệnh, cùng nhiều cơ quan khác của Quân khu 1.