Cường quốc vùng hay Cường quốc khu vực là một cấp độ gần tương đương với Trung cường quốc trong hệ thống phân loại và xếp hạng các Cường quốc trên thế giới ngày nay, dùng để chỉ một quốc gia có chủ quyền có khả năng tạo ra tầm ảnh hưởng trong một khu vực địa lý nhất định, dù chưa thể cho phép vươn xa nhưng trong khu vực địa lý xung quanh mình, đất nước đó vẫn trở nên nổi bật.[1][2] Khả năng sức mạnh của Cường quốc vùng cũng tương tự như Trung cường quốc - tuy nhiên chưa sánh bằng Đại cường quốc và Siêu cường vốn luôn duy trì ở trên phạm vi toàn cầu.
Cường quốc vùng là khái niệm dùng để chỉ phạm vi không gian địa lý của sức mạnh cùng tầm ảnh hưởng, không phải là khái niệm đo đạc mức độ giữa các cường quốc. Nhưng do phạm vi hạn hẹp về không gian địa lý nên Cường quốc vùng thường tương ứng với khái niệm Cường quốc tầm trung.
Hiệp hội nghiên cứu chính trị Châu Âu (European Consortium for Political Research (ECPR)) xác định một cường quốc khu vực là: "Một nhà nước thuộc về một khu vực địa lý xác định, thống trị khu vực này về kinh tế và quân sự, có khả năng thực hiện bá quyền ảnh hưởng trong khu vực và ảnh hưởng đáng kể trên phạm vi thế giới, sẵn sàng thực hiện sử dụng tài nguyên năng lượng và được công nhận hoặc thậm chí được các nước láng giềng chấp nhận làm lãnh đạo khu vực ".[1] Viện nghiên cứu toàn cầu và khu vực của Đức (German Institute of Global and Area Studies) phân tích về cường quốc vùng với các đặc điểm sau:[2]
Hình thành một phần của một khu vực có thể xác định được với bản sắc riêng của nó
Tuyên bố là một quyền lực khu vực
Gây ảnh hưởng quyết định đến phần mở rộng địa lý của khu vực cũng như trong quá trình xây dựng ý thức hệ của nó
Đạt tương đối cao về quân sự, kinh tế, nhân khẩu học, chính trị và tư tưởng
Hội nhập tốt vào khu vực
Xác định chương trình an ninh khu vực ở mức độ cao
Được đánh giá là cường quốc khu vực bởi các nước khác trong khu vực
"Southern Africa is home to the other of sub-Saharan Africa's regional powers: South Africa. South Africa is more than just a regional power; it is by far the most developed and economically powerful country in Africa, and now it is able to use that influence in Africa more than during the days of apartheid (white rule), when it was ostracized." See David Lynch, Trade and Globalization (Lanham, USA: Rowman & Littlefield Publishers, 2010), p. 51.
"Argentina has been the leading military and economic power in the Southern Cone in the Twentieth Century." See Michael Morris, "The Srait of Magellan," in International Straits of the World, edited by Gerard Mangone (Dordrecht, The Netherlands: Martinus Nijhoff Publishes, 1988), p. 63.
"Secondary regional powers in Huntington's view include Great Britain, Ukraine, Japan, South Korea, Pakistan, Saudi Arabia and Argentina." See Tom Nierop, "The Clash of Civilisations," in The Territorial Factor, edited by Gertjan Dijkink and Hans Knippenberg (Amsterdam: Vossiuspers UvA, 2001), p. 61.
"The US has created a foundation upon which the regional powers, especially Argentina and Brazil, can developed their own rules for further managing regional relations." See David Lake, "Regional Hierarchies," in Globalising the Regional, edited by Rick Fawn (UK: Cambridge University Press, 2009), p. 55.
"The southern cone of South America, including Argentina and Brazil, the two regional powers, has recently become a pluralistic security community." See Emanuel Adler and Patricia Greve, "Overlapping regional mechanisms of security governance," in Globalising the Regional, edited by Rick Fawn (UK: Cambridge University Press, 2009), p. 78.
"[...] notably by linking the Southern Cone's rival regional powers, Brazil and Argentina." See Alejandra Ruiz-Dana, Peter Goldschag, Edmundo Claro and Hernan Blanco, "Regional integration, trade and conflicts in Latin America," in Regional Trade Integration and Conflict Resolution, edited by Shaheen Rafi Khan (New York: Routledge, 2009), p. 18.
Samuel P. Huntington, "Culture, Power, and Democracy," in Globalization, Power, and Democracy, edited by Marc Plattner and Aleksander Smolar (Baltimore: The Johns Hopkins University Press, 2000), p. 6.
""The driving force behind the adoption of the MERCOSUR agreement was similar to that of the establishment of the EU: the hope of limiting the possibilities of traditional military hostility between the major regional powers, Brazil and Argentina." See Anestis Papadopoulos, The International Dimension of EU Competition Law and Policy (New York: Cambridge University Press, 2010), p. 283.
Dadush, Uri. “China's Rise and Latin America: A Global, Long-Term Perspective”. Inter-American Dialogue. Bản gốc lưu trữ ngày 14 tháng 5 năm 2013. Truy cập ngày 17 tháng 4 năm 2012. Moreover, the rise of regional powers Brazil and México, and their burgeoning middle classes, could be a boon for other Latin American economies.
“Archived copy”. Bản gốc lưu trữ ngày 31 tháng 8 năm 2007. Truy cập ngày 23 tháng 5 năm 2007.Quản lý CS1: bản lưu trữ là tiêu đề (liên kết) www.aseanfocus.com
Perkovich, George. “Is India a Major Power?”(PDF). The Washington Quarterly (27.1 Winter 2003–04). Bản gốc(PDF) lưu trữ ngày 27 tháng 2 năm 2008. Truy cập ngày 13 tháng 12 năm 2007.
""Iran is a strong regional power, in a far better shape than Pakistan because f its economic capabilities, rich mineral and energy resources, and internal stability, added to its far greater geostrategic importance." In Hooman Peimani, Nuclear Proliferation in the Indian Subcontinent (Westport: Praeger Publishers, 2000), p. 30.
"Operation Alba may be considered one of the most important instances in which Italy has acted as a regional power, taking the lead in executing a technically and politically coherent and determined strategy." See Federiga Bindi, Italy and the European Union (Washington, D.C.: Brookings Institution Press, 2011), p. 171.
"Italy plays a prominent role in European and global military, cultural and diplomatic affairs. The country's European political, social and economic influence make it a major regional power." See Italy: Justice System and National Police Handbook, Vol. 1 (Washington, D.C.: International Business Publications, 2009), p. 9.
Buzan, Barry; Wæver, Ole (2003), Regions and Powers: The Structure of International Security, Cambridge: Cambridge University Press, tr.55, ISBN0-521-89111-6
Godehardt, Nadine; Nabers, Dirk biên tập (2011), Regional Orders and Regional Powers, Routledge, tr.193–208, ISBN978-1-136-71891-5
Stewart-Ingersoll, Robert; Frazier, Derrick (2012), Regional Powers and Security Orders: A Theoretical Framework, Routledge, ISBN978-0-415-56919-4
Wikiwand in your browser!
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.